Theo bác sĩ Bùi Thị Yến Nhi – Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM cơ sở 3, vào mùa đông, thời tiết lạnh giá khiến dương khí trong cơ thể dễ suy giảm, hàn tà có cơ hội xâm nhập, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về hô hấp, xương khớp, tim mạch và suy nhược cơ thể.
Mùa đông xuất hiện nhiều căn bệnh nguy hiểm đến tính mạng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim. Bên cạnh đó, tình trạng khí huyết lưu thông kém dễ khiến nhiều bệnh cũ tái phát hoặc trở nên trầm trọng hơn.
Để giữ gìn sức khỏe trong mùa lạnh, bác sĩ Nhi cho rằng mỗi người cần xây dựng cách chăm sóc sức khỏe riêng cho bản thân. Đặc biệt, các vị trí cần được quan tâm nhiều hơn vào mùa này gồm lưng, bàn chân, vùng tai…
Lưng – nơi hội tụ dương khí của cơ thể
Theo bác sĩ Nhi, y học cổ truyền chỉ ra lưng là nơi tập trung nhiều đường kinh dương, đặc biệt là mạch Đốc được coi là “biển của các kinh dương”. Vì vậy, giữ ấm và chăm sóc vùng lưng giúp bổ sung dương khí, tăng cường năng lượng và nâng cao sức đề kháng.
Vào mùa đông, mọi người nên tranh thủ tắm nắng cho lưng vào những ngày có nắng ấm. Chỉ cần ngồi quay lưng về phía mặt trời, để ánh nắng sưởi ấm vùng lưng khoảng 20-30 phút mỗi ngày sẽ giúp kích thích dương khí, mang lại cảm giác khoan khoái, dễ chịu.
Ngoài ra, xoa bóp hoặc chườm ấm vùng lưng, nhất là vùng thắt lưng, cũng giúp phòng ngừa đau mỏi, lạnh thận và mệt mỏi kéo dài.
Bàn chân – “trái tim thứ hai” của cơ thể
Bàn chân chứa nhiều huyệt đạo quan trọng và là nơi bắt đầu hoặc kết thúc của nhiều đường kinh lạc, liên quan mật thiết đến các tạng phủ. Mùa đông, bàn chân rất dễ bị lạnh, làm ảnh hưởng đến tuần hoàn máu và sức khỏe toàn thân.
Bác sĩ khuyến cáo nên ngâm chân nước ấm trước khi đi ngủ để xua tan hàn khí. Nhiệt độ nước lý tưởng khoảng 40-45 độ C, thời gian ngâm 15-20 phút. Bạn có thể kết hợp thêm các thảo dược như gừng, ngải cứu, cành dâu, hạt tía tô để tăng hiệu quả giữ ấm. Sau khi ngâm, bạn dùng tay xoa bóp lòng bàn chân, đặc biệt là huyệt Dũng tuyền, giúp giảm lạnh tay chân, thư giãn cơ thể và cải thiện giấc ngủ.
Tai và vùng eo lưng – vị trí gắn liền với chức năng thận
Theo quan niệm y học cổ truyền, “thận khai khiếu ra tai, eo lưng là phủ của thận”. Vào mùa đông, thận là tạng phủ dễ bị ảnh hưởng nhất, vì vậy việc chăm sóc tai và vùng eo lưng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ thận và duy trì dương khí.
Xoa bóp tai và eo lưng mỗi ngày giúp kích thích các huyệt đạo, thúc đẩy lưu thông khí huyết, giữ ấm cơ thể và tăng cường sức khỏe. Việc này không chỉ giúp phòng ngừa đau lưng, lạnh thận mà còn hỗ trợ duy trì thính giác, tinh thần minh mẫn và làm chậm quá trình lão hóa.
Ngoài ra, bác sĩ Nhi cũng lưu ý, vào mùa đông, bạn nên đi ngủ sớm và dậy muộn hơn, tránh thức khuya để dưỡng dương khí. Đồng thời, người dân giữ tinh thần ổn định, tránh căng thẳng, nóng giận và duy trì các hoạt động tích cực như đọc sách, nghe nhạc, giao lưu xã hội để phòng ngừa suy nhược tinh thần và trầm cảm mùa đông.
