Trao đổi với PV VietNamNet, Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế Dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) cho biết, óc lợn hầm ngải cứu là món ăn quen thuộc trong nhiều gia đình Việt, thường được chuẩn bị cho người lớn tuổi cảm thấy mệt mỏi, đau đầu, kém ngủ. Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Giang, đây không phải món “cứ ăn là bổ” như quan niệm truyền miệng lâu nay.
Trong 100g óc lợn có khoảng 140-150 kcal, 10-11g protein – mức đạm trung bình, không hề cao. Trong khi đó, lượng chất béo lên tới 9-10g, đáng chú ý nhất là cholesterol rất cao, khoảng 2.000-2.200mg.
Khuyến cáo dinh dưỡng hiện nay cho người trưởng thành là không hấp thụ quá 300mg cholesterol/ngày thì chỉ một bát nhỏ óc lợn đã cao gấp nhiều lần mức cho phép. Điều này lý giải vì sao óc lợn không phải thực phẩm được khuyến khích trong chế độ ăn hiện đại, nhất là với người có nguy cơ tim mạch.
Ngược lại, những chất thường được cho là “tốt cho não” như DHA, EPA (có nhiều trong cá biển), vitamin E hay các chất chống oxy hóa lại không hề nổi bật trong óc lợn. Vì vậy, nếu cho rằng ăn óc sẽ giúp não khỏe, tăng trí nhớ thì đây là một cách hiểu thiếu cơ sở khoa học.
Ăn óc có thật sự bổ não?
Theo Tiến sĩ Giang, cho đến nay chưa có bằng chứng khoa học nào chứng minh ăn óc động vật giúp cải thiện trí nhớ hay làm não bộ khỏe hơn. Chức năng não phụ thuộc chủ yếu vào việc lưu thông máu lên não, kiểm soát tốt huyết áp, mỡ máu, đường huyết cùng với giấc ngủ, vận động và lối sống lành mạnh.
Trong khi đó, chế độ ăn giàu cholesterol và chất béo bão hòa lại làm tăng nguy cơ xơ vữa mạch máu, tai biến mạch não và nhồi máu cơ tim – những yếu tố trực tiếp ảnh hưởng đến não bộ.
Thực tế, ở một số quốc gia như Pháp hay Italy, óc động vật từng xuất hiện trong ẩm thực truyền thống. Tuy nhiên, hiện nay món ăn này rất ít được sử dụng trong bữa ăn hằng ngày, thậm chí nhiều nơi gần như loại bỏ do lo ngại về mỡ máu và sức khỏe tim mạch lâu dài. Điều đó cho thấy, óc không được coi là thực phẩm nên dùng thường xuyên trong chế độ ăn khoa học hiện đại.
Những nhóm người nên tránh, hạn chế ăn
Tiến sĩ Giang cho biết 6 nhóm đối tượng cần đặc biệt thận trọng gồm: người cao tuổi, có mỡ máu cao, tăng huyết áp, mắc đái tháo đường, bệnh tim mạch, thừa cân, béo phì. Với những đối tượng này, việc ăn óc lợn có thể làm tăng gánh nặng chuyển hóa, đi ngược lại mục tiêu kiểm soát bệnh và bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Nếu bạn vẫn muốn ăn vì thói quen hoặc khẩu vị, nữ tiến sĩ dinh dưỡng khuyến cáo cần ăn đúng cách. Theo đó, người dân không coi óc lợn là món bồi bổ mà nên thỉnh thoảng ăn với lượng nhỏ; tuyệt đối không ăn thường xuyên theo kiểu “mỗi tuần một bát” cũng không dùng vào buổi tối và không ăn kèm nhiều món béo khác.
Về lâu dài, để ngủ tốt, tinh thần minh mẫn và duy trì sức khỏe não bộ, các chuyên gia cho rằng chế độ ăn cân đối, đủ đạm, tăng cường cá, rau xanh, trái cây, kết hợp vận động đều đặn mang lại hiệu quả an toàn và bền vững hơn nhiều so với việc trông chờ vào các món nội tạng nhiều mỡ.
Khoai lang là thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày, đồng thời cũng được đánh giá cao về giá trị dinh dưỡng.
Cây hẹ không chỉ là loại rau gia vị quen thuộc trong bữa ăn mà còn là vị thuốc dân gian có tác dụng kháng sinh tự nhiên, hỗ trợ điều trị ho, kiết lỵ ra máu, tốt cho gan và thận…
Một nghiên cứu quy mô lớn cho thấy mỗi ngày chỉ uống một ngụm cà phê cũng có thể liên quan đến việc giảm tỷ lệ tử vong chung hoặc tử vong do ung thư hoặc bệnh tim mạch.
