Thoát vị đĩa đệm, hẹp ống sống, liệt chi, biến dạng cột sống, chèn ép thần kinh là biến chứng nguy hiểm khi thoái hóa cột sống nghiêm trọng.
Thoái hóa cột sống là tình trạng cấu trúc và chức năng cột sống bị suy giảm theo thời gian, thường do lão hóa tự nhiên. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, các yếu tố như thói quen sinh hoạt, vận động, bệnh lý… cũng có thể tác động đến cột sống, góp phần đẩy nhanh tốc độ thoái hóa.
BS.CKI Bùi Hữu Lượng, khoa Phẫu thuật Cột sống, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết thoái hóa cột sống không nguy hiểm đến tính mạng. Song người bệnh không được can thiệp sớm có thể suy giảm chức năng vận động và thần kinh, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, chất lượng sống.
5 biến chứng thường gặp của thoái hóa cột sống gồm:
Thoát vị đĩa đệm là một trong những biến chứng phổ biến nhất của thoái hóa cột sống. Khi cơ thể già đi, các đĩa đệm mất dần khả năng hấp thụ lực tác động, khiến đầu xương cọ xát vào nhau, gây đau nhức, cứng khớp. Nếu không được can thiệp y tế sớm và đúng cách, thoái hóa cột sống có thể dẫn đến thoát vị đĩa đệm. Đây là tình trạng lớp nhân đĩa đệm bị đẩy ra ngoài qua vết rách ở vòng xơ, gây đau, tê, yếu lưng lan xuống tay hoặc chân.
Hẹp ống sống: Thoái hóa cột sống kéo dài hình thành gai xương, gây biến dạng đốt sống. Gai xương có thể chèn ép tủy sống và các dây thần kinh, dẫn đến hẹp ống sống. Người bệnh có cảm giác đau nhói, tê khi đi bộ trong thời gian dài hoặc đứng lâu. Trường hợp nghiêm trọng có thể ảnh hưởng đáng kể đến chức năng thần kinh.
Bác sĩ Lượng giải thích tình trạng sức khỏe cột sống cho người bệnh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Liệt chi, mất chức năng vận động: Tình trạng này xảy ra do sự chèn ép của dây thần kinh và áp lực từ cột sống gây cản trở lưu thông máu trong thời gian dài.
Biến dạng cột sống: Thoái hóa cột sống thường gây khó chịu kéo dài, buộc người bệnh phải điều chỉnh tư thế, dáng đi nhằm giảm đau nhức. Tuy nhiên, sai tư thế kéo dài có thể ảnh hưởng đến cấu trúc xương khớp vùng cột sống, dẫn đến gù vẹo, biến dạng cột sống.
Chèn ép thần kinh, tủy sống: Khi gặp phải biến chứng chèn ép tủy sống, người bệnh có xu hướng mất thăng bằng, khó kiểm soát tay chân, dễ té ngã, nghiêm trọng hơn có thể gây tiểu khó, tiểu không tự chủ, bí tiểu… Trường hợp bị chèn ép thần kinh còn gây đau nhức ở lưng, mông, chân, từ đó dẫn đến co thắt cơ, yếu cơ, tăng nguy cơ bại liệt.
Bác sĩ Lượng (giữa) trong một ca phẫu thuật điều trị biến chứng của thoái hóa cột sống. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Bác sĩ Lượng cho biết thoái hóa cột sống không thể chữa khỏi hoàn toàn. Các phương pháp điều trị tập trung vào giảm đau, cải thiện khả năng vận động và làm chậm quá trình thoái hóa. Tùy thuộc mức độ tổn thương, bác sĩ có thể chỉ định các phương pháp điều trị phù hợp như dùng thuốc qua đường uống hoặc tiêm, kích thích thần kinh bằng xung điện qua da, xoa bóp…
Phẫu thuật cột sống là lựa chọn điều trị cuối cùng, thường được chỉ định khi người bệnh không đáp ứng tốt với phác đồ điều trị nội khoa, có biểu hiện bị chèn ép rễ thần kinh hoặc tủy sống, các triệu chứng bệnh ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống hàng ngày… Ngoài ra, người bệnh cần kết hợp với vật lý trị liệu. Các bài tập được thiết kế riêng cho từng người bệnh giúp nâng cao sức bền, tăng cường sức mạnh và cải thiện tính linh hoạt ở các cơ vùng cổ, lưng. Các bài tập còn hỗ trợ duy trì chức năng của cột sống, giảm áp lực lên đĩa đệm cũng như các khớp đốt sống, giảm các triệu chứng thoái hóa.
Phi Hồng
