Thay vì thờ ơ, không ít bạn trẻ chủ động chăm sóc sức khỏe, trong đó có dự phòng các bệnh lý liên quan vi rút HPV, một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ung thư cổ tử cung.
Thanh Mai, 27 tuổi, nhân viên truyền thông tại TP HCM, đã có người yêu. Trong một lần khám sức khỏe định kỳ, bác sĩ tư vấn về HPV và các bệnh lý liên quan cũng như tầm quan trọng của dự phòng sớm. Ban đầu, Mai bất ngờ vì chưa từng nghĩ loại vi rút này có thể ảnh hưởng đến bản thân. Sau đó, cô dành thời gian tìm hiểu, đọc thông tin trên các trang y tế uy tín và trò chuyện với bạn bè.
Cô nhận ra HPV lây truyền phổ biến qua đường tình dục. Hầu hết những người trưởng thành có hoạt động tình dục đều có nguy cơ nhiễm HPV ở một thời điểm nào đó trong đời bất kể nam nữ. “Nguy cơ nhiễm hoàn toàn có thể xảy ra với mình”, Mai nói. Cân nhắc kỹ, cô quyết định chủ động dự phòng HPV, coi đây là một cách tự bảo vệ bản thân và mối quan hệ tình cảm hiện tại.
Nhiều bạn trẻ thay đổi quan niệm về HPV sau khi tìm hiểu kỹ. Ảnh minh họa: Vecteezy
Khác với Mai, Huyền Trang, 22 tuổi, sinh viên năm cuối một trường đại học ở Huế, từng cho rằng HPV là chuyện xa lạ. Với cô, việc dự phòng HPV – nguyên nhân chính gây ung thư cổ tử cung không nằm trong ưu tiên của tuổi trẻ. Quan điểm này chỉ thay đổi khi một người dì của Trang phải điều trị ung thư cổ tử cung ở giai đoạn muộn.
“Lúc đó tôi mới hiểu bệnh không chừa ai”, Trang cho biết. Thêm một lần, khi xem TVC có Hari Won cùng thông điệp ‘Bạn hoàn toàn có thể kiểm soát cuộc đời của mình’, nữ sinh viên thấy như lời nhắc gửi riêng cho mình. Nhận thức rõ hơn về ý nghĩa của việc phòng vệ HPV, Trang đã rủ bạn thân cùng đi tư vấn và dự phòng.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), HPV (Human Papillomavirus) là loại vi rút lây truyền qua đường tình dục phổ biến. Xác xuất nhiễm HPV ít nhất một lần trong đời khi có ít nhất một bạn tình khác giới ở nữ là 85%. Dù đa số trường hợp nhiễm HPV có thể tự đào thải, nhưng việc nhiễm dai dẳng có thể gây ra các bệnh lý, tiền ung thư và ung thư liên quan ở cả nam và nữ.
Trong hơn 200 chủng HPV đã được xác định, có hơn 30 chủng thường lây lan qua quan hệ tình dục, một số chủng nguy cơ cao, đặc biệt là HPV 16 và 18, chiếm hơn 70% các trường hợp ung thư cổ tử cung.
Theo Trung tâm Thông tin về HPV, Việt Nam có khoảng 39,1 triệu phụ nữ từ 15 tuổi trở lên có nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung. Ước tính năm 2023 cho thấy mỗi năm có 4.132 phụ nữ được chẩn đoán mắc ung thư cổ tử cung và 2.223 người tử vong vì căn bệnh này.
Mặt khác, ung thư cổ tử cung xếp thứ 8 trong số các loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ Việt Nam và đứng thứ 5 trong số các loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ từ 15 đến 44 tuổi.
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), Phần lớn trường hợp nhiễm HPV thường không có triệu chứng. Người bệnh thường chỉ phát hiện khi đã xuất hiện tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư cổ tử cung.. Đặc biệt, ung thư cổ tử cung là loại ung thư duy nhất do HPV gây ra có thể được phát hiện sớm bằng xét nghiệm sàng lọc được khuyến nghị.
Nữ giới tham vấn chuyên gia y tế về dự phòng HPV. Ảnh minh họa: Vecteezy
Chuyên gia y tế khuyến nghị phụ nữ trẻ nên chủ động kết hợp nhiều giải pháp, như tầm soát ung thư cổ tử cung định kỳ đối với phụ nữ từ 21 – 65 tuổi giúp phát hiện sớm tổn thương tiền ung thư; xét nghiệm HPV và Pap smear để sàng lọc nguy cơ; quan hệ tình dục an toàn, sử dụng bao cao su đúng cách để giảm nguy cơ lây truyền HPV và các bệnh lây qua đường tình dục khác. Chế độ dinh dưỡng và lối sống lành mạnh cũng góp phần tăng cường miễn dịch. Tiêm vắc xin HPV tại cơ sở y tế.
Cả Mai và Trang đều cho rằng, việc chủ động dự phòng HPV không chỉ là hành động bảo vệ sức khỏe mà còn thể hiện sự yêu thương bản thân có trách nhiệm. “Trước đây tôi nghĩ chăm sóc da, dáng mới là quan trọng. Giờ thì sức khỏe sinh sản, sức khỏe lâu dài mới là nền tảng”, Trang bày tỏ.
Thế Đan
HPV là vi rút gây u nhú ở người. Nhiễm HPV cực kỳ phổ biến trên thế giới. Đa số trường hợp nhiễm không có triệu chứng và tự đào thải, tuy nhiên nhiễm dai dẳng có thể gây các bệnh lý, tiền ung thư và ung thư ở nam và nữ. Hành động từ mỗi cá nhân là cần thiết để nâng cao nhận thức dự phòng trong cộng đồng “Vì một Việt Nam không gánh nặng bởi HPV”. Tham vấn ngay với chuyên gia y tế và tìm hiểu thêm về HPV tại hpv.vn.
