TP HCMBé An, 6 tuổi, viêm mũi họng, viêm amidan, uống kháng sinh ba tuần song bệnh nặng hơn, bác sĩ chẩn đoán áp xe, kháng kháng sinh.
Bé An vào Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM trong tình trạng sốt, ho khan, nghẹt mũi, sưng đau amidan nhiều. Bé tiền sử sinh thiếu cân, thường viêm mũi họng và viêm amidan, uống kháng sinh nhiều đợt kéo dài.
ThS.BS.CKII Trần Thị Thúy Hằng, Trưởng khoa Tai Mũi Họng, Trung tâm Tai Mũi Họng, chẩn đoán bé An bị áp xe quanh amidan – biến chứng viêm amidan. Bác sĩ rạch dẫn lưu ổ áp xe, kết quả kháng sinh đồ cho thấy bé kháng với các nhóm kháng sinh thông thường. “Đây là lý do điều trị kháng sinh ban đầu dù đúng liều lượng vẫn không hiệu quả”, bác sĩ Hằng nói.
Bác sĩ Hằng đang tư vấn cho ba mẹ bé An. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Theo bác sĩ Hằng, nhiều phụ huynh có thói quen cho con uống kháng sinh mỗi khi trẻ sốt, ho, sổ mũi hay đau họng, tự mua lại toa cũ mà không tái khám, tăng nguy cơ đề kháng kháng sinh. Khi trẻ kháng kháng sinh kéo dài, điều trị khó khăn, bác sĩ buộc phải dùng kháng sinh liều cao hoặc phối hợp nhiều loại thuốc tiềm ẩn nguy cơ tác dụng phụ, đề kháng thuốc.
Trẻ nhỏ, người có bệnh nền như đái tháo đường, viêm phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), suy gan thận dễ bị vi khuẩn tấn công khi thời tiết giao mùa. Khi vi khuẩn kháng thuốc, bệnh diễn tiến nhanh và nặng hơn, tổn thương phổi lan rộng, nhiễm trùng huyết và suy đa tạng có thể xảy ra trong vài ngày. Lúc này, bác sĩ có thể phải điều trị kháng sinh đặc hiệu, chi phí cao, thời gian nằm viện kéo dài, nguy cơ tử vong.
Bé An phải nhập viện thay vì điều trị ngoại trú, điều trị theo phác đồ kháng sinh đặc hiệu kết hợp giảm viêm, tăng miễn dịch. 5 ngày sau, bé mới ổn định sức khỏe và được xuất viện.
Thời tiết giao mùa là điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn, virus phát triển, bệnh nhân viêm đường hô hấp trên có xu hướng tăng. Tại hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, có ngày tiếp nhận gần 400 bệnh nhân khám, tăng gấp đôi trung bình hai tháng trước, trong đó ghi nhận khoảng 20% bệnh nhân tự ý dùng kháng sinh kéo dài.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Việt Nam là một trong những quốc gia có tỷ lệ kháng kháng sinh cao. Dự báo đến năm 2050 chi phí do kháng kháng sinh trên toàn cầu lên tới 100 nghìn tỷ USD và gây ra khoảng 10 triệu ca tử vong trong mỗi năm. Hậu quả kinh tế của kháng kháng sinh được cho là nặng nề tương đương với khủng hoảng tài chính.
Kháng sinh được chỉ định cho người bệnh có dấu hiệu nhiễm khuẩn. Bác sĩ Hằng khuyến cáo người bệnh nên uống đủ liều, đủ thời gian, không ngưng thuốc giữa chừng dù đã giảm bệnh. Không nên tự ý mua hay dùng lại toa cũ dễ khiến vi khuẩn kháng thuốc, nguy cơ tác dụng phụ của thuốc. Khi có dấu hiệu viêm nhiễm đường hô hấp, nên chú ý ăn uống để tăng sức đề kháng, rửa mũi súc họng hàng ngày bằng nước muối sinh lý.
Uyên Trinh
