Tôi khám tiền hôn nhân phát hiện mắc tiểu đường type 2. Bệnh này ảnh hưởng như thế nào đến khả năng sinh sản và thai kỳ? (Vân Lê, 30 tuổi).
Trả lời:
Tiểu đường là bệnh lý mạn tính biểu hiện bằng lượng đường trong máu tăng cao, xảy ra do cơ thể không sản xuất đủ insulin hoặc do các tế bào trong cơ thể kháng insulin. Bệnh có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản ở cả nam và nữ giới.
Rối loạn nội tiết và mất cân bằng trong điều hòa đường huyết dẫn đến giảm chất lượng trứng, tinh trùng. Đường huyết dao động còn tác động đến thể chất và cảm xúc, làm giảm ham muốn tình dục. Ở nữ giới, tiểu đường có thể gây rối loạn kinh nguyệt, không rụng trứng, tăng nguy cơ sảy thai hoặc mãn kinh sớm.
Bệnh cũng liên quan chặt chẽ đến hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS) – nguyên nhân phổ biến gây vô sinh ở nữ. Người mắc hội chứng thường có tình trạng đề kháng insulin, dẫn đến tăng sản xuất hormone androgen (hormone nam), làm rối loạn rụng trứng. Khi tiểu đường và PCOS cùng tồn tại, nguy cơ vô sinh còn tăng cao.
Phụ nữ mắc bệnh tiểu đường cần đảm bảo kiểm soát đường huyết trước khi mang thai. Các bà mẹ có thể phải đối mặt với các biến chứng như tiền sản giật hoặc tăng huyết áp. Thai phụ kiểm soát đường huyết không tốt có nguy cơ cao sinh con dị tật bẩm sinh. Thai nhi có thể bị ảnh hưởng tim mạch, hệ thần kinh trung ương và hệ thống sinh dục. Trẻ sơ sinh có mẹ mắc bệnh tiểu đường dễ béo phì, tiểu đường type 2, rối loạn tâm thần vận động sau này.
Trong khi đó, nam giới mắc bệnh tiểu đường dễ bị rối loạn cương dương. Tình trạng kháng insulin và thay đổi lượng đường trong máu ảnh hưởng đến nồng độ testosterone, dẫn đến giảm sản xuất và chất lượng tinh trùng.
Phụ nữ nên xây dựng chế độ ăn khoa học, giảm tinh bột, hạn chế thịt đỏ, ưu tiên đạm từ cá, hải sản, đậu, các loại thực vật, tăng cường rau xanh, chất xơ, tránh bỏ bữa. Tập thể dục thường xuyên, ít nhất 30 phút mỗi ngày để cân bằng đường huyết.
Người đang bị bệnh tiểu đường cần uống thuốc đúng liều, đúng thời gian theo chỉ định của bác sĩ. Tái khám định kỳ để bác sĩ theo dõi hiệu quả điều trị, phòng biến chứng.
ThS.BS Nguyễn Minh Thúy
Trung tâm Hỗ trợ sinh sản
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội
