Nhiều người vẫn nghĩ tuổi thọ phụ thuộc vào gene di truyền hay những căn bệnh nghiêm trọng. Thế nhưng trên thực tế, chính những thói quen rất nhỏ, lặp đi lặp lại hằng ngày đặc biệt là sự “lười biếng” trong sinh hoạt mới là yếu tố âm thầm bào mòn sức khỏe và rút ngắn tuổi thọ mà chúng ta ít khi nhận ra.
1. Lười vận động là con đường ngắn nhất dẫn đến bệnh mạn tính
PGS.TS Nguyễn Hoài Nam – nguyên Giảng viên cao cấp, Trường Đại học Y Dược TPHCM – cho biết, từ xa xưa con người đã nhận thức được vai trò của vận động đối với sức khỏe, trong đó đi bộ là hình thức đơn giản và hiệu quả nhất. Khi chúng ta đi bộ, toàn thân được vận động, tim đập nhanh hơn, mạch máu giãn nở, quá trình trao đổi chất được thúc đẩy. Nhờ đó, nguy cơ bệnh tim mạch, béo phì, đái tháo đường, tăng huyết áp và thậm chí ung thư được giảm đáng kể.
Nhiều nghiên cứu cho thấy đi bộ đều đặn giúp giảm cholesterol toàn phần, giảm LDL – cholesterol “xấu” và tăng HDL – cholesterol “tốt”, từ đó hạn chế xơ vữa động mạch, nhồi máu cơ tim và đột quỵ. Không vận động, ngồi nhiều, phụ thuộc xe máy hay thang máy chính là cách chúng ta tự đánh cắp sức khỏe của mình từng ngày.
Không chỉ mang lại lợi ích về mặt sinh lý, đi bộ còn giúp cơ thể trở nên thon gọn, khỏe khoắn, cải thiện vóc dáng và tăng sự tự tin. Thói quen này cũng góp phần nâng cao tinh thần, giảm căng thẳng, tạo sự cân bằng trong cuộc sống.
2. Lười uống nước
Theo PGS Nam, nước chiếm phần lớn cơ thể và tham gia vào hầu hết các quá trình sống. Khi bạn lười uống nước, cơ thể rơi vào tình trạng mất nước mạn tính. Nước tiểu khi đó trở nên đậm đặc, làm tăng nồng độ các chất cặn bã và độc tố. Niêm mạc bàng quang phải tiếp xúc thường xuyên với môi trường “độc” này, dễ bị kích ứng kéo dài, viêm mạn tính và thậm chí làm tăng nguy cơ đột biến tế bào.
Về lâu dài, thận cũng phải làm việc quá tải để lọc máu trong điều kiện thiếu nước, khiến nguy cơ sỏi thận, suy thận tăng cao. Duy trì thói quen uống khoảng 1,5-2 lít nước mỗi ngày giúp làm loãng nước tiểu, rửa trôi các chất có hại và giảm áp lực cho thận. Uống nước là một việc nhỏ nhưng có ý nghĩa lớn với tuổi thọ.
3. Lười đi tiểu, nhịn tiểu
Không ít người vì bận rộn công việc, ngại bất tiện hoặc đơn giản là “cố nhịn thêm chút nữa” mà thường xuyên nhịn tiểu. Thói quen này khiến bàng quang bị căng giãn kéo dài, suy giảm khả năng co bóp theo thời gian. Nguy hiểm hơn, nước tiểu ứ đọng lâu tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển và các chất độc, amin thơm có thêm thời gian tiếp xúc với niêm mạc bàng quang.
Sự tiếp xúc kéo dài này có thể tấn công trực tiếp vào ADN tế bào, làm tăng nguy cơ viêm nhiễm mạn tính và hình thành khối u. Các bác sĩ khuyến cáo mọi người nên đi tiểu mỗi 3-4 giờ một lần và cố gắng làm rỗng hoàn toàn bàng quang để bảo vệ hệ tiết niệu.
4. Lười quan tâm và kiểm tra sức khỏe định kỳ
Bác sĩ Nam chỉ ra thêm “cái lười” rất phổ biến khác là lười đi khám sức khỏe. Nhiều bệnh nguy hiểm như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu hay thậm chí ung thư giai đoạn sớm thường không có triệu chứng rõ ràng. Khi người bệnh phát hiện thì tình trạng đã tiến triển nặng, điều trị khó khăn và tốn kém hơn rất nhiều.
Khám sức khỏe định kỳ không chỉ giúp phát hiện sớm bệnh lý mà còn là cơ hội để điều chỉnh lối sống kịp thời. Việc trì hoãn, “để khi nào có bệnh rồi tính” chính là một trong những nguyên nhân khiến nhiều người mất đi cơ hội sống khỏe và sống lâu.
