Sáng 10/2, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới TPHCM tổ chức lễ kỷ niệm 165 năm thành lập (13/2/1861 – 13/2/2026). Nhân dịp này, đơn vị đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất – danh hiệu cao quý của Nhà nước dành cho tập thể có thành tích xuất sắc trong lao động và cống hiến.
Phát biểu tại buổi lễ, BS.CKII Nguyễn Thành Dũng – Giám đốc bệnh viện xúc động nhớ lại hành trình 165 năm từ Nhà thương Chợ Quán bên dòng Kênh Tàu Hủ đến bệnh viện chuyên khoa hàng đầu hiện nay. Đây cũng là bệnh viện lâu đời nhất Việt Nam, được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam công nhận.
Từ cơ sở y tế ban đầu chỉ có 250 giường bệnh, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới đã khẳng định vị thế là bệnh viện tuyến cuối về truyền nhiễm và nhiệt đới của khu vực phía Nam và cả nước.
Về chuyên môn, bệnh viện đã làm chủ các kỹ thuật cao như lọc máu, ECMO, phổi nhân tạo, cứu sống nhiều bệnh nhân nguy kịch. Tỷ lệ tử vong do sốt xuất huyết giảm từ 3-5% xuống còn 1,5-2%, tử vong do uốn ván từ 25% xuống còn 5-7%. Đặc biệt, trong đại dịch Covid-19, bệnh viện là “chốt chặn cuối cùng”, điều trị thành công nhiều ca nặng phức tạp.
Trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học, bệnh viện hợp tác chặt chẽ với Đơn vị Nghiên cứu Lâm sàng Đại học Oxford, công bố hơn 1.500 bài báo trên các tạp chí y học quốc tế uy tín. Về chất lượng, bệnh viện đạt 4,3/5 điểm, nằm trong top 10 bệnh viện có điểm cao nhất TPHCM, với hệ thống xét nghiệm đạt chuẩn và phòng xét nghiệm an toàn sinh học cấp độ 3.
Phát biểu tại lễ kỷ niệm, PGS.TS Tăng Chí Thượng – Giám đốc Sở Y tế TPHCM nhấn mạnh vai trò trụ cột của bệnh viện trong hệ thống y tế thành phố. Ông đánh giá cao khả năng nhận diện sớm tác nhân gây bệnh khi dịch mới bùng phát, tạo cơ sở khoa học cho các biện pháp điều trị và kiểm soát dịch.
Lãnh đạo Sở Y tế cũng yêu cầu bệnh viện xác định ba trụ cột chiến lược: Tiếp tục phát triển chuyên khoa sâu, ứng dụng công nghệ cao, AI và dữ liệu lớn; đẩy mạnh nghiên cứu và hợp tác quốc tế với Oxford, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), CDC; đầu tư mạnh vào đào tạo đội ngũ kế thừa có chuyên môn giỏi, y đức cao.
Ngoài ra, đơn vị cần đặt mục tiêu nâng cấp cơ sở vật chất, hiện đại hóa trang thiết bị, xây dựng bệnh viện thông minh, với khu khám bệnh và ký sinh trùng mới đưa vào sử dụng là bước đi đầu tiên.
13/2/1861: Nhà thương Chợ Quán mở cửa đón bệnh nhân đầu tiên bên dòng Kênh Tàu Hủ, tiếp nhận thương binh từ trận đánh đại đồn Kỳ Hòa và các trận chiến tại Sài Gòn-Gia Định.
Sau 1975: Bệnh viện được Ban Y tế Xã hội miền Nam tiếp nhận, lấy lại tên Bệnh viện Chợ Quán.
4/8/1979: Theo Quyết định 903 của Bộ Y tế, bệnh viện được giao nhiệm vụ chuyên khoa về Truyền nhiễm, phụ trách điều trị, phòng chống dịch, đào tạo cho TPHCM và các tỉnh phía Nam.
1989: UBND TPHCM đổi tên thành Trung tâm Bệnh nhiệt đới, trực thuộc Sở Y tế.
1996: Được xếp hạng bệnh viện loại 1, chuyên khoa sâu về Truyền nhiễm của TPHCM và miền Nam.
2002: Đổi tên thành Bệnh viện Bệnh nhiệt đới như hiện nay. Bệnh viện được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam công nhận là bệnh viện lâu đời nhất Việt Nam.
Danh hiệu cao quý: Huân chương Lao động hạng Nhất (2007), Huân chương Độc lập hạng Ba (2012), danh hiệu Anh hùng Lao động (2015), Huân chương Lao động hạng Ba (2021) và nhiều Bằng khen của UBND TPHCM.
Đây cũng là bệnh viện duy nhất của Việt Nam có một trại giam nằm bên trong khuôn viên. Tại đây, đồng chí Trần Phú đã hy sinh ngày 6/9/1931. Những người tù cách mạng khác như Trần Não, Hà Huy Tập, Trần Bạch Đằng, Nguyễn Văn Trỗi cũng từng bị giam giữ tại nơi này. Năm 1988, khu trại giam Chợ Quán được công nhận là di tích lịch sử.
