Theo phản ánh của công dân, gia đình có 300m2 đất ở và 547m2 đất trồng cây lâu năm, đã được cấp giấy chứng nhận (sổ đỏ) từ năm 1999 do bố đại diện đứng tên.
Trên đất có 2 căn nhà tổng diện tích 208m2 với 3 hộ gia đình sinh sống ổn định hơn 30 năm gồm bố, mẹ và gia đình hai anh em.
Hiện nay gia đình bị thu hồi 100% diện tích đất, cả 3 hộ gia đình không còn bất kỳ nhà, đất ở nào tại địa phương và đều đang phải đi ở trọ.
Công dân cho biết, UBND xã căn cứ vào khoản 4 Điều 111 Luật Đất đai 2024 xác định gia đình hai anh em là “hộ thiếu”.
Công dân thắc mắc, theo nội dung tại khoản 4 Điều 111 Luật Đất đai 2024 thì thế nào là “hộ thiếu” và thế nào là “hộ đủ”? Diện tích đất ở được bồi thường căn cứ vào đâu (diện tích đất ở theo trên sổ của gia đình hay căn cứ nào khác để biết đủ và không đủ)?
Trả lời vấn đề trên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường dẫn các quy định tại các khoản 4, khoản 10 Điều 111 Luật Đất đai năm 2024 về việc bố trí tái định cư.
Theo đó, hộ gia đình, cá nhân có đất ở, người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài, tổ chức kinh tế đang sử dụng đất ở, đang sở hữu nhà ở gắn liền với quyền sử dụng đất tại Việt Nam khi Nhà nước thu hồi đất, nếu có đủ điều kiện được bồi thường về đất ở theo quy định tại Điều 95 của Luật này thì được bồi thường bằng giao đất ở hoặc nhà ở tại khu tái định cư hoặc tại địa điểm khác phù hợp.
Trường hợp trong hộ gia đình có nhiều thế hệ hoặc có nhiều cặp vợ chồng cùng chung sống trên một thửa đất ở bị thu hồi nếu đủ điều kiện để tách thành từng hộ gia đình riêng theo quy định của pháp luật về cư trú hoặc có nhiều hộ gia đình có chung quyền sử dụng 1 thửa đất ở bị thu hồi mà diện tích đất ở được bồi thường không đủ để giao riêng cho từng hộ gia đình thì được xem xét hỗ trợ để giao đất ở có thu tiền sử dụng đất hoặc bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở cho các hộ gia đình còn thiếu.
Luật cũng nêu rõ, UBND cấp tỉnh căn cứ vào quỹ đất ở, nhà ở tái định cư và tình hình thực tế tại địa phương quy định chi tiết về suất tái định cư tối thiểu quy định tại khoản 8 Điều này.
Cơ quan này cũng quyết định việc hỗ trợ để giao đất ở có thu tiền sử dụng đất hoặc bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở cho các hộ gia đình còn thiếu theo quy định tại khoản 4 Điều này.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, do nội dung hỏi của công dân là trường hợp cụ thể. Do đó, Bộ đề nghị công dân nghiên cứu các quy định và liên hệ với cơ quan có chức năng quản lý về đất đai tại địa phương để được xem xét, giải quyết.
Theo Luật Đất đai năm 2024, có 5 loại đất không có giấy tờ về quyền sử dụng đất mà không vi phạm pháp luật về đất đai, không thuộc trường hợp đất được giao không đúng thẩm quyền được cấp sổ đỏ.
Quy định về “lối đi” tại Luật Đất đai và Nghị quyết số 254/2025 là tạo điều kiện cho người sử dụng đất có quyền đi vào thửa đất của mình, đồng thời cũng không quy định lối đi phải là đường giao thông công cộng, có mã đất (DGT).
Công dân nộp hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) cho thửa đất 800m2 sau dồn điền đổi thửa. Tuy nhiên, cả UBND xã và Văn phòng Đăng ký đất đai đều từ chối tiếp nhận hồ sơ với lý do không thuộc thẩm quyền.
