Đi khám vì bỗng sụt cân nhanh
Ông V.V.S (47 tuổi, Hà Nội) bắt đầu xuất hiện tình trạng ăn uống kém, nuốt khó và sụt khoảng 5kg trong vòng một tháng. Dù vậy, bệnh nhân không có biểu hiện nôn, sốt hay khó thở nên chủ quan.
Khi cơ thể bắt đầu xuất hiện cơn đau đầu âm ỉ vùng đỉnh trái lan xuống mặt, cơn đau không thay đổi theo tư thế hay hoạt động nên ban đầu chưa được chú ý.
Khi ông S. đi khám, bác sĩ tiến hành nội soi thực quản và phát hiện tổn thương sùi loét có bề mặt nham nhở, dễ chảy máu. Khối u nằm cách cung răng khoảng 30cm và lan xuống sát tâm vị, chiếm hơn 50% chu vi thực quản. Mẫu sinh thiết từ tổn thương cho kết quả là ung thư biểu mô tế bào vảy sừng hóa xâm nhập.
Sau đó, bệnh nhân được chuyển đến Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu của Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) để tiếp tục đánh giá và điều trị. Quá trình thăm khám chuyên sâu cho thấy ông không chỉ mắc ung thư thực quản mà còn có thêm một khối u ở vùng hầu miệng.
Theo PGS.TS Phạm Cẩm Phương, Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu của Bệnh viện Bạch Mai, đây là trường hợp ung thư biểu mô tế bào vảy đa vị trí nguyên phát đồng thời. Cụ thể, bệnh nhân được chẩn đoán ung thư thực quản 1/3 dưới giai đoạn III và ung thư hầu miệng giai đoạn IVA.
Hai khối u đều có nguồn gốc từ biểu mô vảy và xuất hiện trên cùng trục hô hấp, tiêu hóa trên.
Trong trường hợp này, bác sĩ Phương cho biết, bệnh được phát hiện khi đã ở giai đoạn tiến triển. Khối u thực quản lan dài, làm biến dạng cấu trúc thành thực quản và xuất hiện nhiều hạch quanh thực quản cũng như hạch cổ hai bên. Tình trạng này khiến khả năng phẫu thuật triệt căn trở nên hạn chế.
Trước tình trạng bệnh lan rộng, các bác sĩ quyết định lựa chọn hướng điều trị đa mô thức nhưng không phẫu thuật. Phương pháp ưu tiên là hóa trị toàn thân nhằm kiểm soát tiến triển của khối u, giảm triệu chứng nuốt khó và cải thiện chất lượng sống cho người bệnh. Đây cũng là hướng tiếp cận thường được áp dụng trong thực hành lâm sàng đối với các trường hợp ung thư đa vị trí ở giai đoạn tiến triển.
Tác nhân do rượu
Theo bác sĩ Phương, ung thư biểu mô tế bào vảy ở vùng đầu – cổ và thực quản thường liên quan chặt chẽ với những yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá và uống rượu kéo dài. Bệnh nhân S. có tiền sử uống rượu nhiều năm, trung bình khoảng 300ml mỗi ngày và đến nay vẫn chưa bỏ rượu.
Bác sĩ Phương nhận định đây là ca bệnh phức tạp cần sự tham gia của hội đồng đa chuyên khoa, bao gồm ung bướu, tiêu hóa, chẩn đoán hình ảnh và dinh dưỡng. Bên cạnh điều trị đặc hiệu, chăm sóc nâng đỡ, cải thiện dinh dưỡng và theo dõi sát đáp ứng điều trị nhằm tối ưu hiệu quả điều trị và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh.
Theo thống kê của GLOBOCAN năm 2022, Việt Nam ghi nhận khoảng 180.480 ca ung thư mới mỗi năm. Trong đó, ung thư thực quản là một trong những bệnh ung thư có tỷ lệ mắc đáng chú ý. Một số nghiên cứu trong nước cũng cho thấy tỷ lệ bệnh nhân ung thư đầu – cổ phát hiện thêm ung thư thực quản không hề thấp.
Người có thói quen sử dụng đồ uống có cồn, đặc biệt là các loại rượu mạnh trong thời gian dài có nguy cơ cao mắc ung thư thực quản. Người vừa hút thuốc lá vừa uống nhiều rượu bia thì càng làm tăng nguy cơ càng cao, đặc biệt là loại ung thư biểu mô vảy.
Ung thư thực quản có thể dự phòng nếu chúng ta phòng tránh được các yếu tố nguy cơ nói trên. Bên cạnh đó các bệnh nhân có yếu tố nguy cơ nên đi nội soi dạ dày thực quản định kỳ để phát hiện sớm và điều trị kịp thời ung thư thực quản.
Đỏ mặt, tức ngực, tiêu chảy là những dấu hiệu bất thường sau khi uống rượu mà mọi người cần đề phòng.
