Sáng 24/3, Bộ Y tế phối hợp với Quỹ MSD for Mothers và Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc tổ chức hội nghị tổng kết dự án “Không để ai bị bỏ lại phía sau”, nhằm giảm tử vong mẹ tại các vùng dân tộc thiểu số ở Việt Nam.
Dự án có tổng kinh phí 2 triệu USD, được triển khai từ năm 2021-2025 tại 60 xã đặc biệt khó khăn thuộc 6 tỉnh gồm Lai Châu, Bắc Kạn, Sơn La, Gia Lai, Đắk Nông và Kon Tum. Đây là những địa bàn có nhiều rào cản về địa lý, hạ tầng y tế hạn chế và tỷ lệ sinh con tại nhà cao.
Phát biểu tại hội nghị, Phó giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Tri Thức, Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết, Việt Nam đã đạt nhiều thành tựu trong giảm tử vong mẹ, với tỷ số tử vong mẹ giảm từ 165/100.000 ca đẻ sống năm 2000 xuống còn khoảng 46 ca vào năm 2023. Tuy nhiên, sự chênh lệch giữa các vùng miền vẫn là thách thức lớn, khi tỷ lệ này tại vùng sâu, vùng xa có thể cao gấp 2-3 lần mức trung bình cả nước.
Theo lãnh đạo Bộ Y tế, dự án đã góp phần thu hẹp khoảng cách này thông qua các giải pháp phù hợp thực tiễn, đặc biệt là việc lồng ghép yếu tố văn hóa và tăng cường truyền thông tại cộng đồng. Các can thiệp không chỉ đưa dịch vụ y tế đến gần người dân hơn mà còn giúp vượt qua rào cản ngôn ngữ, nâng cao nhận thức và xây dựng niềm tin trong chăm sóc sức khỏe.
Sau 4 năm triển khai, dự án ghi nhận nhiều kết quả tích cực. Đáng chú ý, không có trường hợp tử vong mẹ tại các địa bàn can thiệp trong suốt thời gian thực hiện. Hơn 200 cán bộ y tế và 650 tình nguyện viên đã được đào tạo, cùng với hơn 2.300 hoạt động truyền thông được tổ chức, tiếp cận khoảng 17.000 người dân.
Các chỉ số chăm sóc sức khỏe bà mẹ cũng cải thiện rõ rệt. Tỷ lệ phụ nữ dân tộc thiểu số được tiếp cận dịch vụ thai sản thiết yếu tăng từ 11% lên 36%; tỷ lệ sinh tại cơ sở y tế tăng từ 29,9% lên 57,1%. Một số địa phương đạt kết quả nổi bật như Bắc Kạn đạt 100% ca sinh tại cơ sở y tế, trong khi Đắk Nông đạt tỷ lệ chăm sóc sau sinh lên tới 98,3%.
Trong thời gian tới, Bộ Y tế cho biết sẽ tiếp tục ưu tiên chăm sóc sức khỏe bà mẹ trong Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026–2035, đồng thời thúc đẩy các giải pháp sáng tạo, ứng dụng công nghệ và phù hợp văn hóa nhằm giảm tử vong mẹ bền vững, đặc biệt tại các khu vực khó khăn.
