Niềm tin mù quáng
Trào lưu sử dụng chanh để chữa bệnh đang lan rộng trên mạng xã hội, với nhiều lời quảng bá coi đây là “phương thuốc tự nhiên” có thể thay thế điều trị y khoa. Tuy nhiên, đằng sau những niềm tin thiếu căn cứ ấy là không ít trường hợp phải trả giá bằng chính sức khỏe, thậm chí là tính mạng.
Theo Thạc sĩ, bác sĩ Đoàn Dư Mạnh (Hội Bệnh lý mạch máu Việt Nam), số người tự ý sử dụng chanh để chữa bệnh đang có xu hướng gia tăng, đặc biệt ở những ca mắc bệnh mạn tính.
Một trường hợp điển hình là người đàn ông 47 tuổi (trú tại Hà Nội), có tiền sử tăng huyết áp nhiều năm, trước đó, bệnh nhân tuân thủ điều trị, kiểm soát huyết áp ổn định bằng thuốc. Tuy nhiên, sau khi tham gia các hội nhóm trên mạng xã hội, người này tin theo quan điểm “không cần dùng thuốc tây, cơ thể có thể tự chữa lành” và tự ý ngừng điều trị.
Thay vào đó, bệnh nhân áp dụng phương pháp uống chanh muối liều cao kết hợp phơi nắng liên tục trong 10 ngày với mục đích “thải độc”, hạ huyết áp. Trong quá trình này, người bệnh vẫn sinh hoạt bình thường cho đến khi đột ngột gục xuống tại nhà và tử vong trước khi được cấp cứu.
Theo bác sĩ Mạnh, việc ngừng thuốc điều trị tăng huyết áp đột ngột có thể khiến huyết áp tăng vọt. Đồng thời, việc nạp lượng lớn chanh muối làm tăng natri trong cơ thể, gây giữ nước, tăng gánh nặng cho tim. Ngoài ra, việc phơi nắng kéo dài khiến cơ thể mất nước, tim phải hoạt động nhiều hơn, làm huyết áp tăng cao. Sự kết hợp của các yếu tố này có thể dẫn đến tăng huyết áp kịch phát, vỡ mạch máu não và tử vong trong thời gian ngắn.
Tại TPHCM, Trung tâm cấp cứu 115 cũng từng tiếp nhận một nam bệnh nhân 52 tuổi ngừng tim. Đáng nói, thay vì gọi cấp cứu ngay, gia đình cố vắt nước chanh cho người bệnh uống mong ông tỉnh lại. Khi lực lượng y tế đến nơi và nỗ lực hồi sức, tim bệnh nhân đập trở lại nhưng tổn thương não nặng vì thiếu oxy kéo dài khiến ông hết cơ hội cứu sống.
Hậu quả khi trị ung thư, giảm cân với chanh
Ở một trường hợp khác, ông N.Q.K (61 tuổi, Hà Nội) mắc ung thư đại tràng giai đoạn di căn. Dù được chỉ định điều trị hóa chất và phẫu thuật, người bệnh từ chối và chuyển sang “liệu pháp tự nhiên” với chanh, muối và nhịn ăn. Khi quay lại bệnh viện sau 6 tháng, cơ thể bệnh nhân suy kiệt, cân nặng chỉ còn hơn 40kg, khối u phát triển gây tắc ruột buộc phải mổ cấp cứu, trong khi ung thư đã lan rộng, làm giảm đáng kể cơ hội điều trị.
Chưa hết, một phụ nữ 56 tuổi tại Thanh Hóa cũng phải nhập viện trong tình trạng viêm loét dạ dày nặng, có điểm chảy máu sau thời gian dài uống nước cốt chanh khi bụng đói để “thanh lọc cơ thể”. Các bác sĩ xác định lượng axit cao từ chanh đã bào mòn niêm mạc dạ dày, gây tổn thương nghiêm trọng.
Theo bác sĩ Đoàn Dư Mạnh, nguyên nhân khiến nhiều người tin vào “liệu pháp chanh” là một số chỉ số như huyết áp, đường huyết có thể giảm tạm thời, khiến họ lầm tưởng bệnh đã khỏi và tự ý ngừng thuốc. Tuy nhiên, về lâu dài, việc lạm dụng chanh muối có thể làm bệnh mạn tính diễn biến xấu, gây tổn thương tim, thận, mạch máu não và làm tăng nguy cơ đột quỵ.
Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Duy Anh từng công tác tại Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội), ông cho biết, các phương pháp thiếu cơ sở khoa học như nhịn ăn hay dùng chanh không thể tiêu diệt tế bào ung thư, ngược lại còn khiến cơ thể suy kiệt, suy giảm miễn dịch, tạo điều kiện cho bệnh tiến triển nhanh hơn. “Ung thư chỉ có thể kiểm soát bằng các phương pháp y học chính thống”, bác sĩ Duy Anh nhấn mạnh.
Người bệnh nan y thường hoang mang và dễ lung lay trước các phương pháp thiếu khoa học nhưng được dẫn dắt theo hướng “người thật việc thật”. Vì vậy, nhiều người muốn chữa bệnh bằng phương pháp “tự nhiên”, ít tốn kém trở thành nạn nhân của các thông tin sai lệch trên mạng xã hội.
Các bác sĩ cảnh báo, người dân không nên tùy tiện áp dụng các trào lưu chăm sóc sức khỏe lan truyền trên mạng khi chưa có tư vấn chuyên môn, bởi những thói quen tưởng chừng đơn giản có thể để lại hậu quả nghiêm trọng. Việc tự ý thay đổi hoặc từ bỏ phác đồ điều trị không chỉ làm mất cơ hội chữa bệnh mà còn có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
