Theo Medical News Today, purin là hợp chất tự nhiên có trong một số loại thực phẩm. Khi cơ thể phân hủy chúng, nó sẽ tạo ra axit uric. Quá trình chuyển hóa thực phẩm giàu purin tạo ra nhiều axit uric dư thừa, có thể dẫn đến bệnh gút.
Thông thường, cơ thể đào thải axit uric qua thận và nước tiểu. Nếu bạn tiêu thụ quá nhiều purin hoặc cơ thể không thể loại bỏ sản phẩm phụ này đủ nhanh, axit uric có thể tích tụ trong máu.
Một số thực phẩm bổ dưỡng chứa hàm lượng purin cao, điều này có nghĩa là một người có thể muốn giảm lượng tiêu thụ thay vì loại bỏ hoàn toàn.
Một chế độ ăn uống hợp lý có thể giúp cơ thể đào thải axit uric (Ảnh minh họa: Credihealth).
Thực phẩm có hàm lượng purin cao bao gồm:
– Thịt thú rừng, chẳng hạn như hươu (thịt nai).
– Một số loại cá và hải sản, chẳng hạn như cá hồi, cá ngừ, cá tuyết chấm đen, cá mòi, cá cơm, vẹm, cá trích.
– Thịt xông khói, các sản phẩm từ sữa và thịt đỏ, bao gồm cả thịt bê.
– Các loại nội tạng, chẳng hạn như gan và lách.
Thực phẩm có hàm lượng purin vừa phải bao gồm thịt lợn, gà, thịt bò, vịt, một số loại động vật có vỏ (hàu, tôm, cua, tôm hùm).
Dưới đây là một số thực phẩm giúp cơ thể tự đào thải axit uric:
Các sản phẩm từ sữa ít béo
Theo Quỹ Thận Quốc gia (Mỹ), một nghiên cứu trên Tạp chí Khoa học Sữa cho thấy việc uống hoặc ăn nhiều sữa ít béo và sữa chua có thể giúp giảm nồng độ axit uric, từ đó giảm các đợt bùng phát bệnh gút.
Sữa cũng chứa một số axit amin nhất định có thể hỗ trợ khả năng xử lý và đào thải axit uric của cơ thể. Vì sữa giàu các axit amin này, sữa có thể đóng vai trò hữu ích trong việc kiểm soát bệnh gút.
Bạn nên chọn sữa ít béo hoặc không béo, sữa chua không béo… Đồng thời, tránh sữa nguyên kem hoặc các sản phẩm từ sữa có đường, vì chúng có thể chứa thêm chất béo bão hòa hoặc đường.
Trái cây và rau củ
Ăn nhiều chất xơ có thể giúp giảm nồng độ axit uric. Chất xơ cũng có thể giúp cân bằng lượng đường trong máu và insulin. Chất xơ có xu hướng làm tăng cảm giác no, giúp bạn no lâu hơn. Hầu hết người trưởng thành nên bổ sung 22-34g chất xơ trong chế độ ăn uống thông qua các loại thực phẩm giàu chất xơ. Hãy tăng dần lượng chất xơ để tránh khó chịu tiêu hóa.
Ăn nhiều trái cây, đặc biệt là quả anh đào, các loại quả mọng và trái cây họ cam quýt, có thể giúp giảm nguy cơ bùng phát bệnh gút. Nghiên cứu này cho thấy anh đào có đặc tính chống viêm và chống oxy hóa, có thể làm giảm nồng độ axit uric và ngăn ngừa các đợt bùng phát.
Mặc dù nhiều loại rau có hàm lượng purin cao, các nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc tiêu thụ chúng không làm tăng nguy cơ mắc bệnh gút.
Bạn nên chọn trái cây và rau củ tươi, tránh nước ép trái cây và các loại nước ép trái cây có đường.
Nhiều loại trái cây và rau củ có hàm lượng kali cao. Nếu bạn bị bệnh thận kèm theo tình trạng thiếu kali, hãy trao đổi với chuyên gia dinh dưỡng về việc bổ sung loại trái cây và rau củ nào vào chế độ ăn uống.
Ngũ cốc nguyên hạt
Một nghiên cứu mới đây trên tạp chí Arthritis Care & Research cho thấy việc ăn ít nhất một khẩu phần ngũ cốc nguyên hạt lạnh, yến mạch nấu chín hoặc cám yến mạch giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh gút.
Đó là vì ngũ cốc nguyên hạt có hàm lượng purin thấp hơn và giúp điều hòa lượng đường trong máu. Việc kiểm soát lượng đường trong máu đặc biệt quan trọng đối với những người mắc cả bệnh gút và các bệnh lý như tiểu đường hoặc kháng insulin.
Bạn nên chọn yến mạch, bánh mì nguyên cám, gạo lứt, hạt diêm mạch…; tránh ngũ cốc tinh chế như bánh mì trắng, gạo trắng và ngũ cốc ăn sáng có đường, có thể làm tăng lượng đường trong máu và thiếu chất xơ.
Các loại đậu và protein thực vật
Đậu lăng, đậu phụ và đậu gà… là nguồn protein tuyệt vời cho người bị gút. Chúng giàu chất xơ, chất chống oxy hóa và các hợp chất thực vật có thể giúp giảm viêm và hỗ trợ sức khỏe thận.
Mặc dù những thực phẩm này chứa hàm lượng purin vừa phải, nhưng protein thực vật không làm tăng nguy cơ mắc bệnh gút như thịt đỏ và nội tạng động vật.
Bạn nên chọn đậu lăng, đậu đen, đậu gà, đậu phụ…; tránh ăn quá nhiều thịt đỏ, da gia cầm có hàm lượng natri và chất phụ gia cao.
Nước và đồ uống không đường
Uống đủ nước là một trong những cách tốt nhất và dễ nhất để kiểm soát bệnh gút. Nó giúp thận đào thải axit uric dư thừa, giảm nguy cơ tích tụ tinh thể trong khớp.
Bạn nên chọn nước lọc và nước trái cây tươi; tránh đồ uống có đường như soda, trà ngọt, nước tăng lực và nước ép trái cây công nghiệp chứa nhiều fructose.
Đồ uống không đường, trà thảo mộc không chứa caffeine và cà phê đen (uống vừa phải) cũng có thể là những lựa chọn tốt. Nghiên cứu từ năm 2015 chỉ ra rằng những người uống cà phê ít có khả năng mắc bệnh gút hơn.
Nhiều loại trà thảo mộc có thể tương tác với thuốc, bạn hãy hỏi ý kiến bác sĩ về loại trà nào an toàn để uống. Những người mắc bệnh thận giai đoạn cuối cũng có thể cần hạn chế lượng nước uống vào.
Uống rượu cũng có thể khiến bạn mất nước nhiều hơn. Nghiên cứu từ năm 2021 cho thấy rượu cũng có thể gây ra nồng độ axit uric cao. Một số loại rượu, chẳng hạn như bia, chứa hàm lượng purin cao hơn những loại khác.
Rượu làm tăng quá trình chuyển hóa nucleotide, một nguồn purin khác có thể được chuyển hóa thành axit uric. Rượu cũng ảnh hưởng đến tốc độ bài tiết axit uric, dẫn đến tăng nồng độ axit uric trong máu.
