Tôi thường xuyên mất ngủ và được mách dùng cỏ lạc tiên. Xin chuyên gia tư vấn loại cỏ này có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và giảm lo âu như nhiều người vẫn nghĩ không? (Võ Ngọc Hà – Tân Hưng, TPHCM).
Thạc sĩ, dược sĩ Nguyễn Kim Ngân – Bệnh viện Y học cổ truyền TPHCM tư vấn:
Trong nhịp sống hiện đại, áp lực từ công việc và học tập khiến nhiều người rơi vào tình trạng căng thẳng, lo âu, mất ngủ kéo dài. Nguyên nhân mất ngủ có thể đến từ áp lực tâm lý, thói quen sinh hoạt không điều độ, sử dụng chất kích thích như cà phê, rượu bia hoặc các vấn đề sức khỏe.
Trong khi đó, việc lạm dụng thuốc ngủ hay thuốc an thần dù mang lại hiệu quả nhanh nhưng tiềm ẩn nguy cơ phụ thuộc và nhiều tác dụng không mong muốn. Vì vậy, xu hướng sử dụng các thảo dược an thần nhẹ, an toàn ngày càng được quan tâm, trong đó cỏ lạc tiên (lạc tiên tây) là một lựa chọn đáng chú ý.
Hỗ trợ giảm lo âu, cải thiện giấc ngủ
Loại cỏ này là loài dây leo có nguồn gốc từ châu Mỹ, được sử dụng rộng rãi tại nhiều quốc gia như Mỹ, Đức, Pháp. Bộ phận dùng làm dược liệu là phần trên mặt đất gồm thân, lá và hoa.
Theo các nghiên cứu hiện đại, cỏ lạc tiên chứa nhiều hoạt chất sinh học quan trọng như flavonoid (vitexin, isovitexin), alkaloid, glycoside và các hợp chất phenolic. Những thành phần này có tác dụng hỗ trợ thư giãn hệ thần kinh, giảm lo âu nhẹ và cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Đáng chú ý, dược liệu này còn được ghi nhận có khả năng hỗ trợ giảm triệu chứng cai và xu hướng lệ thuộc đối với một số thuốc ức chế thần kinh trung ương như morphine hay benzodiazepin. Với đặc tính an toàn, ít tác dụng phụ và nguy cơ lệ thuộc thấp khi dùng đúng cách, cỏ lạc tiên ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong chăm sóc sức khỏe tinh thần.
Tác dụng chống oxy hóa, hỗ trợ sức khỏe toàn diện
Không chỉ dừng lại ở tác dụng an thần, cỏ lạc tiên còn có đặc tính chống oxy hóa và kháng viêm nhờ các hợp chất phenolic. Điều này giúp bảo vệ tế bào trước các tác nhân gây hại, góp phần nâng cao sức khỏe tổng thể.
Quả lạc tiên cũng có thể ăn được, chứa lượng calo thấp (khoảng 41–53 kcal/100g) và giàu vitamin, phù hợp với chế độ ăn lành mạnh.
Hiện nay, cỏ lạc tiên được sử dụng dưới nhiều dạng như trà thảo dược, bột, chiết xuất lỏng hoặc viên uống. Tùy nhu cầu, người dùng có thể lựa chọn dạng phù hợp. Liều dùng phổ biến gồm: trà 1-8g/ngày, bột 0,5-8g/ngày, chiết xuất lỏng 0,5-16mL/ngày.
Lưu ý khi sử dụng
Mặc dù là thảo dược lành tính, cỏ lạc tiên vẫn cần được sử dụng đúng cách để đảm bảo an toàn. Liều dùng nên tham khảo hướng dẫn của từng chế phẩm và ý kiến chuyên gia y tế, đặc biệt khi sử dụng kéo dài.
Một số đối tượng không nên dùng gồm phụ nữ mang thai, phụ nữ đang cho con bú và trẻ em dưới 12 tuổi do chưa có đủ dữ liệu an toàn. Ngoài ra, người dân cần tránh dùng chung cỏ lạc tiên với các thuốc an thần như diazepam, midazolam hoặc morphine vì có thể làm tăng tác dụng buồn ngủ và nguy cơ ức chế hô hấp.
Người dùng cũng nên ngưng sử dụng cỏ lạc tiên ít nhất 2 tuần trước khi phẫu thuật để tránh tương tác với thuốc gây mê. Một số tác dụng không mong muốn có thể gặp khi dùng liều cao như buồn ngủ, chóng mặt, lú lẫn. Nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường, bệnh nhân cần ngừng sử dụng và tham khảo ý kiến chuyên gia y tế.
Cây nhàu mọc dại nhưng lại được ví như “kho báu” dược liệu. Từ rễ, lá đến quả nhàu đều có thể hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý, từ tiêu hóa, xương khớp tăng cường miễn dịch.
Cây phay có tên khoa học Duabanga grandiflora, là cây gỗ mọc tự nhiên ở bìa rừng, ven suối Việt Nam được người dân nhiều nơi dùng chữa tiểu buốt, tiểu rắt.
Không chỉ là gia vị tạo hương thơm đặc trưng cho món ăn, lá dổi đất còn được dân gian ví như “lá kim cương” nhờ khả năng hỗ trợ tiêu hóa, giảm đau dạ dày và nhiều lợi ích sức khỏe đáng chú ý.
