Trần Hoàng Anh (25 tuổi) là kỹ sư công nghệ thông tin cho một tập đoàn tại Hà Nội. Đặc thù công việc ngồi nhiều, cộng với liên tục phải chạy KPI, nam thanh niên gần như không vận động. Công việc bận rộn, lại ở một mình nên anh thường xuyên sử dụng đồ chế biến sẵn. Hai năm gần đây, xương khớp của anh Hoàng Anh trở nên rệu rã, đau lưng, mỏi gối thường xảy ra. Gần đây, những cơn đau ngày càng trầm trọng, bệnh nhân mới đến viện.
Trao đổi với PV VietNamNet, PGS.TS.BS Nguyễn Thị Kim Liên, Trưởng khoa Phục hồi chức năng, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cho biết, các trường hợp như Hoàng Anh không phải hiếm gặp. Cũng giống như không ít bệnh nhân tìm đến bác sĩ, anh Hoàng Anh cho rằng nguyên nhân tình trạng của mình do xương khớp.
“Tôi gặp rất nhiều trường hợp người bệnh đã uống thuốc, nghỉ ngơi, xoa bóp, chườm nóng nhưng cơn đau vẫn kéo dài âm ỉ. Nhiều bệnh nhân than phiền tình trạng cứng khớp khi ngủ dậy, ngồi lâu đứng lên bị đau, đi lại nhiều thì nhức mỏi, vận động nhẹ cũng khó chịu”, Phó Giáo sư Liên nói.
Bệnh cơ xương khớp không chỉ gây đau nhức đơn thuần mà còn ảnh hưởng lớn đến sức khỏe, khả năng vận động và chất lượng sống của người bệnh. Đặc biệt, đau xương khớp mạn tính còn khiến người bệnh ngại vận động, từ đó làm cơ bắp suy yếu, tăng nguy cơ béo phì, tim mạch, tiểu đường và loãng xương.
6 nhóm thực phẩm là “sát thủ” âm thầm tàn phá khớp
Tuy nhiên, qua thực tế, Phó Giáo sư Liên cho biết, không phải mọi trường hợp đau khớp đều xuất phát từ tuổi tác hay thoái hóa. Chế độ ăn uống thiếu hợp lý, sử dụng nhiều thực phẩm chiên rán, đồ ngọt, rượu bia hay thực phẩm chế biến sẵn có thể làm phản ứng viêm gia tăng, khiến tình trạng đau nhức dai dẳng hơn. Trong đó, có 6 nhóm thực phẩm người trẻ cần đặc biệt chú ý:
– Các món chiên ngập dầu, thức ăn nhanh hoặc dầu chiên nhiều lần thường chứa chất béo chuyển hóa và các sản phẩm oxy hóa. Một số nghiên cứu cho thấy chế độ ăn giàu thực phẩm siêu chế biến có liên quan tới tình trạng viêm mức độ thấp kéo dài trong cơ thể.
– Nước ngọt, bánh kẹo, trà sữa và thực phẩm chứa nhiều đường tinh luyện nếu dùng thường xuyên có thể làm tăng cân, rối loạn chuyển hóa và thúc đẩy phản ứng viêm nếu người bệnh sử dụng quá nhiều.
– Gan, lòng, cật cùng một số loại hải sản chứa nhiều purin. Khi chuyển hóa, purin tạo ra acid uric. Nếu acid uric tăng cao kéo dài có thể dẫn tới bệnh gout, một dạng viêm khớp do rối loạn chuyển hóa.
– Rượu bia có thể làm tăng phản ứng viêm và giảm khả năng đào thải acid uric của cơ thể. Ngoài ra, việc sử dụng rượu bia kéo dài còn ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ, khả năng phục hồi mô cơ và hiệu quả tập luyện phục hồi chức năng.
– Xúc xích, thịt nguội, mì ăn liền và nhiều thực phẩm siêu chế biến thường chứa nhiều muối, chất béo bão hòa và phụ gia thực phẩm. Nếu sử dụng thường xuyên, các thực phẩm này có thể liên quan đến tình trạng viêm mạn tính mức độ thấp, đồng thời ảnh hưởng không tốt tới sức khỏe chuyển hóa nói chung.
– Ăn quá nhiều muối có thể gây giữ nước, tăng huyết áp và tạo cảm giác nặng nề khi vận động. Ở một số người bị viêm khớp hoặc phù nề chi dưới, chế độ ăn mặn có thể khiến cảm giác khó chịu tăng rõ hơn.
Theo PGS Liên, trong phục hồi chức năng, mục tiêu không chỉ là giảm đau tạm thời mà còn duy trì khả năng vận động, cải thiện chất lượng sống, giảm tái phát và giúp người bệnh vận động bền vững lâu dài.
Do đó, ngoài thuốc điều trị, các yếu tố như dinh dưỡng, giấc ngủ, tập luyện, kiểm soát cân nặng và tăng cường sức mạnh cơ đều đóng vai trò quan trọng trong điều trị bệnh cơ xương khớp.
Người phụ nữ 43 tuổi đã tự ý bỏ thuốc đang uống, tìm tới thầy lang để cho ong đốt vào khớp gối với hy vọng giảm đau. Sai lầm này khiến chị bị nhiễm khuẩn huyết, phải nhập viện cấp cứu.
Do lối sống chủ quan, thiếu vận động, hiện chứng loãng xương, đau khớp đang có xu hướng “trẻ hóa”, ngày càng xuất hiện nhiều ở người trẻ tuổi thậm chí ngay từ tuổi 30.
