Làn khẩn cấp là phần đường nằm ngoài cùng bên phải trên các tuyến cao tốc, được thiết kế phục vụ cho những tình huống dừng xe khẩn cấp khi phương tiện gặp sự cố hoặc tai nạn.
Theo tiêu chuẩn hạ tầng giao thông, làn này được phân tách với các làn lưu thông chính bằng vạch sơn liền màu trắng phản quang. Chiều rộng làn khẩn cấp thường dao động từ 2,5-3,3 m tùy theo tốc độ thiết kế của từng tuyến đường cao tốc.
Dù có chức năng riêng biệt, thực tế hiện nay vẫn xuất hiện nhiều trường hợp tài xế cố tình điều khiển phương tiện vào làn khẩn cấp để vượt xe hoặc tránh ùn tắc. Nguyên nhân chủ yếu đến từ tâm lý muốn di chuyển nhanh hơn khi các làn chính đông phương tiện.
Tuy nhiên, theo quy định tại Luật Giao thông đường bộ 2008, phương tiện tham gia giao thông không được phép sử dụng làn khẩn cấp để lưu thông thông thường trên cao tốc.
Chỉ được sử dụng làn khẩn cấp trong một số tình huống đặc biệt
Tại Điểm c, khoản 1, Điều 26 Luật Giao thông đường bộ năm 2008 quy định người điều khiển phương tiện không được dừng, đỗ trên đường cao tốc, trừ những trường hợp bất khả kháng buộc phải đưa xe vào làn khẩn cấp.
Một trong những trường hợp phổ biến nhất là phương tiện gặp hỏng hóc kỹ thuật như chết máy, nổ lốp hoặc các lỗi khiến xe không thể tiếp tục di chuyển an toàn trên làn lưu thông chính.
Ngoài ra, xe gặp tai nạn giao thông hoặc cần dừng khẩn cấp để chờ cứu hộ cũng được phép sử dụng làn này.
Các tình huống liên quan đến sức khỏe như tài xế hoặc hành khách gặp vấn đề y tế nghiêm trọng cũng được xem là trường hợp khẩn cấp hợp lệ để dừng xe tại đây.
Tài xế cần làm gì khi buộc phải dừng ở làn khẩn cấp?
Trong trường hợp phải đưa xe vào làn khẩn cấp, người lái cần bật ngay đèn cảnh báo nguy hiểm để thông báo cho các phương tiện phía sau. Sau đó, xe cần được điều khiển từ từ vào sát mép phải của đường cao tốc nhằm hạn chế ảnh hưởng đến luồng giao thông.
Sau khi dừng xe, tài xế nên tiếp tục bật đèn cảnh báo và kéo phanh tay để tránh hiện tượng xe trôi. Một số chuyên gia giao thông cũng khuyến cáo nên đánh lái sang phải nhằm giảm nguy cơ xe lao ngược vào làn lưu thông chính nếu xảy ra va chạm từ phía sau.
Khi xe đã dừng hẳn, người trên xe cần nhanh chóng di chuyển tới vị trí an toàn phía ngoài lan can hoặc khu vực cách xa luồng xe chạy. Việc đứng phía sau đuôi xe trên cao tốc tiềm ẩn nguy cơ tai nạn rất lớn, đặc biệt vào ban đêm hoặc khi thời tiết xấu.
Đối với các trường hợp dừng xe ban đêm, tài xế nên đặt thêm biển cảnh báo phản quang hoặc tam giác cảnh báo ở khoảng cách phù hợp để các phương tiện khác dễ nhận biết từ xa.
Song song đó, người điều khiển phương tiện cần nhanh chóng liên hệ đơn vị quản lý vận hành cao tốc hoặc lực lượng cứu hộ để được hỗ trợ kịp thời.
Mức phạt khi tài xế lái xe vào làn khẩn cấp
Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ có quy định về hành vi đi vào làn khẩn cấp trên cao tốc.
Điểm d khoản 5 Điều 6 quy định lỗi điều khiển xe chạy ở làn dừng xe khẩn cấp hoặc phần lề đường của đường cao tốc sẽ bị phạt 4 – 6 triệu đồng, áp dụng cho người điều khiển ô tô, xe chở người 4 bánh có gắn động cơ, xe chở hàng 4 bánh có gắn động cơ và các loại xe tương tự. Người vi phạm còn bị trừ 2 điểm giấy phép lái xe.
Nếu điều khiển xe chạy ở làn dừng xe khẩn cấp hoặc phần lề đường của đường cao tốc mà gây tai nạn giao thông, tài xế sẽ bị phạt từ 20 – 22 triệu đồng và bị trừ 10 điểm giấy phép lái xe.
TH (Otoxemay)
