Hàng loạt quy định mới về sát hạch, cấp và quản lý giấy phép lái xe dự kiến áp dụng từ 1/7, với mục tiêu nâng cao chất lượng người lái xe và an toàn giao thông.
Bộ Công an dự kiến áp dụng nhiều thay đổi lớn trong công tác sát hạch, cấp giấy phép lái xe từ ngày 1/7/2026, trong đó đáng chú ý là bỏ bài thi mô phỏng trên máy tính, tăng mạnh số lượng câu hỏi lý thuyết, bổ sung các tình huống giao thông thực tế và siết chặt việc đánh giá kỹ năng của người học lái xe.
Thông tin được Cục Cảnh sát giao thông (CSGT) công bố khi giới thiệu dự thảo thông tư mới đang được thực hiện theo thủ tục rút gọn để trình Bộ trưởng Công an ký ban hành.
Theo Cục CSGT, việc thay đổi xuất phát từ kết quả phân tích dữ liệu về tai nạn giao thông và xử lý vi phạm. Nhiều người sau khi được cấp giấy phép lái xe chỉ có kỹ thuật điều khiển phương tiện, nhưng còn thiếu kỹ năng tham gia giao thông và đạo đức lái xe.
Các hành vi như không nhường đường, không xếp hàng, phóng nhanh vượt ẩu, chuyển hướng không đúng quy định, sử dụng rượu bia, chất kích thích hoặc lạm dụng còi, đèn xe vẫn diễn ra phổ biến, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
Công tác sát hạch lái xe sẽ có nhiều thay đổi lớn theo hướng tăng đánh giá kỹ năng thực tế, đạo đức và văn hóa giao thông. (Ảnh: Cục CSGT)
Bỏ bài thi mô phỏng, tăng nội dung lý thuyết
Một trong những thay đổi đáng chú ý là bỏ bài thi mô phỏng trên máy tính. Học viên vẫn có thể học nội dung này để nâng cao kỹ năng xử lý tình huống, nhưng không còn phải dự thi như trước.
Đối với phần thi lý thuyết, số lượng câu hỏi và thời gian làm bài đều được tăng lên. Cụ thể, mô tô hạng A, A1 tăng từ 25 lên 40 câu hỏi, thời gian làm bài từ 19 lên 27 phút, thí sinh phải trả lời đúng ít nhất 36 câu. Với ô tô hạng B, số câu hỏi tăng từ 30 lên 50 câu, thời gian làm bài tăng từ 20 lên 33 phút và phải trả lời đúng tối thiểu 45 câu.
Đề thi cũng được điều chỉnh theo hướng hạn chế tình trạng “học mẹo, thi mẹo”, bổ sung kiến thức về Bộ luật Hình sự liên quan đến nhóm tội phạm quy định về giao thông, pháp luật về xử lý vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ, nhận thức về phòng ngừa tai nạn giao thông,…
Quy trình thi theo hướng tuần tự. Thí sinh thi mô tô phải hoàn thành lần lượt các phần lý thuyết, thực hành và xử lý tình huống. Với ô tô, thí sinh phải vượt qua từng phần gồm lý thuyết, sa hình và đường trường trước khi được chuyển sang nội dung tiếp theo.
Công tác sát hạch sẽ áp dụng nhận diện thí sinh thông qua thiết bị, phần mềm định danh và xác thực điện tử. (Ảnh: Cục CSGT)
Bổ sung nhiều tình huống giao thông thực tế
Nội dung sát hạch thực hành lái xe mô tô sẽ được bổ sung 11 tình huống giả định trên đường như: xử lý tình huống từ đường nhánh ra đường chính hoặc từ đường không ưu tiên ra đường ưu tiên, xử lý tình huống chuyển hướng quay đầu, xử lý tình huống vượt xe,…
Đối với ô tô, đoạn đường sát hạch phải dài tối thiểu 5 km, có đầy đủ các tình huống giao thông thực tế như: ngã ba, ngã tư, đường nhánh ra đường chính hoặc đường không ưu tiên ra đường ưu tiên, vòng xuyến, đèn tín hiệu giao thông, lối dành cho người đi bộ sang đường.
Thí sinh sẽ thực hiện 12 nội dung sát hạch, gồm: kiểm tra an toàn xe và xuất phát; vượt xe; tăng tốc và chuyển làn; rẽ trái; rẽ phải; quay đầu xe; tránh xe đi ngược chiều; nhường đường cho người đi bộ hoặc người khuyết tật; dừng xe, mở cửa khi gặp tình huống nguy hiểm; xử lý tình huống giao cắt giữa đường nhánh và đường ưu tiên; chấp hành đèn tín hiệu giao thông; mở cửa xe và kết thúc bài thi.
Các nội dung này có thể được thực hiện nhiều lần và không theo thứ tự cố định. (Ảnh: Cục CSGT)
Rút ngắn một nửa thời gian cấp, đổi giấy phép lái xe
Theo Cục CSGT, thời gian cấp giấy phép lái xe sẽ giảm từ 7 ngày xuống còn 3,5 ngày, trong khi thời gian tích hợp dữ liệu điện tử giảm từ 3 ngày xuống còn 2 giờ.
Thời gian đổi giấy phép lái xe giảm từ 5 ngày xuống 2,5 ngày, thời gian tích hợp dữ liệu điện tử giảm từ 3 ngày xuống còn 1 ngày.
Thời gian cấp giấy phép lái xe quốc tế cũng được rút ngắn từ 5 ngày xuống còn 2,5 ngày.
Việc sát hạch lái xe sẽ được siết chặt hơn, tập trung vào kỹ năng thực tế và ý thức tham gia giao thông. (Ảnh: Cục CSGT)
Mặc dù thông tư dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, nhiều nội dung sẽ được triển khai theo lộ trình.
Cụ thể, các quy định mới về sát hạch lý thuyết, sát hạch thực hành trong hình và sát hạch lái xe trên đường sẽ áp dụng từ ngày 1/3/2027.
Riêng bài thi xử lý tình huống giả định trên đường và hệ thống thiết bị, phần mềm phục vụ sát hạch tình huống đối với xe mô tô hạng A, A1 sẽ được áp dụng từ ngày 1/1/2028.
Việc cấp thẻ sát hạch viên điện tử được triển khai từ ngày 1/7/2027, còn nội dung nhận diện thí sinh thông qua thiết bị và phần mềm định danh điện tử sẽ được áp dụng từ ngày 1/1/2027.
Về quy định chuyển tiếp, những thí sinh đã đạt các phần thi lý thuyết, thực hành trong hình hoặc lái xe trên đường trước thời điểm thông tư có hiệu lực vẫn được công nhận kết quả để cấp giấy phép lái xe.
Đối với các trường hợp đang thi theo Thông tư 12/2025 nhưng vắng thi hoặc chưa đạt một hoặc nhiều nội dung, thí sinh sẽ tiếp tục thi lại theo quy định cũ. Từ ngày 1/3/2027, việc thi lại sẽ thực hiện theo quy định của thông tư mới.
Mạnh Hùng (VTCNews)
