Nghị định 238/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 15/8/2026, sửa đổi một số quy định về xử phạt vi phạm giao thông đường bộ.
Trong đó, tài xế ô tô cần lưu ý các quy định mới liên quan đến biển số, chuyển làn, chở trẻ em và hoạt động chở người, hàng hóa có thu tiền.
Biển số bị can thiệp khả năng nhận diện có thể bị phạt tới 26 triệu đồng
Nghị định 238 bổ sung hành vi sử dụng chất liệu, vật liệu hoặc thiết bị làm thay đổi khả năng nhận diện thông tin biển số của các phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ vào nhóm vi phạm liên quan đến biển số.
Theo đó, người điều khiển ô tô không gắn đủ biển số, gắn biển số không đúng vị trí hoặc quy cách, biển số không rõ chữ, số; biển số bị bẻ cong, che lấp hoặc bị tác động làm thay đổi chữ, số, màu sắc, hình dạng, kích thước sẽ bị phạt từ 20 – 26 triệu đồng.
Mức phạt này cũng áp dụng với trường hợp sử dụng vật liệu hoặc thiết bị làm thay đổi khả năng nhận diện thông tin biển số của phương tiện bằng các thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ. Quy định mới bao gồm cả rơ moóc và sơ mi rơ moóc.
Đối với mô tô, xe gắn máy, hành vi tương tự nằm trong khung phạt 4 – 6 triệu đồng và bị trừ 6 điểm GPLX.
Chuyển làn không bảo đảm khoảng cách an toàn
Từ ngày 15/8, hành vi chuyển làn nhưng không bảo đảm khoảng cách an toàn với phương tiện phía trước, phía sau và hai bên được quy định rõ trong nhóm hành vi bị xử phạt.
Với ô tô, lỗi chuyển làn không đúng nơi cho phép, không có tín hiệu báo trước, chuyển quá một làn liền kề hoặc không bảo đảm khoảng cách an toàn bị phạt 600.000 – 800.000 đồng trong trường hợp thông thường. Nếu thực hiện trên đường cao tốc, mức phạt tăng lên 4 – 6 triệu đồng và người điều khiển bị trừ 2 điểm giấy phép lái xe.
Quy định này đồng nghĩa việc bật đèn báo rẽ không phải là điều kiện duy nhất để một thao tác chuyển làn được xem là đúng quy định. Người lái còn phải quan sát và duy trì khoảng cách an toàn với các phương tiện xung quanh trước khi chuyển sang làn khác.
Chở trẻ em không có thiết bị an toàn phù hợp sẽ bị phạt cảnh cáo
Một thay đổi đáng chú ý khác liên quan đến việc chở trẻ em trên ô tô. Từ ngày 15/8, người điều khiển ô tô chở trẻ dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35 m nhưng không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp sẽ bị phạt cảnh cáo, thay vì phạt tiền như quy định trước đó. Quy định này không áp dụng đối với ô tô kinh doanh vận tải hành khách.
Trong khi đó, hành vi để trẻ dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35 m ngồi cùng hàng ghế với người lái vẫn bị phạt 800.000 – 1 triệu đồng. Ngoại lệ được áp dụng với ô tô chỉ có một hàng ghế.
Như vậy, quy định mới không loại bỏ yêu cầu sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em. Thay đổi nằm ở chế tài đối với hành vi không sử dụng thiết bị, từ phạt tiền sang cảnh cáo.
Ô tô không kinh doanh vận tải nhưng chở khách có thu tiền bị phạt tới 14 triệu đồng
Nghị định 238 bổ sung một khoản xử phạt riêng đối với ô tô không kinh doanh vận tải hành khách nhưng thực tế chở người có thu tiền, ký hợp đồng hoặc nhận đặt chỗ để chở người.
Theo đó, người điều khiển phương tiện có thể bị phạt từ 12 – 14 triệu đồng và bị trừ 6 điểm giấy phép lái xe.
Nghị định cũng bổ sung trách nhiệm đối với chủ phương tiện khi giao xe hoặc để người làm công, người đại diện thực hiện hành vi vi phạm này.
Ô tô không kinh doanh vận tải hàng hóa nhưng nhận chở hàng có thu tiền cũng bị xử lý
Một quy định mới khác được bổ sung tại Điều 21 là xử phạt hành vi điều khiển ô tô không kinh doanh vận tải hàng hóa nhưng chở hàng hóa trên xe có thu tiền.
Hành vi này được đưa vào khoản 8 Điều 21 Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Theo khung phạt của khoản này, người điều khiển phương tiện có thể bị phạt từ 8 – 12 triệu đồng.
Quy định được áp dụng trong nhóm hành vi liên quan đến xe vận chuyển hàng hóa, do đó không nên hiểu theo hướng mọi trường hợp chủ xe cá nhân chở đồ giúp người khác đều mặc nhiên bị xử phạt. Việc xác định vi phạm phải căn cứ vào hành vi chở hàng có thu tiền và phạm vi phương tiện được quy định.
Khác với hành vi chở người có thu tiền, quy định bổ sung tại khoản 8 Điều 21 không nằm trong nhóm hành vi bị trừ điểm giấy phép lái xe theo nội dung sửa đổi. Nghị định đồng thời bổ sung trách nhiệm của chủ phương tiện trong trường hợp giao xe hoặc để người làm công, người đại diện thực hiện hành vi vi phạm thuộc nhóm này.
Đăng Dương (Otoxemay)
Ảnh minh họa
