Theo các bác sĩ sản khoa, cúm được xem là bệnh lý khá nguy hiểm trong thai kỳ, nhất là trong 3 tháng đầu. Virus cúm có thể gây co bóp tử cung dẫn đến sảy thai, sinh non hoặc làm tăng nguy cơ dị tật bẩm sinh ở thai nhi. Bởi vậy, việc phòng bệnh, đặc biệt là phòng cúm mùa, luôn được xem là ưu tiên hàng đầu đối với thai phụ.
Một trong những biện pháp phòng cúm hiệu quả nhất hiện nay là tiêm vắc xin. Thế nhưng trên thực tế, nhiều phụ nữ vẫn còn e ngại hoặc hiểu chưa đúng về tính an toàn của việc tiêm phòng trong thai kỳ. Không ít người cho rằng chỉ nên tiêm vắc xin trước mùa dịch, trước khi mang thai còn lỡ có bầu thì không thể tiêm được.
Giải đáp băn khoăn này, TS.BS Phan Chí Thành, Bệnh viện Phụ sản Trung ương, nhấn mạnh: “Đừng chờ đến mùa dịch mới tiêm. Tiêm vắc xin phòng cúm càng sớm, mẹ bầu càng an toàn”. Ông cho biết, hàng triệu phụ nữ mang thai trên thế giới đã được tiêm vắc xin phòng cúm và các nghiên cứu đều khẳng định vắc xin an toàn cho cả mẹ lẫn thai nhi.
“Vắc xin phòng cúm không gây bất thường cho thai nhi. Thai phụ có thể tiêm vắc xin ở bất kỳ thời điểm nào của thai kỳ – quý 1, 2, 3 – thậm chí có thể tiêm trước khi mang thai hoặc sau sinh trong thời kỳ cho con bú mà vẫn an toàn tuyệt đối”, Tiến sĩ Thành khẳng định.
Theo bác sĩ, việc tiêm vắc xin không chỉ giúp bảo vệ mẹ bầu khỏi nguy cơ mắc cúm trong thời gian mang thai mà còn góp phần tạo miễn dịch thụ động cho trẻ sau khi chào đời. Kháng thể từ mẹ sẽ truyền sang con, giúp trẻ tránh nguy cơ nhiễm cúm trong những tháng đầu đời – thời điểm hệ miễn dịch còn non nớt.
Tuy nhiên, bác sĩ Thành lưu ý mẹ bầu cần nắm rõ loại vắc xin mình được tiêm. Hiện vắc xin nói chung được chia thành ba nhóm: Vắc xin sống – giảm độc lực, vắc xin bất hoạt và vắc xin tái tổ hợp. Trong đó, vắc xin bất hoạt và tái tổ hợp an toàn tuyệt đối cho phụ nữ mang thai. Riêng nhóm vắc xin sống – giảm độc lực (ví dụ một số loại vắc xin cúm dạng xịt mũi) thì không khuyến cáo sử dụng trong thai kỳ.
Tăng cường dinh dưỡng
Không chỉ dựa vào vắc xin, các chuyên gia cho rằng dinh dưỡng đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc nâng cao sức đề kháng cho phụ nữ mang thai. Một chế độ ăn đầy đủ các khoáng chất và vitamin thiết yếu như acid folic, vitamin A, B1, D, canxi, sắt, protein, DHA… sẽ giúp cơ thể mẹ khỏe mạnh hơn, từ đó giảm nguy cơ nhiễm cúm và hạn chế biến chứng nếu không may mắc bệnh.
Theo đó, thai phụ cũng được khuyến cáo hạn chế những thực phẩm lạnh để tránh làm cơ thể bị nhiễm lạnh, dễ gây cảm mạo. Trong trường hợp không may mắc cúm, mẹ bầu có thể sử dụng một số món ăn dân gian giúp giảm triệu chứng như cháo trứng nấu cùng nhiều tía tô, món ăn có nhiều tỏi, hoặc ngậm – uống chanh đào mật ong để làm dịu cổ họng. Trong trường hợp triệu chứng nặng hoặc kéo dài, thai phụ cần đi khám, tuyệt đối không tự ý dùng thuốc mà không có chỉ định của bác sĩ.
Hoạt động thể chất phù hợp cũng giúp tăng cường miễn dịch cho thai phụ. Các bài tập nhẹ nhàng như đi bộ, bơi lội, yoga bầu… không chỉ giúp mẹ khỏe mạnh mà còn hỗ trợ tuần hoàn máu, giảm stress và ngủ ngon hơn.
Giới trẻ đang có xu hướng ăn vì lượt like hơn là nhu cầu dinh dưỡng thật sự khi “đu” theo những món hot trend trên mạng xã hội như trà sữa, bánh tráng trộn, mì cay…
Súp, cháo gà nóng, ấm sẽ giúp trẻ phòng tránh và mau hồi phục khi mắc cúm A. Ngược lại, phụ huynh cần hạn chế cho trẻ ăn đồ chế biến sẵn, nhiều dầu mỡ và các sản phẩm từ sữa.
Bác sĩ khuyến cáo, thuốc Tamiflu chỉ được kê đơn khi trẻ có triệu chứng cúm và kết quả xét nghiệm dương tính với cúm A hoặc cúm B. Vì vậy, cha mẹ tuyệt đối không tự ý cho con sử dụng Tamiflu bừa bãi.
