Rau móp (móp gai) là một loại rau dại thường mọc ven các con suối, bờ sông, bờ ao hay những vùng đất ẩm ướt tại các tỉnh miền Nam. Trước đây, loại rau này được xem là nguồn rau xanh dồi dào được thiên nhiên ban tặng, giúp người dân nghèo có món ăn “cứu đói”.
Nhưng những năm gần đây, khi người tiêu dùng ưa chuộng nông sản sạch, thứ rau dại “trời cho” lại thành đặc sản đắt khách. Ngày càng nhiều hộ dân ở TPHCM trồng rau móp.
Tuy nhiên, cách trồng rau móp vẫn thuận theo tự nhiên. Người dân đào những mương rộng, dẫn nước từ kênh rạch vào để tạo môi trường sinh trưởng lý tưởng cho rau. Cây móp non được cắm xuống đất tương tự như gieo mạ, sau đó để phát triển tự nhiên, hầu như không cần chăm sóc. Sau hơn 1 năm, cây bắt đầu cho thu hoạch.
Khi thu hoạch, bà con chỉ lấy phần đọt non dài khoảng 30-40cm. Người hái đi dọc theo từng luống để tránh bỏ sót đọt non, bởi chỉ cần chậm một ngày, đọt sẽ già và không còn độ ngon.
Phần bẹ già này lại có nhiều gai nhọn, sắc nằm giữa thân nên người hái lúc nào cũng phải mặc quần áo dài, đeo bao tay để không bị xây xước.
Hiện nay, rau móp bán rất chạy. Các thương lái tới tận nhà vườn mua với giá trung bình 20.000-25.000 đồng/kg. Đọt non của rau móp có thể chế biến thành nhiều món ăn như bóp gỏi, luộc, xào, nấu canh chua, nhúng lẩu…
Thế nhưng, rau móp tươi khó bảo quản, không thể vận chuyển xa. Các hộ kinh doanh sẽ đem rau móp về muối chua, đóng hộp hoặc hút chân không, đóng gói để có thể giữ lâu, bán đi khắp các tỉnh thành.
Rau móp sau khi thu hái được chọn lọc kỹ, chỉ giữ lại những đọt non còn cuộn tròn, tước bỏ lớp gai nhỏ li ti rồi đem ngâm trong nước muối loãng. Sau thời gian ủ, rau chuyển sang màu vàng nâu, có vị chua thanh và độ giòn sần sật đặc trưng.
Rau móp muối chua hiện nay được xem là đặc sản dân dã của TPHCM, có giá từ 50.000 đồng/hũ 1kg. Du khách tới tham quan các địa điểm ở huyện Củ Chi (cũ) cũng thường mua rau móp muối chua về làm quà.
Nhiều nhà hàng đã đưa món ăn “nhà nghèo” một thời này vào thực đơn. Phổ biến nhất là rau móp muối chua xào tỏi. Món ăn tuy dân dã, chỉ gồm rau móp muối chua xào cùng tỏi phi thơm lừng, thêm chút tóp mỡ béo ngậy, rau răm và rắc đậu phộng rang giòn bùi, nhưng lại để lại ấn tượng khó quên với thực khách.
Ngoài ra, các nhà hàng còn chế biến rau móp xào dồi trường, nấu canh chua, xào tôm, ăn kèm cá kho, mắm kho…
Anh Nguyễn Ngọc Trà (33 tuổi, TPHCM), một người đam mê tìm hiểu ẩm thực vùng miền cho biết, rau móp muối chua có độ giòn, hương vị đặc trưng, ăn không ngán. “Rau móp xào tỏi, xào bò, rau móp trộn gỏi tôm, thịt gà đều rất dễ chế biến, không tốn thời gian mà hương vị lại thơm ngon.
Trong đó, món gây thương nhớ nhất với gia đình tôi là canh chua rau móp. Rau móp muối chua kết hợp mấy con tôm hay miếng cá đồng, ít rau thơm thoang thoảng là đủ tạo nên bát canh nóng hổi, chua thanh, ăn giòn giòn bắt miệng”, anh Trà nói.
Không chỉ sạch, ngon, theo Đông y, loại rau này có tính mát, giúp thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ tiêu hóa.
