Gần 3.000 người tại Anh vừa đệ đơn kiện lên Tòa án Tối cao London, cáo buộc tập đoàn dược phẩm Johnson & Johnson (J&J) “cố tình bán phấn rôm chứa amiang trong nhiều thập kỷ, gây ung thư”.
Công ty KP Law đại diện cho khoảng 3.000 người, đưa đơn kiện cáo buộc J&J đã biết sản phẩm bột talc của mình chứa sợi amiang gây ung thư trong hơn 50 năm nhưng cố tình che giấu thông tin để theo đuổi lợi nhuận, AFP trích dẫn hôm 16/10. KP Law cho biết khoản bồi thường yêu cầu “ước tính hơn 1 tỷ bảng Anh” (1,3 tỷ USD).
Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) của Tổ chức Y tế Thế cho biết talc là một khoáng chất tự nhiên được khai thác ở nhiều nơi trên thế giới, thường được sử dụng trong phấn rôm trẻ em. Hầu hết người tiêu dùng tiếp xúc với bột talc dưới dạng bột phấn rôm trẻ em hoặc mỹ phẩm.
Gần 3.000 nguyên đơn cáo buộc việc sử dụng phấn rôm Johnson’s Baby Powder trong thời gian dài đã khiến họ hoặc người thân mắc ung thư buồng trứng hoặc u trung biểu mô – loại ung thư liên quan đến phơi nhiễm amiang. Luật sư Michael Rawlinson KC, đại diện nguyên đơn, giải thích rằng hành động bóp hoặc lắc chai phấn rôm tạo ra các đám bụi mịn lơ lửng trong không khí, khiến người dùng dễ dàng hít phải và làm tăng nguy cơ phơi nhiễm amiang.
Phơi nhiễm amiang xảy ra khi hít phải các sợi amiang nhỏ, gây ra các bệnh phổi nghiêm trọng như bệnh bụi phổi amiang (sẹo hóa phổi), ung thư phổi và u trung biểu mô (một dạng ung thư hiếm gặp ở lớp màng lót của phổi). Các bệnh này thường phát triển sau nhiều năm tiếp xúc và có thể gây tử vong. Nguy cơ đặc biệt cao đối với công nhân xây dựng, phá dỡ và những người làm trong các ngành công nghiệp cũ có sử dụng amiang.
Bà Janet Fuschillo, 75 tuổi, một trong những nguyên đơn, cho biết bà đã sử dụng phấn rôm J&J cho bản thân và 4 người con trong gần 50 năm. Bà được chẩn đoán mắc ung thư buồng trứng 7 năm trước. Một trường hợp khác là ông Edward Angell, qua đời ở tuổi 64 vào năm 2006, chỉ vài tuần sau khi được chẩn đoán mắc u trung biểu mô. Vợ ông, bà Patricia Angell, khẳng định chồng mình là một người thợ điện khỏe mạnh và không hề có tiền sử tiếp xúc với amiang trong công việc. “Bột talc đã được đề cập trong báo cáo khám nghiệm tử thi của ông ấy”, bà kể.
Một người dùng sử dụng phấn rôm J&J hồi tháng 8/2023. Ảnh: AP
Đáp lại, J&J bác bỏ toàn bộ cáo buộc. Để đối phó với làn sóng kiện tụng, J&J tách mảng sức khỏe người tiêu dùng thành công ty riêng Kenvue vào tháng 8/2023, chịu trách nhiệm xử lý các vụ kiện liên quan đến bột talc bên ngoài Mỹ và Canada. Phía Kenvue khẳng định sản phẩm của họ an toàn, không chứa amiang, không gây ung thư, đã được chứng minh qua nhiều năm thử nghiệm bởi các phòng thí nghiệm độc lập hàng đầu.
Đây không phải là lần đầu tiên J&J đối mặt với các cáo buộc tương tự. Tại Mỹ, tập đoàn này đang phải xử lý khoảng 90.000 đơn kiện. Tháng 4 năm ngoái, đề nghị chi trả khoảng 8 tỷ USD trong 25 năm để dàn xếp các vụ kiện của hãng đã bị một tòa án Mỹ bác bỏ.
Phấn rôm chứa bột talc của J&J ngừng bán ở Bắc Mỹ vào năm 2020 và tại thị trường Anh vào năm 2023. Tháng 7 năm ngoái, IARC xếp bột talc vào nhóm 2A trong bảng phân loại các hợp chất có khả năng gây ung thư. Theo quy định của IARC, một tác nhân có thể được phân loại vào nhóm 2A khi có bằng chứng hạn chế về khả năng gây ung thư ở người, bằng chứng đầy đủ về khả năng gây ung thư ở động vật thí nghiệm. Tuy nhiên, một nghiên cứu tổng hợp công bố năm 2020 trên 250.000 phụ nữ ở Mỹ lại không tìm thấy mối liên hệ thống kê giữa việc sử dụng bột talc ở vùng sinh dục và nguy cơ ung thư buồng trứng.
Bình Minh (Theo AFP, BBC, Guardian)
