TP HCMÔng Thành, 53 tuổi, đau tức vùng hạ sườn phải kéo dài, bác sĩ chẩn đoán gan che phủ hoàn toàn khối u tuyến thượng thận phải.
TS.BS Nguyễn Hoàng Đức, Trưởng khoa Tiết niệu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết khối u của ông Thành không tăng tiết hormone (u không hoạt động nội tiết) nhưng kích thước lớn 7 cm, nghi ngờ ác tính.
Tuyến thượng thận nằm sâu trong ổ bụng, ở vị trí đặc biệt phía trên mỗi quả thận (trên đỉnh thận), sát cơ hoành và các mạch máu lớn như tĩnh mạch chủ dưới (bên phải) và động mạch chủ bụng (bên trái). Tuyến này được bao bọc bởi lớp mỡ và mô liên kết, có vai trò sản xuất hormone thiết yếu cho cơ thể. Bác sĩ Đức đánh giá khối u tuyến thượng thận của ông Thành nằm ở vị trí phức tạp, sát cơ hoành và bị che phủ hoàn toàn bởi gan khiến phẫu thuật mổ mở hoặc nội soi truyền thống đều gặp nhiều khó khăn. Khối u có nguy cơ chèn ép gan và các cơ quan lân cận, bệnh nhân được chỉ định phẫu thuật nội soi bằng robot Da Vinci Xi.
Nhờ 4 cánh tay robot linh hoạt và hình ảnh 3D phóng đại, êkíp có thể quan sát rõ vùng mổ, vén gan, kiểm soát mạch máu và bóc tách trọn vẹn khối u cùng tuyến thượng thận phải, hạn chế tối đa tổn thương mô lành.
Sau mổ, người bệnh hồi phục tốt, ăn uống bình thường và xuất viện sau 4 ngày. Kết quả giải phẫu bệnh xác định ông Thành mắc ung thư tuyến thượng thận, cần theo dõi định kỳ để kịp thời phát hiện biến chứng hoặc dấu hiệu tái phát nếu có.
Bác sĩ Đức phẫu thuật u tuyến thượng thận cho ông Thành với sự hỗ trợ của robot Da Vinci Xi. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Mỗi người có hai tuyến thượng thận, đóng vai trò quan trọng trong sản xuất hormone như aldosterone điều hòa huyết áp và điện giải, cortisol chống stress, hormone adrenaline của tủy thượng thận, androgen – hormone sinh dục…
U tuyến thượng thận có thể lành tính hoặc ác tính, thường diễn tiến âm thầm, ít triệu chứng, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện tình cờ khi khám vì bệnh lý khác. Nếu u không hoạt động, kích thước nhỏ dưới 4 cm, người bệnh chỉ cần theo dõi định kỳ. Khi khối u lớn trên 4 cm hoặc nghi ngờ ác tính hoặc u tăng tiết hormone, bác sĩ có chỉ định phẫu thuật cắt bỏ tuyến thượng thận cho người bệnh. Theo bác sĩ Đức, đây là phương pháp điều trị hiệu quả, được chỉ định khi khối u còn khu trú, chưa xâm lấn rộng hoặc chưa di căn xa.
Trong trường hợp bệnh tiến triển, không còn khả năng can thiệp phẫu thuật, người bệnh có thể được điều trị nội khoa hoặc hóa trị để kiểm soát bệnh và kéo dài thời gian sống. Xạ trị chỉ được chỉ định trong một số trường hợp chọn lọc, chủ yếu nhằm giảm đau, giảm chèn ép khi có di căn.
Bác sĩ Đức khuyến cáo mọi người nên đến bệnh viện khám sức khỏe định kỳ, đặc biệt khi có các dấu hiệu rối loạn nội tiết như tăng huyết áp khó kiểm soát, tăng cân nhanh, rậm lông bất thường, yếu cơ, phù nề. Những người có các khối u tuyến thượng thận lành tính cần theo dõi và người có yếu tố nguy cơ mắc bệnh nên tầm soát sớm. Bên cạnh đó, duy trì lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia, thuốc lá, ngủ đủ giấc, kiểm soát stress và không tự ý sử dụng thuốc hay thực phẩm chức năng khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Hà Thanh
*Tên người bệnh đã được thay đổi
