Hỏng xương khớp do tập gym sai cách

Hạnh nâng tạ cân nặng tăng từ 5 kg lên 7 kg, 8 kg rồi 15 kg. 5 tháng trước, cô bắt đầu đau lưng nhưng vẫn tập luyện. Gần đây, cơn đau dữ dội ở phần thắt lưng, tê lan xuống mông, chân phải. Kết quả chụp MRI cho thấy thoát vị cột sống L4, L5, S1.

Còn anh Dũng, 32 tuổi, tay phải đau không thể khép lại sau khi tập đẩy tạ ở tư thế nằm, thao tác hạ tạ quá nhanh. Kết quả chụp MRI 3 Tesla cho thấy anh đứt hoàn toàn cơ ngực lớn, đầu gân tách rời khỏi xương cánh tay và tụt về phía ngực tạo thành một khối u gồ lên, máu tụ nhiều dưới da.

ThS.BS.CKI Đào Duy An Duy, Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, khuyến cáo tập gym tốt cho sức khỏe nhưng thực hiện không đúng cách có thể gây chấn thương xương khớp, tiềm ẩn nguy cơ tràn khí màng phổi, đột quỵ… Bệnh viện điều trị nhiều trường hợp bị bong gân, đứt gân, tổn thương cơ, thoát vị đĩa đệm, thoái hóa khớp sớm; tổn thương thường xảy ra ở vai, cột sống, cổ tay và đầu gối. Nguyên nhân chủ yếu do tập sai kỹ thuật trong thời gian dài hoặc tập luyện với cường độ cao.

Bác sĩ Duy giải thích hai bệnh nhân trên đã gập lưng quá mức hoặc tư thế tay nâng tạ không đúng, trọng lượng tạ vượt quá khả năng chịu đựng của cơ thể… Khi bị đau, cả hai không đi khám sớm mà tiếp tục tập hoặc tự điều trị tại nhà, tổn thương ngày càng nghiêm trọng. “Đau là dấu hiệu cảnh báo không nên bỏ qua, các vị trí chấn thương có thể tiến triển nặng nhanh chóng nếu tiếp tục bị tác động”, bác sĩ Duy lưu ý.

Bác sĩ phẫu thuật cho anh Dũng, kéo đầu gân cơ ngực lớn về xương cánh tay và cố định lại bằng 3 neo vít. Một ngày sau mổ, anh có thể cử động nhẹ nhàng và xuất viện vào ngày tiếp theo. Còn chị Hạnh được mổ nội soi cột sống để lấy hết nhân đệm lồi ra ngoài.

Một tuần sau phẫu thuật, người bệnh xuất viện trong tình trạng không còn đau và đi lại linh hoạt bình thường. Hai người cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi tập gym trở lại, tuân thủ lộ trình và kỹ thuật tập luyện… Cần dừng tập ngay và đi khám nếu cảm thấy đau hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường khác.

Để đảm bảo an toàn, bác sĩ Duy khuyến cáo mọi người cần tập luyện đúng kỹ thuật, tuân thủ khởi động, làm nóng cơ trước buổi tập, giãn cơ sau buổi tập, đeo dụng cụ bảo hộ hoặc tập với huấn luyện viên nếu cần thiết. Người tập cần kiên nhẫn, bắt đầu bằng cường độ phù hợp với bản thân và tăng dần một cách chậm rãi. Luôn lắng nghe cơ thể, chú ý các dấu hiệu bất thường để kịp thời đi khám, tránh cơn đau kéo dài, dẫn đến đau mạn tính, teo cơ, cứng khớp hoặc thậm chí là mất chức năng của khớp.

Khi đi khám, người bệnh có thể được bác sĩ chỉ định chụp X-quang, MRI 3 Tesla, CT hơn 1000.000 lát cắt… Tùy mức độ và tình trạng tổn thương, bác sĩ điều trị bằng các phương pháp từ đơn giản đến phức tạp như nghỉ ngơi, dùng thuốc, tập vật lý trị liệu, bó bột, cố định vết thương bằng nẹp hoặc phẫu thuật.

Phi Hồng

* Tên người bệnh đã được thay đổi