Nửa đêm, khi thành phố đã chìm vào giấc ngủ, điện thoại của Tiến sĩ, bác sĩ Lê Vũ Tân (đang công tác tại Bệnh viện Bình Dân – TPHCM) sáng lên tin nhắn cầu cứu: “Bác sĩ ơi, em bị lừa rồi”.
Người đàn ông trẻ gửi tin nhắn hiện sống tại phường Tân Tạo (TPHCM). Tranh thủ lúc vợ về quê ở cữ, anh đã đi “nâng cấp cậu nhỏ” với giá 40 triệu đồng theo quảng cáo trên mạng. Thế nhưng sau thủ thuật, miếng độn không như cam kết, vùng kín sưng đau, chảy dịch khiến bệnh nhân rơi vào hoảng loạn. Ca bệnh sau đó được xử lý tại Bệnh viện Bình Dân.
Đó chỉ là một trong hàng trăm lời cầu cứu mà bác sĩ Tân nhận được từ những nam bệnh nhân rơi vào bẫy của các phòng khám thiếu uy tín.
Hành trình từ cậu bé hay ốm đến bác sĩ nam khoa
Sinh ra trong gia đình buôn bán nhỏ, cậu bé Lê Vũ Tân lớn lên cùng những lần ra vào viện vì bệnh vặt. Cha mẹ thường trêu: “Con bệnh hoài, sau này làm bác sĩ đi”. Không ai ngờ lời nói vui ấy lại trở thành động lực để cậu bé nuôi dưỡng giấc mơ khoác áo blouse trắng.
Học lên cấp 2, nam sinh Tân bắt đầu xác định mục tiêu rõ ràng. Nỗ lực học tập giúp cậu thi đỗ vào Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong (TPHCM), học chuyên khối B, rồi tiếp tục trúng tuyển Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch ngành y đa khoa.
Tốt nghiệp y khoa, bác sĩ Tân từng dự định theo chuyên ngành nội tim mạch tại Bệnh viện Nguyễn Tri Phương, sau đó chuyển sang Bệnh viện Nhi đồng 2 theo phân công của Đại học Y Khoa Phạm Ngọc Thạch. Nhưng cơ duyên đến khi các anh chị nội trú khóa trên động viên vị bác sĩ trẻ thi nội trú chuyên ngành Ngoại tiết niệu trường Đại học Y Dược TPHCM. Sau vài tháng ôn luyện gấp rút, ông trúng tuyển.
Ngoại tiết niệu là lĩnh vực điều trị sỏi thận, sỏi niệu quản, u bướu hệ tiết niệu và sinh dục – chuyên ngành đòi hỏi kỹ năng phẫu thuật cao. Nam khoa khi ấy chỉ là một nhánh nhỏ. Tuy nhiên, sau khi tốt nghiệp nội trú và về công tác tại Bệnh viện Bình Dân, bác sĩ Tân có cơ hội tiếp xúc sâu hơn với bệnh lý nam khoa và nhận ra đây là lĩnh vực còn nhiều định kiến nhưng vô cùng cần thiết.
“Nam khoa không chỉ là chuyện sinh lý. Đó là sức khỏe thể chất, tâm lý và hạnh phúc gia đình của người đàn ông”, bác sĩ Tân chia sẻ.
Trăn trở về ‘ma trận’ vẽ bệnh moi tiền
Mỗi ngày trôi qua, hộp thư của bác sĩ Tân lại ngập tràn câu hỏi về các bệnh liên quan tới nam khoa. Từ phụ huynh lo cho con trai đến những bệnh nhân từng “tiền mất tật mang” vì nghe quảng cáo. Có người chỉ đến khám vì viêm nhẹ nhưng trong lúc tư vấn bị “hù dọa” mắc bệnh nguy hiểm, buộc phải chi thêm hàng chục triệu đồng cho các dịch vụ không cần thiết.
Theo bác sĩ Tân, chỉ cần gõ một từ khóa liên quan đến nam khoa trên Google, người dùng dễ dàng lạc vào “ma trận” quảng cáo. Thị trường phát triển nhanh, từ điều trị yếu sinh lý, vô sinh hiếm muộn đến thẩm mỹ vùng kín nam giới. Nhiều cơ sở chạy quảng cáo rầm rộ, dùng chiêu trò tâm lý khiến người bệnh sợ hãi.
“Có bạn chỉ bị xuất tinh sớm nhưng sau tư vấn được chỉ định cắt bao quy đầu, chiếu đèn, can thiệp đủ thứ. Khi gặp biến chứng, họ mới tìm đến bệnh viện trong tâm trạng hoang mang”, ông chia sẻ.
Điều khiến bác sĩ Tân trăn trở không chỉ là tổn thương thể chất mà còn là vết thương tâm lý. Nhiều bệnh nhân trẻ mất ngủ vì lo sợ không thể kết hôn, không thể làm cha. Ngoài điều trị chuyên môn, ông còn phải đóng vai trò như một người tư vấn tâm lý.
Theo bác sĩ Tân, so với 15 năm trước, quan niệm xã hội về khám nam khoa đã cởi mở hơn. Nam giới không còn mặc định rằng do “ăn chơi” mới mắc bệnh. Tuy nhiên, thách thức hiện nay lại nằm ở sự bùng nổ thông tin sai lệch và thương mại hóa dịch vụ.
Ông cho rằng nam giới đang đối mặt nhiều nguy cơ: Lối sống ít vận động, căng thẳng kéo dài, rối loạn chuyển hóa như đái tháo đường, mỡ máu… ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng sinh lý. Ở người lớn tuổi, bệnh lý tuyến tiền liệt gây khó tiểu, tiểu đêm nhiều lần làm suy giảm chất lượng sống.
“Nam giới là phái mạnh, nhưng không phải mạnh hoàn toàn về sinh lý. Đừng vì ngại mà trì hoãn việc khám”, bác sĩ Tân nhắn nhủ.
Phổ biến kiến thức về bệnh ‘kín’ trên mạng xã hội
Không chỉ làm việc trong bệnh viện, bác sĩ Tân còn được biết đến rộng rãi trên mạng xã hội. Tài khoản TikTok “BS Lê Vũ Tân” thu hút hơn 5,1 triệu lượt thích và hơn 316.000 người theo dõi, với hàng trăm video giải đáp thắc mắc về rối loạn cương, xuất tinh sớm, vô sinh, bệnh lây truyền qua đường tình dục… Facebook và YouTube của ông cũng có hàng chục nghìn người quan tâm.
Thời gian đầu bác sĩ Tân đăng clip, rất ít người xem. Nhưng ông tin rằng kiến thức đúng đắn cần được chia sẻ bền bỉ. Thời gian học tập tại Mỹ giúp ông tiếp cận chuyên môn quốc tế và học cách các bác sĩ nước bạn truyền thông y tế minh bạch, gần gũi với cộng đồng. Trở về Việt Nam, ông quyết tâm làm điều tương tự.
“Những tin nhắn như ‘Bác sĩ ơi, em bị lừa rồi’ là động lực để tôi tiếp tục làm truyền thông y tế”, bác sĩ Tân khẳng định.
Trong thời gian tới, ông dự định tham gia nhiều hơn vào giảng dạy, báo cáo tại hội nghị trong và ngoài nước, đồng thời nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hỗ trợ bệnh nhân nam khoa. Ông cũng mong muốn xây dựng cộng đồng bác sĩ trẻ đam mê y học giới tính, góp phần thay đổi góc nhìn xã hội về lĩnh vực này.
Nam khoa không chỉ là chuyên ngành điều trị bệnh mà còn là hành trình bảo vệ sự tự tin của người đàn ông. Trong hành trình ấy, bác sĩ Lê Vũ Tân chọn cách vừa cầm dao mổ trong phòng phẫu thuật vừa chia sẻ các kiến thức đúng đắn cho cộng đồng để không ai phải đơn độc khi đối diện với những căn bệnh khó nói.
Những ngày nằm viện được bác sĩ, điều dưỡng chăm sóc tận tình đã gieo ước mơ bước vào ngành y của cậu bé bán hủ tiếu gõ, sau này trở thành Phó giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Trần Hòa.
Sau 6 năm chống chọi bệnh cơ tim giãn và trải qua ca ghép tim từ người hiến chết não, nữ bác sĩ 32 tuổi đã trở lại công việc, tiếp tục hành trình đồng hành cùng các sản phụ và em bé.
Từ những hòn đảo giữa trùng khơi Trường Sa đến vùng đất khô nóng Nam Sudan, dấu chân người thầy thuốc mang quân hàm Thiếu tướng Nguyễn Hồng Sơn đã in đậm trên từng công trình y tế và sứ mệnh gìn giữ hòa bình.
