Ngành ô tô tăng tốc đầu 2026, sản xuất trong nước lập đỉnh

Nguồn cung ô tô lập kỷ lục đầu năm, xe nội bứt tốc, thị trường sôi động và dự báo còn tiếp diễn cuộc đua giảm giá sau Tết.

Tháng đầu năm 2026, ngành ô tô Việt Nam ghi nhận bức tranh khởi sắc hiếm thấy khi nguồn cung xe mới đồng loạt tăng mạnh, trong đó sản xuất trong nước lập kỷ lục chưa từng có. Diễn biến này cho thấy các doanh nghiệp đang chủ động “tăng tốc” ngay từ đầu năm để đón nhu cầu mua sắm cao điểm trước Tết Nguyên đán, đồng thời đặt cược vào một chu kỳ phục hồi mới của thị trường.

Theo báo cáo vừa công bố của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), ước tính có tổng cộng 70.806 ô tô mới, bao gồm xe sản xuất, lắp ráp trong nước và xe nhập khẩu, được bổ sung cho thị trường Việt Nam trong tháng 1/2026, tăng 2% so với tháng 12/2025. Đây là mức tăng không quá lớn về tỷ lệ, nhưng xét trong bối cảnh tháng đầu năm thường trùng với kỳ nghỉ lễ dài và nhịp sản xuất gián đoạn, con số này vẫn cho thấy nguồn cung đang được duy trì ở mức cao.

Động lực tăng trưởng chính đến từ khối sản xuất, lắp ráp trong nước. Cụ thể, các nhà máy nội địa xuất xưởng khoảng 56.200 xe, tăng 2,7% so với tháng liền trước và tăng tới 48,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây cũng là mức sản lượng theo tháng cao nhất từng được ghi nhận của ngành ô tô Việt Nam. Kết quả này phản ánh nỗ lực mở rộng công suất, tối ưu dây chuyền và chuẩn bị hàng hóa sớm của các hãng xe nhằm đáp ứng nhu cầu mua sắm gia tăng trong giai đoạn cận Tết.

Trong khi đó, lượng ô tô nhập khẩu nguyên chiếc có phần chững lại so với tháng trước. Ước tính có 14.606 xe được nhập về Việt Nam, với tổng giá trị 385 triệu USD, giảm nhẹ 0,7% về lượng và 5,2% về giá trị so với tháng 12/2025. Tuy nhiên, nếu so với tháng 1/2025, con số này vẫn tăng rất mạnh, lần lượt 104% về lượng và 140% về giá trị. Điều đó cho thấy các doanh nghiệp nhập khẩu không chỉ gia tăng số xe mà còn tập trung vào những mẫu xe có giá trị cao, thay vì chủ yếu là các dòng phổ thông giá rẻ như trước.

Cùng với nguồn cung dồi dào, thị trường cũng bước vào giai đoạn sôi động nhất năm khi hàng loạt chương trình ưu đãi, giảm giá được tung ra trên diện rộng. Từ xe hạng A, hạng B phổ thông cho đến SUV, sedan cỡ lớn hay xe sang, nhiều mẫu xe được hỗ trợ lệ phí trước bạ, tặng phụ kiện hoặc giảm giá tiền mặt lên tới hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu đồng. Mặt bằng giá nhờ đó trở nên hấp dẫn hơn rõ rệt, kích thích người tiêu dùng xuống tiền sớm để kịp nhận xe trước kỳ nghỉ lễ.

Bức tranh nguồn cung tăng mạnh ngay từ tháng đầu năm cũng cho thấy chiến lược “đi trước một bước” của các doanh nghiệp trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt. Việc duy trì sản lượng cao kỷ lục không chỉ nhằm đáp ứng nhu cầu tức thời mà còn phản ánh niềm tin của các hãng xe vào triển vọng phục hồi sức cầu sau giai đoạn thị trường trầm lắng bởi kinh tế khó khăn và tâm lý thắt chặt chi tiêu. Khi sức mua được kỳ vọng cải thiện, việc chủ động chuẩn bị hàng hóa sẽ giúp doanh nghiệp chiếm lợi thế về thị phần.

Đáng chú ý, sự vươn lên của xe lắp ráp trong nước đang góp phần tái cân bằng cán cân giữa sản xuất và nhập khẩu. Khi tỷ trọng xe “nội” ngày càng lớn, doanh nghiệp có thể linh hoạt hơn về giá bán, thời gian giao xe và chính sách khuyến mãi, đồng thời giảm phụ thuộc vào biến động tỷ giá hay chi phí logistics quốc tế. Đây cũng là tín hiệu tích cực đối với mục tiêu phát triển công nghiệp ô tô nội địa, nhất là khi nhiều hãng tiếp tục đầu tư mở rộng nhà máy, gia tăng tỷ lệ nội địa hóa và đưa các mẫu xe chiến lược vào lắp ráp trong nước.

Ở chiều ngược lại, xu hướng nhập khẩu các dòng xe giá trị cao cho thấy thị hiếu người tiêu dùng đang thay đổi rõ rệt. Thay vì chỉ tìm kiếm phương tiện di chuyển cơ bản, một bộ phận khách hàng sẵn sàng chi nhiều hơn cho công nghệ an toàn, tiện nghi, động cơ tiết kiệm nhiên liệu hoặc các dòng xe hybrid, xe điện. Điều này mở ra dư địa tăng trưởng cho các sản phẩm có hàm lượng công nghệ cao và biên lợi nhuận tốt hơn.

Tuy nhiên, nguồn cung lớn cũng đặt ra áp lực không nhỏ. Các chuyên gia nhận định, sau Tết Nguyên đán, khi nhu cầu mua sắm hạ nhiệt, nguy cơ dư cung và tồn kho tăng có thể buộc doanh nghiệp tiếp tục điều chỉnh giá bán hoặc tung thêm khuyến mãi để kích cầu. Cuộc đua giảm giá vì thế nhiều khả năng vẫn chưa dừng lại trong những tháng đầu năm.

Trong bối cảnh đó, thị trường ô tô Việt Nam năm 2026 được dự báo sẽ tiếp tục biến động theo hướng cạnh tranh quyết liệt hơn, nơi doanh nghiệp phải đồng thời tối ưu chi phí, kiểm soát tồn kho và tung ra sản phẩm phù hợp thị hiếu. Với người tiêu dùng, đây có thể lại là giai đoạn “dễ thở” hơn khi có thêm nhiều lựa chọn cùng mức giá hấp dẫn.

Theo Diễn đàn doanh nghiệp