Tuy nhiên, theo các bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng, tình trạng trên đôi khi không đơn thuần là “mất tiếng do nói quá sức” mà có thể là dấu hiệu của dày dây thanh, một bệnh lý âm thầm nhưng ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng giọng nói nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Trao đổi với PV VietNamNet, PGS.TS Phạm Thị Bích Đào, bác sĩ chuyên sâu về rối loạn giọng nói (Bệnh viện Đại học Y Hà Nội) cho biết, thời gian gần đây, số bệnh nhân đến khám vì khàn tiếng kéo dài, nhanh mỏi giọng, mất tiếng ngày càng gia tăng. Đáng chú ý, không ít người tỏ ra bất ngờ khi được chẩn đoán mắc dày dây thanh.
Livestream bán hàng, cái giá phải trả cho giọng nói
Trường hợp của chị V.T.H (38 tuổi, Hà Nội) là một ví dụ điển hình. Là chủ cửa hàng thời trang, trong bối cảnh kinh doanh khó khăn, chị chuyển hướng sang bán hàng online để duy trì thu nhập. Trung bình mỗi tuần, chị thực hiện 2 phiên livestream, mỗi phiên kéo dài từ 1-2 giờ, liên tục nói, chào mời, giới thiệu sản phẩm.
Khoảng 6 tháng trước khi đi khám, chị bắt đầu mất tiếng từng đợt. Có buổi livestream chị mới nói được khoảng 30 phút thì giọng đã khàn đặc, nói hụt hơi, buộc phải dừng giữa chừng.
“Tôi nghĩ do mình nói nhiều nên chỉ cần nghỉ ngơi là sẽ khỏi. Nhưng càng về sau, giọng càng yếu, nói nhanh mệt, không cải thiện dù đã hạn chế xuất hiện trước ống kính. Kết quả nội soi thanh quản khiến tôi không khỏi bất ngờ: dày dây thanh”, chị H. chia sẻ.
PGS.TS Phạm Thị Bích Đào cho biết, dày dây thanh là tổn thương thực thể của dây thanh, không thể chẩn đoán chỉ dựa vào triệu chứng chủ quan.
“Chẩn đoán dày dây thanh bắt buộc phải dựa trên nội soi thanh quản. Qua hình ảnh nội soi, có thể thấy dây thanh dày lên, bờ kém sắc nét, niêm mạc phù nề, sung huyết. Khi phát âm, hai dây thanh khép không đều, đây là dấu hiệu cho thấy dây thanh đã bị kích thích hoặc viêm kéo dài, dẫn tới tăng sinh niêm mạc”, PGS Đào phân tích.
Theo chuyên gia, nguyên nhân phổ biến nhất của dày dây thanh là lạm dụng giọng nói hoặc sử dụng giọng sai kỹ thuật. Nhóm nguy cơ cao bao gồm giáo viên, ca sĩ, MC, người bán hàng, người thường xuyên nói to, nói liên tục trong thời gian dài.
Bên cạnh đó, trào ngược dạ dày – thực quản và trào ngược họng – thanh quản là “thủ phạm thầm lặng” khiến acid dịch vị kích thích niêm mạc dây thanh, làm bệnh tiến triển nặng hơn.
Các yếu tố khác như hút thuốc lá, hít phải khói thuốc, môi trường ô nhiễm, bụi, hóa chất, thói quen hắng giọng thường xuyên, nói gằn, nói ép giọng… cũng góp phần làm tổn thương dây thanh.
Người bệnh có thể trả giá đắt
PGS Đào nhấn mạnh, nếu không được điều trị đúng và kịp thời, dày dây thanh không chỉ gây khàn tiếng kéo dài mà còn làm giọng nói nhanh mệt, yếu, hụt hơi, mất độ vang và cao độ.
Nguy hiểm hơn, bệnh có thể tiến triển thành hạt xơ, nang hoặc polyp dây thanh – những tổn thương ảnh hưởng nghiêm trọng đến người sử dụng giọng nói chuyên nghiệp.
Tuy nhiên, chuyên gia cũng lưu ý dày dây thanh hoàn toàn có thể hồi phục nếu được phát hiện sớm. Việc điều trị cho bệnh nhân bao gồm nghỉ giọng hợp lý, điều chỉnh kỹ thuật sử dụng giọng, kiểm soát viêm và trào ngược dạ dày thực quản (nếu có). Một số trường hợp cần bơm thuốc thanh quản kết hợp liệu pháp giọng nói để phục hồi chức năng dây thanh.
“Khàn tiếng kéo dài trên 2-3 tuần không phải là chuyện nhỏ, đặc biệt ở những người thường xuyên sử dụng giọng nói. Người bệnh không nên chịu đựng mà cần đi khám chuyên khoa tai mũi họng để được chẩn đoán chính xác và can thiệp kịp thời”, PGS Đào khuyến cáo.
Bà H. đang ngồi chờ khám bệnh thì bất ngờ khó thở dữ dội, ngừng tim, ngừng thở và rơi vào hôn mê sâu. Các bác sĩ lập tức lao vào ép tim, đặt ống nội khí quản để giành giật sự sống cho bệnh nhân.
Khàn tiếng kéo dài hơn 6 tháng, người đàn ông 53 tuổi bất ngờ phát hiện mắc đồng thời ung thư thanh quản và ung thư tuyến giáp hiếm gặp.
Người đàn ông Đà Nẵng bị khàn tiếng suốt 5 tháng nhưng chỉ uống thuốc viêm thanh quản. Khi đi khám, bác sĩ chẩn đoán ông mắc ung thư thanh quản.
