Đó là miếng dán vi kim chứa virus có khả năng tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh trong thực phẩm, mở ra triển vọng giảm đáng kể nguy cơ ngộ độc thực phẩm toàn cầu mà không cần sử dụng kháng sinh.
Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm có khoảng 600 triệu người trên thế giới mắc bệnh do thực phẩm nhiễm khuẩn, chủ yếu do các tác nhân phổ biến như E. coli và Salmonella. Các loại vi khuẩn này thường tồn tại trong thực phẩm chế biến sẵn hoặc bảo quản không đúng cách, gây ra hàng loạt vụ thu hồi sản phẩm trên toàn cầu.
Trong nhiều thập kỷ, ngành công nghiệp thực phẩm phụ thuộc vào kháng sinh để kiểm soát ô nhiễm. Tuy nhiên, việc lạm dụng kháng sinh không chỉ làm suy giảm hiệu quả điều trị mà còn thúc đẩy sự xuất hiện của siêu vi khuẩn kháng thuốc, trở thành mối đe dọa sức khỏe toàn cầu.
Các nỗ lực thay thế bằng phun xịt virus thực khuẩn – loại virus tự nhiên có khả năng tiêu diệt vi khuẩn nhưng vô hại với con người – chỉ mang lại hiệu quả hạn chế, bởi phương pháp này chỉ tác động được trên bề mặt thực phẩm, không loại bỏ được vi khuẩn ẩn sâu bên trong.
Miếng dán vi kim chứa virus có khả năng tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh trong thực phẩm (Ảnh: Science Advances)
Để khắc phục điểm yếu này, nhóm nghiên cứu của McMaster đã phát triển miếng dán vi kim – một thiết bị siêu nhỏ, an toàn với thực phẩm, tương tự miếng băng cá nhân. Mỗi miếng dán chứa hàng trăm vi kim có nhiệm vụ “tiêm” các virus diệt khuẩn trực tiếp vào bên trong thực phẩm. Khi áp nhẹ lên bề mặt, các vi kim xuyên qua lớp ngoài và giải phóng virus thực khuẩn, giúp tiêu diệt vi khuẩn ở mọi vị trí mà thuốc xịt thông thường không thể chạm tới.
Kết quả thử nghiệm được công bố trên tạp chí Science Advances cho thấy, các miếng dán này tiêu diệt 99,9% vi khuẩn E. coli trong thịt bò sống và thịt gà chín…, đáp ứng tiêu chuẩn an toàn thực phẩm quốc tế. Khi kết hợp nhiều loại virus khác nhau, miếng dán cũng giảm tới 96,5% E. coli và 99,4% Salmonella trong các mẫu thử.
“Công nghệ vi kim chứa virus của chúng tôi cho phép khử khuẩn có mục tiêu và hạn chế tối đa tác động đến cấu trúc thực phẩm, đồng thời khắc phục những rào cản lớn của các phương pháp truyền thống”, nhóm tác giả cho biết.
Trong giai đoạn tiếp theo, các nhà khoa học dự kiến thử nghiệm miếng dán trên nhiều loại vi khuẩn gây hư hỏng thực phẩm, nhằm kéo dài thời hạn bảo quản và giảm lãng phí thực phẩm. Nếu được cấp phép sử dụng, công nghệ này có thể được tích hợp ngay trên dây chuyền chế biến hoặc bao bì thực phẩm, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong lĩnh vực an toàn thực phẩm và y sinh học ứng dụng.
