TP HCMNam thanh niên 32 tuổi bị lật cổ chân khi chơi pickleball, chỉ đau và sưng nhẹ tưởng bong gân, song bác sĩ phát hiện tổn thương sụn – xương sên.
Ngày 23/12, BS.CK2 Trương Công Dũng, Giám đốc Phòng khám Sports Medic, cho biết cổ chân trái bệnh nhân đau âm ỉ, sưng nhẹ khởi phát khoảng một tuần trước. Sau gần ba giờ chơi pickleball liên tục, cơn đau tăng dần, đi lại khó khăn. Anh từng mổ nội soi tái tạo dây chằng chéo trước ở gối phải, nhiều lần bị lật cổ chân khi chơi thể thao, các triệu chứng tự giảm nên không điều trị.
Chụp MRI cổ chân trái cho thấy bệnh nhân tổn thương sụn và xương sên, kèm phù nề tủy xương xung quanh, bác sĩ chẩn đoán viêm sụn tách rời xương sên (OCD cổ chân). Đây là dạng tổn thương thường gặp ở người trẻ, đặc biệt là người chơi thể thao có động tác xoay cổ chân, bật nhảy và đổi hướng đột ngột lặp đi lặp lại.
Theo bác sĩ Dũng, xương sên là cấu trúc chịu tải chính của khớp cổ chân nhưng được nuôi dưỡng kém. Khi sụn khớp và lớp xương dưới sụn bị tổn thương, khả năng lành lại rất hạn chế. Nếu không được phát hiện và can thiệp kịp thời, bề mặt khớp dễ bị phá hủy và tiến triển thành thoái hóa sớm. Ở mức độ nặng, các mảnh sụn – xương có thể bong rời, trôi trong khớp, gây kẹt hoặc khóa khớp đột ngột, sưng đau nhiều sau vận động và phát ra tiếng lạo xạo khi cử động. Khi đó, tổn thương hầu như không còn khả năng hồi phục.
“Với người thường xuyên chơi thể thao, tổn thương này khiến cổ chân kém vững, giảm thăng bằng, khó chạy nhanh, bật nhảy hoặc duy trì cường độ vận động cao”, bác sĩ Dũng nói, thêm rằng nhiều trường hợp buộc phải dừng chơi thể thao hoặc đối mặt với thoái hóa khớp sớm nếu trì hoãn điều trị.
Bệnh nhân được phẫu thuật chuyển ghép tự thân sụn – xương (OATS) để xử lý tổn thương xương sên. Kỹ thuật này lấy mảnh sụn khớp kèm xương dưới sụn từ vị trí ít chịu lực, thường ở khớp gối, ghép vào vùng tổn thương nhằm phục hồi bề mặt khớp cổ chân. Sau mổ, tình trạng sưng đau đã giảm, bệnh nhân đang tập đi lại bằng nạng và tiếp tục được theo dõi, phục hồi chức năng.
BS.CK2 Trương Công Dũng và êkíp phẫu thuật bệnh nhân. Ảnh: Bác sĩ cung cấp
Bác sĩ khuyến cáo người chơi thể thao không nên chủ quan với chấn thương cổ chân, đặc biệt khi có tiền sử lật cổ chân tái diễn và đau kéo dài sau vận động. Đau và sưng nhẹ không đồng nghĩa với tổn thương nhẹ; việc thăm khám chuyên khoa và chẩn đoán hình ảnh đúng thời điểm có vai trò quyết định trong bảo tồn chức năng khớp cổ chân lâu dài.
Lê Phương
