Vì sao hay mệt, buồn ngủ sau ăn trưa?

Huyết áp trong ngưỡng bình thường khi huyết áp tâm thu 90-130 mmHg và tâm trương 60-85 mmHg. Huyết áp thấp là khi chỉ số giảm xuống dưới 90/60 mmHg.

ThS.BS Ân Tuấn Đạt, Khoa Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, giải thích sau khi ăn hệ tiêu hóa cần tăng lưu lượng máu để xử lý và hấp thu dưỡng chất. Lúc này, lượng máu được dồn nhiều về vùng bụng – ruột, khiến dòng máu lưu thông đến các mạch máu ngoại vi giảm. Sự thay đổi này có thể khiến huyết áp giảm mạnh (≥20 mmHg).

Khi huyết áp giảm, lượng máu bơm lên não và các cơ quan khác bị hạn chế, làm giảm cung cấp oxy và dưỡng chất. Hậu quả là người bệnh có thể cảm thấy mệt, choáng, hoa mắt, chóng mặt, yếu sức, buồn ngủ hoặc khó tập trung sau bữa ăn.

Hạ huyết áp sau ăn có thể gặp ở bất kỳ ai nhưng phổ biến hơn ở người có sẵn huyết áp thấp, cao tuổi, rối loạn thần kinh tự động. Ở người khỏe mạnh, cơ thể bù trừ bằng cách tăng nhịp tim và co mạch nên không xuất hiện triệu chứng. Tuy nhiên, nếu cơ chế điều hòa mạch hoạt động kém, huyết áp có thể giảm rõ và gây ra các triệu chứng.

Buổi trưa là khoảng thời gian được xem như “giờ trũng sinh học” của cơ thể khi nhiệt độ giảm nhẹ và nhịp sinh học tự nhiên khiến con người dễ buồn ngủ. Nếu bữa trưa chứa nhiều tinh bột hoặc thực phẩm có chỉ số đường huyết cao, quá trình tiêu hóa nhanh sẽ làm máu dồn mạnh về hệ tiêu hóa, khiến huyết áp hạ nhanh hơn.

Bác sĩ Đạt khuyến cáo người huyết áp thấp hoặc hay mệt mỏi sau bữa trưa có thể áp dụng một số biện pháp đơn giản để giảm nguy cơ tụt huyết áp. Nên chia nhỏ khẩu phần bữa trưa, hạn chế ăn quá no hoặc dùng nhiều tinh bột tinh chế (như cơm trắng, mì, bánh ngọt). Trước bữa ăn, uống khoảng 200-300 ml nước giúp tăng thể tích tuần hoàn, hỗ trợ duy trì huyết áp ổn định. Sau bữa ăn, nên ngồi nghỉ hoặc nằm nhẹ khoảng 15-20 phút, tránh đứng lên đột ngột hay vận động mạnh ngay.

Người thường xuyên mệt mỏi, chóng mặt, buồn ngủ hoặc choáng váng vào buổi trưa nên kiểm tra huyết áp trước và sau ăn, đồng thời đi khám chuyên khoa để loại trừ các nguyên nhân khác như thiếu máu, rối loạn nội tiết hay bệnh lý thần kinh tự động.

Ly Nguyễn