Gần đây, một bà mẹ đã chia sẻ trải nghiệm chăm sóc con hơn một tuổi khi xuất hiện các triệu chứng như hắt hơi, nghẹt mũi, ho nhẹ và mệt mỏi do nhiễm lạnh. Thay vì dùng thuốc ngay, chị áp dụng phương pháp đắp gừng sao khô lên lòng bàn chân. Xin bác sĩ tư vấn cách làm này có hiệu quả không và dùng như nào cho đúng? (Nguyễn Thu Hà – Ninh Bình)
Bác sĩ Trương Văn Quân – Khoa Y học Cổ truyền, Bệnh viện Hậu Lộc (Thanh Hóa) tư vấn:
Đây không phải là cách làm mới. Người xưa đã dùng gừng già được sao khô, bọc trong khăn vải mỏng rồi chườm ấm vào lòng bàn chân trước khi ngủ. Phương pháp này dựa trên một số nguyên lý quen thuộc của y học cổ truyền, trong đó các liệu pháp ngoại trị được sử dụng để hỗ trợ điều hòa cơ thể trong giai đoạn bệnh nhẹ.
Theo học thuyết kinh lạc, huyệt dũng tuyền nằm ở lòng bàn chân và là huyệt đầu tiên của kinh thận. Trong quan niệm của y học cổ truyền, thận được xem là “gốc của tiên thiên”, có vai trò quan trọng trong việc duy trì dương khí của cơ thể.
Việc làm ấm huyệt dũng tuyền được cho là có thể giúp kích thích dương khí, thúc đẩy lưu thông khí huyết và hỗ trợ điều hòa hoạt động của cơ thể.
Ở trẻ nhỏ, tạng phủ còn đang phát triển, dương khí chưa hoàn thiện nên cơ thể dễ bị ảnh hưởng bởi thời tiết lạnh. Lòng bàn chân lại là vị trí dễ bị nhiễm lạnh. Vì vậy, việc giữ ấm hoặc tác động nhẹ vào khu vực này được cho là có thể hỗ trợ cơ thể trong những trường hợp cảm lạnh nhẹ.
Theo y học cổ truyền, gừng có vị cay, tính ấm, thường được sử dụng với tác dụng tán hàn, làm ấm cơ thể và hỗ trợ giải biểu, là vị thuốc quen thuộc trong các bài thuốc trị cảm lạnh.
Khi được sao khô, gừng trở nên ấm hơn nhưng giảm bớt độ cay và kích ứng, phù hợp hơn khi dùng ngoài da, đặc biệt với trẻ nhỏ. Khi đắp ngoài da, hơi ấm từ gừng kết hợp với tác động nhiệt có thể giúp cơ thể cảm thấy dễ chịu hơn.
Cách thực hiện phương pháp đắp gừng
Nếu bạn muốn áp dụng phương pháp này như một biện pháp hỗ trợ, có thể thực hiện theo các bước đơn giản: Chọn gừng già, rửa sạch, thái lát hoặc băm nhỏ và sao khô trên chảo với lửa nhỏ. Khi gừng hơi vàng, bạn để nguội bớt đến khi nhiệt độ ấm vừa tay (khoảng 40 độ C) và bọc gừng trong khăn vải cotton hoặc gạc mỏng, đặt lên vị trí gan bàn chân ở lòng bàn chân của trẻ từ 1-2 giờ, tốt nhất vào buổi tối trước khi ngủ. Trong quá trình thực hiện, cha mẹ cần theo dõi da của trẻ; nếu xuất hiện đỏ, kích ứng hoặc khó chịu, cần dừng ngay.
Tuy nhiên, các phương pháp ngoại trị như đắp gừng, xoa ấm lưng hoặc massage huyệt đạo thường được xem là biện pháp hỗ trợ trong chăm sóc trẻ khi bị cảm nhẹ; không thay thế cho chẩn đoán và điều trị y khoa.
Nước uống từ quả lê nấu với củ cải, mía, gừng, sả phù hợp với thời điểm giao mùa hanh khô, khi ho có đờm, cổ họng rát, ngứa, vướng cổ.
Với vị cay, tính ấm và nhiều hoạt chất sinh học, gừng mang lại hàng loạt lợi ích từ làm ấm cơ thể, hỗ trợ tiêu hóa, giảm buồn nôn cho đến giảm viêm và cải thiện tuần hoàn.
Trà là một trong những thức uống được tiêu thụ phổ biến nhất trên thế giới. Tuy nhiên, giữa vô số lựa chọn, không phải ai cũng biết loại trà nào mang lại nhiều lợi ích sức khỏe hơn.
