Số ca tử vong do ung thư đại trực tràng trên toàn cầu đang gia tăng nhanh chóng. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), năm 2020, có hơn 930.000 ca tử vong do ung thư đại trực tràng, chiếm khoảng 9,4% tổng số ca tử vong do ung thư trên toàn cầu. Dự báo đến năm 2040, con số này sẽ tăng lên khoảng 1,6 triệu.
Dưới đây là lời khuyên của các bác sĩ, chuyên gia để phòng ngừa ung thư đại trực tràng:
Không ngồi quá lâu: Ngồi yên liên tục hơn 1 tiếng khiến tốc độ nhu động ruột giảm tới 56%. Theo Aboluowang, các bác sĩ khuyến nghị cứ mỗi 45 phút nên đứng dậy vận động 3-5 phút; chỉ vài động tác giãn cơ đơn giản cũng giúp cải thiện tuần hoàn máu. Nhiều nghiên cứu của WHO chỉ ra rằng ngồi lâu làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng.
Không nấu ăn ở nhiệt độ cao: Các món nướng, chiên rán sinh ra chất amin dị vòng – tác nhân gây ung thư. Bạn nên chuyển sang phương pháp hấp, luộc hoặc hầm để giữ được dinh dưỡng của thực phẩm mà vẫn an toàn cho sức khỏe. Viện Nghiên cứu Ung thư Mỹ xếp thịt chế biến ở nhiệt độ cao vào nhóm “gây ung thư” do hình thành các hợp chất độc hại.
Không ăn nhiều thực phẩm chế biến sẵn: Xúc xích, thịt xông khói… chứa nitrit, khi vào cơ thể có thể chuyển hóa thành chất gây ung thư. Nên chọn thịt tươi, giới hạn lượng thịt đỏ tiêu thụ không quá 500g mỗi tuần. Theo BMC Public Health, phân tích hơn 1,5 triệu người cho thấy ăn nhiều thịt chế biến làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng 20-50%.
Chế độ ăn bảo vệ ruột
Bổ sung đủ chất xơ: Mỗi ngày, người trưởng thành cần 25-30g chất xơ, tương đương 300g rau xanh, 200g nấm, 100g ngũ cốc nguyên hạt. Chất xơ hòa tan giúp lợi khuẩn đường ruột phát triển. Theo BMC Gastroenterology, hấp thụ 10g chất xơ ăn mỗi ngày có thể giảm khoảng 10% nguy cơ ung thư đại trực tràng.
Không thể thiếu thực phẩm lên men: Sữa chua, dưa muối… chứa nhiều lợi khuẩn, nên ăn 3-5 lần mỗi tuần. Hãy chọn loại ít đường, ít muối để tránh mất giá trị dinh dưỡng. Probiotic trong sữa chua và thực phẩm lên men tăng lợi khuẩn, giảm viêm và hỗ trợ sức khỏe ruột.
Uống nước đúng cách: Mỗi ngày nên uống 1,5-2 lít nước, chia thành nhiều lần. Uống một cốc nước ấm khi vừa ngủ dậy giúp kích thích nhu động đại tràng.
Những tín hiệu cảnh báo từ đường ruột
Thay đổi thói quen đại tiện: Nếu đột ngột bị táo bón và tiêu chảy xen kẽ, hoặc có cảm giác “buồn đi ngoài nhưng không hết”, kéo dài hơn hai tuần, mọi người cần cảnh giác.
Đi ngoài ra máu: Máu đỏ tươi có thể do trĩ nhưng máu sẫm màu hơn, cần kiểm tra các bệnh lý đường ruột.
Sụt cân bất thường: Nếu trong nửa năm cân nặng giảm trên 5% mà không hề ăn kiêng, đó là dấu hiệu đáng lo ngại.
Nhiều người vẫn cho rằng ăn cay gây hại dạ dày và làm tăng nguy cơ ung thư. Tuy nhiên, một nghiên cứu kéo dài 10 năm trên 500.000 người đã phá vỡ định kiến này.
Dù thường bị bỏ đi, vỏ chanh đã được các nghiên cứu chứng minh an toàn và có nhiều lợi ích cho sức khỏe.
Đa số bệnh nhân mắc loại ung thư này có biểu hiện ban đầu thường dưới dạng một dải đen, thẳng ở một móng duy nhất, bề rộng thường lớn hơn 3 mm, lan ra và có bờ không đều.
