Một bệnh nhân nam 80 tuổi nhập Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ trong tình trạng sốt cao, tiêu lỏng, khó thở và nặng ngực. Người bệnh có tiền sử tăng huyết áp, chưa ghi nhận bệnh lý hô hấp mạn tính. Khi vào viện, bệnh nhân có biểu hiện nhiễm trùng – nhiễm độc kèm tổn thương thận cấp.
Trong quá trình điều trị, bệnh nhân diễn tiến nặng nhanh với suy hô hấp, sốt dao động 39-40 độ C và đáp ứng kém với phác đồ kháng sinh phổ rộng (piperacillin/tazobactam phối hợp levofloxacin). Trước tình trạng lâm sàng không cải thiện, bệnh nhân được nội soi phế quản. Kết quả cấy dịch rửa phế quản sau 5 ngày nhập viện cho thấy Candida albicans.
Người bệnh được chỉ định điều trị kháng nấm anidulafungin. Sau 4 ngày, tình trạng lâm sàng cải thiện rõ rệt: hết sốt, ngưng oxy, hô hấp ổn định, chức năng thận hồi phục. Sau đó, phác đồ được duy trì và hạ bậc bằng fluconazole, kèm theo theo dõi chặt chẽ chức năng gan, thận và hình ảnh học.
Candida albicans là nấm men thường trú ở niêm mạc miệng – hầu họng, thường không gây bệnh khi cơ thể khỏe mạnh. Tuy nhiên, ở người cao tuổi, suy giảm miễn dịch hoặc sử dụng kháng sinh phổ rộng kéo dài, nấm có thể gây nhiễm trùng xâm lấn, trong đó viêm phổi là thể bệnh khó chẩn đoán do biểu hiện lâm sàng và hình ảnh học không đặc hiệu.
Chẩn đoán xác định nhiễm Candida xâm lấn cần dựa vào cấy nấm dương tính từ các bệnh phẩm vô khuẩn hoặc mô bệnh học. Trên lâm sàng, cần nghĩ đến căn nguyên nấm khi bệnh nhân viêm phổi nặng, sốt kéo dài, không đáp ứng kháng sinh sau 4-7 ngày, đặc biệt ở nhóm nguy cơ cao.
Các bác sĩ khuyến cáo, quyết định khởi trị kháng nấm cần được cá thể hóa, cân nhắc lợi ích và nguy cơ. Việc theo dõi sát chức năng gan, thận, điện giải và tương tác thuốc trong suốt quá trình điều trị đóng vai trò quan trọng nhằm đảm bảo an toàn và cải thiện tiên lượng cho người bệnh.
