Động Tiên Cá là hang động xuyên thủy mang đặc điểm hang động karst (đá vôi) nằm trong khu du lịch Thung Nham (Ninh Bình). Động có chiều dài hơn 500m, nơi rộng nhất khoảng 40m, nơi cao nhất 30m, tạo nên không gian kín gió, hoang sơ và đầy hấp dẫn.
Để khám phá hang động, du khách phải vượt nhiều bậc đá lên cửa hang, sau đó tiếp tục đi sâu vào bên trong qua khoảng 40 bậc thang sắt hun hút. Càng tiến vào sâu, du khách càng có cảm giác như lạc vào một không gian hoàn toàn mới trong lòng đất.
Khác với nhiều động xuyên thủy khác phải ngồi thuyền tham quan, tại Tiên Cá, du khách di chuyển bằng cách đi bộ trên cây cầu nổi uốn lượn trong lòng núi đá vôi để khám phá từng lớp cảnh quan. Tiên Cá được xem là một trong những hang động đẹp nhất Thung Nham, mang vẻ đẹp bí ẩn và huyền ảo.
Tên gọi Tiên Cá xuất phát từ cảnh quan kỳ vĩ trong hang cùng dòng suối ngầm mát lạnh, gợi liên tưởng đến khung cảnh dưới đáy đại dương. Bên trong động là lớp lớp nhũ đá với nhiều hình thù như rặng san hô, dải thác kim cương, cá heo, đầu voi, cá sấu… lấp lánh, được thiên nhiên sắp đặt như một cung điện nguy nga, tráng lệ.
Theo đại diện khu du lịch Thung Nham, trước khi mang tên động Tiên Cá, nơi đây từng được gọi là “hang Cá” vì là nơi trú ngụ của hai loài cá quý: cá tràu tiến vua và cá rô Tổng Trường. Đây đều là những loài cá hiếm, thịt thơm ngon, sinh sống trong môi trường nước lạnh từ các mạch nước núi đá vôi ở khu vực Trường Yên – Thung Nham. Xưa kia, người dân khi đánh bắt được thường đem dâng lên vua.
Trải qua hàng trăm triệu năm kiến tạo của thiên nhiên, trong động từng xuất hiện những khối thạch nhũ mang hình dáng tựa nàng tiên cá đang ngủ giữa núi rừng. Tuy nhiên, hiện nay các đường nét này không còn rõ. Thay vào đó, một bức tượng nàng tiên cá được điêu khắc tỉ mỉ từ thạch nhũ đã được đặt trong động để phục vụ du khách tham quan, chụp ảnh.
Trần Trúc Linh (du khách đến từ TPHCM) cho biết, động Tiên Cá có nhiều nhũ đá đẹp, nước trong động trong xanh có thể nhìn thấy đáy và tựa như một bức tranh.
Nhiều du khách khi đến Thung Nham ví động Tiên Cá như viên ngọc quý thiên nhiên ban tặng, nổi bật với vẻ đẹp độc đáo, hệ thống nhũ đá lung linh huyền ảo. Nơi đây có làn nước xanh ngọc phẳng lặng như gương và ánh sáng len qua khe đá tạo nên những mảng sáng tối tô điểm thêm cho không gian hang động.
