Toyota vừa triển khai một phương pháp kiểm tra kỹ thuật độc đáo nhằm xác định lỗi động cơ V6 tăng áp trên các dòng xe bán tải Tundra và SUV Lexus thuộc diện ảnh hưởng.
Thay vì tốn thời gian tháo rã từng bộ phận, các kỹ thuật viên tại đại lý chỉ cần sử dụng một chiếc búa nhựa chuyên dụng để tạo ra rung động có kiểm soát trên động cơ.
Theo đại diện Toyota chia sẻ với tờ The Drive, quy trình này tập trung đánh giá tình trạng bạc chính số 1 của trục khuỷu. Đây là linh kiện then chốt có nguy cơ bị mài mòn bất thường do các mạt kim loại sót lại từ công đoạn sản xuất.
Gõ búa vào puly để phân tích độ rung
Quy trình kiểm tra bắt đầu sau khi kỹ thuật viên thay dầu động cơ và loại bỏ những yếu tố có thể ảnh hưởng đến kết quả đo. Một cảm biến gia tốc được gắn vào bu-lông trục khuỷu để ghi nhận dao động của hệ thống.
Sau đó, kỹ thuật viên sử dụng búa nhựa chuyên dụng tác động vào puly tại vị trí được quy định, tương ứng khoảng vị trí 3 giờ. Lực tác động phải nằm trong phạm vi nhất định để phần mềm có thể thu thập và phân tích dữ liệu chính xác.
Điểm cốt lõi của phương pháp này nằm ở phản ứng rung của cụm chi tiết. Toyota sử dụng một cơ sở dữ liệu được xây dựng từ nhiều động cơ để làm chuẩn so sánh. Khi tần số cộng hưởng của động cơ lệch khỏi đặc tính thông thường, phần mềm có thể nhận diện dấu hiệu cho thấy bạc chính số 1 của trục khuỷu có khả năng đã bị ảnh hưởng.
Nguyên lý này có thể hình dung tương tự một chiếc âm thoa. Khi hình dạng, vật liệu và khối lượng của vật thể thay đổi, đặc tính rung của nó cũng thay đổi theo. Trong trường hợp bạc trục khuỷu bị mài mòn, sự thay đổi đó có thể được phản ánh thông qua tín hiệu rung của toàn hệ thống.
Vì sao Toyota phải kiểm tra bạc trục khuỷu?
Bạc chính số 1 là một trong những bộ phận giữ và hỗ trợ chuyển động của trục khuỷu bên trong động cơ. Nếu chi tiết này bị mài mòn bất thường, tình trạng có thể tiến triển thành hư hỏng nghiêm trọng hơn đối với động cơ.
Toyota cho biết,nguyên nhân có thể liên quan đến các mảnh vụn còn sót lại trong quá trình sản xuất. Những vật liệu này nếu lọt vào khu vực trục khuỷu có khả năng làm tổn thương bề mặt bạc, từ đó ảnh hưởng đến độ bền của động cơ trong quá trình vận hành.
Vấn đề này từng khiến Toyota phải thực hiện các chiến dịch triệu hồi quy mô lớn đối với một số xe sử dụng động cơ V6 tăng áp. Hãng cũng cho biết đã thay đổi quy trình sản xuất trên các xe bán tải được chế tạo trong thời gian gần đây nhằm hạn chế nguy cơ mảnh vụn lọt vào khu vực vỏ trục khuỷu.
Tuy nhiên, với những động cơ đã được sản xuất trước đó, nguy cơ vẫn cần được đánh giá riêng trên từng xe. Đây là lý do Toyota sử dụng phương pháp kiểm tra bằng dữ liệu rung thay vì thay toàn bộ động cơ cho tất cả phương tiện thuộc diện triệu hồi.
Không phải xe nào trong diện triệu hồi cũng được thay động cơ
Một điểm đáng chú ý trong quy trình của Toyota là quyết định thay động cơ không chỉ dựa trên việc chiếc xe có thuộc diện triệu hồi hay không.
Dữ liệu thu được từ cảm biến được phần mềm đối chiếu với các thông số tham chiếu, đồng thời kết hợp cùng thông tin về quá trình sử dụng và tuổi đời của phương tiện. Từ đó, hệ thống đánh giá khả năng bạc trục khuỷu bị mài mòn bất thường trong tương lai.
Nếu kết quả kiểm tra không đủ cơ sở để xác nhận bộ phận này sẽ duy trì trạng thái an toàn, đại lý sẽ tiến hành thay động cơ theo chính sách bảo hành. Ngược lại, những động cơ không phát hiện dấu hiệu bất thường có thể tiếp tục được sử dụng mà không cần thay mới.
Theo Toyota, quy trình này nhằm phát hiện nguy cơ trước khi động cơ thực sự gặp sự cố. Nó không thay thế cho việc sửa chữa đối với những động cơ đã có biểu hiện hư hỏng rõ ràng.
Khi nào chủ xe nên đưa phương tiện đi kiểm tra?
Toyota khuyến cáo chủ xe chú ý đến những biểu hiện bất thường trong quá trình vận hành. Tiếng gõ phát ra từ động cơ, máy hoạt động không ổn định hoặc xe không thể khởi động đều là những dấu hiệu cần được kiểm tra sớm.
Trong các trường hợp này, chủ xe nên liên hệ đại lý Toyota hoặc Lexus để được đánh giá tình trạng động cơ.
Việc sử dụng phép đo rung cho phép kỹ thuật viên đánh giá một bộ phận nằm sâu bên trong động cơ mà không phải tháo toàn bộ cụm máy. Với Toyota, đây là công cụ hỗ trợ quá trình sàng lọc, giúp hãng xác định chính xác hơn những trường hợp thực sự cần thay động cơ trong các chiến dịch triệu hồi liên quan đến động cơ V6 tăng áp.
TH (Otoxemay)
