MỹKhi hàng triệu người Mỹ đổ xô dùng Ozempic, bác sĩ Paul Jarrod Frank lại phát hiện hội chứng đáng lo ngại do tác dụng phụ của thuốc, đó là gương mặt chảy xệ và già nua.
“Dù cảm thấy tốt hơn nhiều khi giảm cân, ở một khía cạnh nào đó, họ lại thấy mình trông già đi”, ông nói. “Điều này là do sự mất thể tích trên khuôn mặt của họ”. Bác sĩ Frank bắt đầu sử dụng thuật ngữ “mặt Ozempic” để mô tả hiện tượng này. Kể từ đó, nó trở thành một từ khóa trên mạng xã hội để chỉ làn da chảy xệ và vẻ ngoài hốc hác có thể đi kèm với việc sử dụng các loại thuốc GLP-1 như semaglutide.
“Thông thường, với những người từ giữa độ tuổi 40, một khi bắt đầu giảm hơn 4-5 kg, bạn có thể có vẻ ngoài xẹp lép đó”, bác sĩ Frank, người sáng lập thương hiệu chăm sóc sức khỏe thẩm mỹ PFRANKMD, cho biết. “Chắc chắn, những người giảm 9-13 kg trở lên sẽ gặp phải vấn đề này.”
Vậy “mặt Ozempic” xảy ra như thế nào?
Thuốc GLP-1 như Ozempic hoạt động bằng cách kích thích tuyến tụy sản xuất insulin, đồng thời kiềm chế sự thèm ăn và tạo cảm giác no. Điều này giúp người dùng giảm cân nhanh chóng, nhưng cũng vô tình làm tiêu hao lớp mỡ dưới da, vốn là “bộ đệm” tự nhiên giữ cho khuôn mặt được đầy đặn và căng bóng.
Bà Kimberly Bongiorno trước (ảnh trên) và sau (ảnh dưới) khi thực hiện phẫu thuật căng da mặt và cổ. Ảnh: CNN
Một nghiên cứu công bố trên Tạp chí Da liễu Thẩm mỹ năm 2023 chỉ ra việc mất thể tích mô mỡ dưới da là nguyên nhân chính gây ra nếp nhăn, chảy xệ và khiến khuôn mặt trông già hơn. Kết quả là nhiều người sau khi giảm cân thành công lại đối diện với một ngoại hình “tan chảy” đầy thất vọng, với má hóp, cằm chảy xệ và da cổ chùng nhão.
Để khắc phục hiện tượng này, nhiều bệnh nhân tìm đến các liệu pháp thẩm mỹ. Theo bác sĩ Frank, hơn 20% bệnh nhân của ông hiện đang sử dụng thuốc GLP-1. Các phương pháp điều trị mà họ lựa chọn bao gồm tiêm chất làm đầy (filler), căng da mặt, hoặc cấy mỡ. Ông cho biết, nhiều người phải dùng đến 2-3 ống filler, trong khi trước đây họ chỉ cần một ống. Trong nhiều trường hợp, việc tiêm filler không đủ, các phương pháp phẫu thuật như căng da mặt là cần thiết để phục hồi cấu trúc khuôn mặt. Tác động của GLP-1 đến ngành thẩm mỹ là rất rõ ràng.
Hiệp hội Bác sĩ Phẫu thuật Thẩm mỹ Mỹ (ASPS) gần đây công bố một khảo sát cho thấy cứ 5 bệnh nhân dùng thuốc GLP-1 của các bác sĩ thành viên, thì có 2 người đang cân nhắc phẫu thuật thẩm mỹ và 1 người đã thực hiện. Dữ liệu của ASPS cũng cho thấy, số ca phẫu thuật căng da mặt tại Mỹ đã tăng 8% từ năm 2022 đến 2023, trong khi việc sử dụng filler hyaluronic acid tăng gấp đôi, từ 2,6 triệu người năm 2017 lên hơn 5,2 triệu người vào năm 2023.
Tác động của thuốc GLP-1 không chỉ dừng lại ở khuôn mặt. Thuật ngữ “thân hình Ozempic” (Ozempic body) cũng xuất hiện để chỉ tình trạng da thừa và mất cơ bắp do giảm cân nhanh. Theo ASPS, một “tân trang Ozempic” (Ozempic makeover) thường bao gồm các thủ thuật như căng da bụng, nâng ngực, nâng cánh tay và đùi.
Ảnh minh họa: Top Health Doctors
Bà Kimberly Bongiorno, bệnh nhân 55 tuổi ở New Jersey, là một ví dụ điển hình. Sau khi giảm gần 20 kg nhờ thuốc Wegovy, bà mô tả ngoại hình của mình “như bị tan chảy, thật kinh khủng”. Sau đó, bà đã phải chi trả khoảng 80.000 USD để thực hiện một loạt các ca phẫu thuật, bao gồm căng da mặt sâu, nâng cổ, nâng cánh tay và đùi.
Những câu chuyện như của bà Bongiorno đặt ra một câu hỏi lớn là liệu những “thần dược” này có phải là giải pháp bền vững?
Một nghiên cứu gần đây trên Tạp chí Y học và Phẫu thuật Thẩm mỹ chỉ ra rằng, phần lớn người dùng thuốc GLP-1 giảm cân sẽ ngừng sử dụng trong vòng một năm. Đáng lo ngại hơn, dữ liệu tại Hội nghị châu Âu về Béo phì năm nay cho thấy bệnh nhân thường tăng cân trở lại chỉ trong vòng 10 tháng sau khi ngưng thuốc.
Các nhà nghiên cứu Đại học Oxford gọi những phát hiện này là một “lời cảnh báo”, nhấn mạnh rằng dùng thuốc giảm cân mà không kết hợp với lối sống lành mạnh là một chiến lược đầy rủi ro. Vì vậy, nhiều bác sĩ, trong đó có cựu chủ tịch ASPS Steven Williams, cho rằng trách nhiệm của họ không chỉ là thực hiện các thủ thuật thẩm mỹ, mà còn là đồng hành với bệnh nhân trong toàn bộ hành trình.
“Chúng tôi không muốn bệnh nhân phải phụ thuộc vào những loại thuốc này suốt đời. Mục tiêu của chúng tôi là biến nó thành một cầu nối tạm thời đến một lối sống lành mạnh hơn”, ông nói.
Bình Minh (Theo CNN)
