Mỗi ngày, Việt Nam có hơn 230 người tử vong, tương đương gần 85.000 ca mỗi năm, do các bệnh liên quan đến thuốc lá.
Thông tin được Thứ trưởng Y tế Trần Văn Thuấn nêu tại lễ phát động cuộc thi “Cơ sở y tế không khói thuốc lá” lần thứ nhất, do báo Sức khỏe và Đời sống phối hợp cùng Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế) tổ chức hôm 17/9. Con số này chưa kể hàng chục nghìn người khác chịu hậu quả nghiêm trọng từ việc hít khói thuốc thụ động.
Thứ trưởng Thuấn cho biết thuốc lá là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ung thư phổi, bệnh tim mạch, đột quỵ và nhiều bệnh lý nguy hiểm khác. Ngoài gánh nặng bệnh tật, việc sử dụng thuốc lá còn gây tổn thất kinh tế nặng nề, từ chi phí mua thuốc, khám chữa bệnh đến giảm hoặc mất khả năng lao động do ốm đau và tử vong sớm.
Tại Việt Nam, tỷ lệ nam giới hút thuốc giảm từ 45,3% (2015) xuống 42,3% (2020). Đặc biệt tỷ lệ hút thuốc thụ động cũng giảm đáng kể tại các địa điểm như nơi làm việc, cơ sở giáo dục, trên phương tiện giao thông công cộng và khu vực trong nhà.
Riêng môi trường bệnh viện, sau 10 năm thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, tỷ lệ phơi nhiễm khói thuốc thụ động tại cơ sở y tế giảm từ 23,6% năm 2010 xuống 21,3% năm 2023. Tỷ lệ bệnh nhân được tư vấn bỏ thuốc trong thời gian này cũng tăng từ 40% lên 90%. Nhiều cơ sở y tế đã thực hiện nghiêm quy định cấm hút thuốc, gắn biển báo và tuyên truyền về tác hại thuốc lá.
Tuy nhiên, tiến sĩ, bác sĩ Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh, thừa nhận việc xử phạt hành vi hút thuốc tại nơi công cộng, đặc biệt là trong bệnh viện, còn gặp khó khăn do người vi phạm thường lén lút. Tình trạng bệnh nhân, người nhà hút thuốc vẫn còn tồn tại ở một số cơ sở y tế.
Để giải quyết triệt để vấn đề, ông Đức đề xuất cần có biện pháp chế tài mạnh hơn, đồng thời tăng cường tuyên truyền, giám sát để nâng cao ý thức người dân. Việt Nam đặt mục tiêu đến năm 2030, giảm tỷ lệ nam giới trên 15 tuổi hút thuốc xuống dưới 36% và nữ giới xuống dưới 1%.
Trong khuôn khổ sự kiện, ban tổ chức đã phát động cuộc thi “Cơ sở y tế không khói thuốc lá”, diễn ra từ tháng 9 đến tháng 12/2025. Cuộc thi được kỳ vọng sẽ tạo động lực để các bệnh viện, trung tâm y tế nâng cao chất lượng quản trị và xây dựng hình ảnh văn minh, thân thiện.
Thứ trưởng Trần Văn Thuấn phát biểu tại chương trình. Ảnh: Trần Minh
Lê Nga
