Nép mình trên đường Hoàng Dư Khương (phường Hoà Hưng, TPHCM), Bảo tàng Y học cổ truyền Việt Nam ẩn chứa một không gian đặc biệt, nơi những câu chuyện về nghề thuốc Việt được lưu giữ và thu hút nhiều du khách phương Tây tìm đến khám phá.
Bảo tàng có diện tích gần 600m², được bố trí với 1 tầng trệt, 5 tầng lầu và 18 phòng trưng bày, quy tụ hơn 3.000 hiện vật về nền y học cổ truyền Việt Nam.
Điểm đặc biệt của bảo tàng nằm ở không gian gỗ mang đậm nét truyền thống. Những cột, kèo, cầu thang, lan can cùng các hoa văn nội thất được chạm trổ tỉ mỉ, tạo nên vẻ cổ kính và cuốn hút riêng.
Nhiều du khách nước ngoài lần đầu đến Việt Nam không khỏi bất ngờ trước kiến trúc độc đáo của bảo tàng, với không gian gỗ cùng những họa tiết được chạm lộng, điêu khắc tinh xảo.
Ông Fiorenzo, du khách đến từ Ý, đặc biệt ấn tượng với kiến trúc gỗ của Bảo tàng Y học Cổ truyền Việt Nam. Theo ông, công trình được xây dựng công phu, với nhiều chi tiết tinh xảo, thể hiện sự tâm huyết trong việc gìn giữ những giá trị truyền thống. Ông cũng thích thú trước sự giao thoa giữa nhiều nét văn hóa, kiến trúc được thể hiện qua các công trình tại Việt Nam.
Một trong những điểm nhấn tại đây là bức tranh điêu khắc gỗ nặng khoảng 500kg, được làm từ gỗ lim và chạm khắc hình ảnh 100 đại danh y, những tác giả tiêu biểu của nền y học cổ truyền Việt Nam từ thế kỷ 12 đến thế kỷ 20.
Hiện bảo tàng lưu giữ và trưng bày hơn 3.000 hiện vật, trong đó có những hiện vật được xác định có niên đại hàng nghìn năm. Không gian trưng bày tái hiện nhiều giai đoạn lịch sử, các danh y cùng những phương pháp chữa bệnh đặc trưng của nền y học cổ truyền Việt Nam.
Lần đầu đến Việt Nam, chị Serena, du khách đến từ Ý, cho biết đặc biệt ấn tượng với Bảo tàng Y học Cổ truyền Việt Nam khi có cơ hội tìm hiểu một nền y học khác biệt với phương Tây. Chị thích thú trước không gian gần như hoàn toàn bằng gỗ, những họa tiết chạm khắc tinh xảo và cách bài trí mang đậm nét văn hóa Á Đông.
“Bảo tàng không chỉ giúp tôi hiểu thêm về y học cổ truyền mà còn cho thấy sự giao thoa văn hóa, y học giữa Việt Nam và các nước phương Đông. Tôi đã chụp rất nhiều ảnh, quay video để lưu giữ những trải nghiệm đặc biệt trong lần đầu đến châu Á”, chị Serena chia sẻ.
Theo thuyết minh viên Vũ Phi Tùng, mỗi ngày bảo tàng đón khoảng 30 lượt khách, trong đó du khách phương Tây chiếm khoảng 80%. Khách Việt chiếm 20%, chủ yếu là sinh viên ngành Y Dược, người lớn tuổi và những người yêu thích Đông y.
Bên trong bảo tàng có một căn nhà cổ hơn 200 năm tuổi, từng thuộc gia đình một lương y có 4 đời làm nghề thuốc tại xã Kiêu Kỵ, huyện Gia Lâm (cũ), Hà Nội. Căn nhà được ông Vũ Hữu Ẩn trao tặng cho bảo tàng. Để đưa nguyên căn nhà vào TPHCM, các bộ phận gỗ được đánh số cẩn thận trước khi tháo dỡ, vận chuyển và lắp dựng lại, bảo đảm giữ nguyên kết cấu và diện mạo ban đầu.
Nổi bật giữa không gian trưng bày là tượng Tuệ Tĩnh và Hải Thượng Lãn Ông – 2 danh y để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử y học cổ truyền, góp phần đặt nền móng và phát triển nền Đông y Việt Nam.
Rời bảo tàng, du khách không chỉ mang theo những bức ảnh về một không gian gỗ độc đáo, mà còn thêm hiểu và trân trọng những giá trị được lưu giữ qua nhiều thế hệ của nền y học cổ truyền Việt Nam.
