Sự xuất hiện của các liên minh trạm sạc giữa doanh nghiệp hạ tầng và các hãng xe đang mở ra một hướng đi mới cho thị trường xe điện Việt Nam.
Thay vì tự đầu tư mạng lưới sạc với chi phí lớn, nhiều thương hiệu lựa chọn chia sẻ hạ tầng nhằm cải thiện trải nghiệm người dùng và tăng sức cạnh tranh. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế của mô hình này vẫn cần thêm thời gian để kiểm chứng.
Trạm sạc trở thành yếu tố quyết định cuộc đua xe điện
Cùng với sự gia nhập của nhiều thương hiệu mới, thị trường ô tô điện Việt Nam đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt hơn. Bên cạnh VinFast – hãng đã xây dựng mạng lưới trạm sạc quy mô lớn, phần lớn các thương hiệu như BYD, Geely, Lynk & Co hay Omoda trước đây chưa đầu tư mạnh vào hạ tầng sạc.
Thay vào đó, các hãng chủ yếu dựa vào sự phát triển của các đơn vị vận hành trạm sạc độc lập để giảm chi phí đầu tư ban đầu. Dù vậy, thực tế cho thấy hạ tầng sạc vẫn là một trong những yếu tố có ảnh hưởng lớn đến quyết định mua xe điện của người tiêu dùng Việt Nam. Đây cũng là bài toán mà nhiều hãng xe phải giải quyết nếu muốn mở rộng thị phần.
Năm 2026 đánh dấu bước chuyển mới khi nhiều doanh nghiệp bắt đầu lựa chọn mô hình liên minh hạ tầng sạc thay vì phát triển riêng lẻ.
VETC Trạm sạc xây dựng mạng lưới lớn nhất ngoài VinFast
VETC – doanh nghiệp thuộc Tasco đã giới thiệu liên minh VETC Trạm sạc với mục tiêu kết nối các đơn vị cung cấp dịch vụ sạc và nhiều hãng xe.
VETC Trạm sạc quy tụ nhiều đối tác như Tasco Smart Charge, ESKY, Rabbit EV cùng một số thương hiệu ô tô, trong đó có Ford, Geely và Lynk & Co.
Theo công bố, liên minh hiện sở hữu gần 200 trạm sạc và đặt mục tiêu nâng lên khoảng 250 trạm. Đây là mạng lưới có quy mô lớn nhất tại Việt Nam ngoài hệ thống của VinFast.
Việc nhiều hãng xe cùng tham gia một nền tảng sạc chung được kỳ vọng sẽ giúp khách hàng thuận tiện hơn trong quá trình sử dụng xe điện, đồng thời tạo thêm lợi thế cạnh tranh cho các thương hiệu chưa tự phát triển hạ tầng riêng.
BYD hợp tác Futa EV để mở rộng hạ tầng sạc
Cuối tháng 6, BYD Việt Nam công bố hợp tác với Futa Group (Tập đoàn Phương Trang) nhằm phát triển hệ sinh thái sạc điện. Nội dung đáng chú ý của thỏa thuận là hai bên sẽ kết nối và chia sẻ mạng lưới trạm sạc do mỗi bên đang vận hành.
Theo kế hoạch, khách hàng của BYD và Futa EV có thể sử dụng chung các trạm sạc thuộc hệ sinh thái FUTA/Kim Long cũng như hệ thống do BYD đầu tư tại các đại lý và địa điểm hợp tác trên toàn quốc.
Hiện BYD sở hữu khoảng 30 trạm sạc đặt tại các đại lý, mỗi trạm có khoảng hai trụ sạc. Trong khi đó, theo thông tin trên ứng dụng Futa EV, đơn vị này mới vận hành một trạm sạc tại phường Tân Tạo (TP.HCM) với 20 trụ sạc.
Sự hợp tác này được kỳ vọng sẽ giúp người dùng BYD có thêm lựa chọn khi sạc xe, đồng thời tăng sức hấp dẫn của thương hiệu trong bối cảnh thị trường ngày càng cạnh tranh.
Tuy nhiên, liên minh cũng đối mặt với không ít thách thức. Hệ thống của Futa EV hiện chủ yếu phục vụ xe buýt điện Kim Long và được bố trí tại khu vực ven đô, trong khi người dùng ô tô điện cá nhân lại có nhu cầu tiếp cận các điểm sạc nằm trong nội thành với mật độ dày hơn. Khả năng mở rộng mạng lưới trong thời gian tới sẽ là yếu tố quyết định hiệu quả của sự hợp tác này.
Hiệu quả thực tế vẫn cần thêm thời gian
Dù mang đến tín hiệu tích cực, các liên minh trạm sạc vẫn còn nhiều thách thức trước mắt.
Quy mô mạng lưới hiện nay vẫn còn khá khiêm tốn nếu so với nhu cầu sử dụng trên phạm vi cả nước. Bên cạnh đó, thay vì hình thành một hệ sinh thái chung quy mô lớn, các doanh nghiệp lại đang phát triển nhiều liên minh độc lập. Điều này khiến nguồn lực bị phân tán và phạm vi sử dụng của người dùng chưa được tối ưu.
Một vấn đề khác là sự khác biệt về phân khúc khách hàng và mục tiêu kinh doanh giữa các thành viên. Khi doanh số bán xe và nhu cầu sử dụng trạm sạc không đồng đều, việc phân bổ chi phí đầu tư cũng như lợi ích thu được có thể trở thành bài toán cần giải quyết để duy trì sự hợp tác lâu dài.
Dù vậy, việc các doanh nghiệp bắt đầu chia sẻ hạ tầng thay vì phát triển theo mô hình khép kín được xem là bước chuyển đáng chú ý của thị trường xe điện Việt Nam trong năm 2026. Nếu các liên minh tiếp tục mở rộng mạng lưới và duy trì hợp tác bền vững, người dùng sẽ là đối tượng hưởng lợi nhiều nhất nhờ khả năng tiếp cận trạm sạc thuận tiện hơn, đồng thời góp phần thúc đẩy quá trình phổ cập ô tô điện tại Việt Nam.
TH (Otoxemay)
