TP HCMÔng Frederik, 68 tuổi, người Hà Lan, bị gãy cổ xương đùi, được bác sĩ ứng dụng nhiều công nghệ 3D để thay khớp do thể trạng, cấu trúc khớp khác biệt.
Ông Frederik được chuyển đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM phẫu thuật sau cú ngã hai tuần trước. ThS.BS.CKI Lê Đình Khoa, Trưởng khoa Tái tạo khớp, Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình, cho biết đầu xương đùi phải của người bệnh bị gãy di lệch nhiều, cơ vùng khớp háng co rút lại do hạn chế vận động, đau rất nhiều và không thể tự đi lại. Ca phẫu thuật rất thách thức do người bệnh cao lớn và cấu trúc giải phẫu khớp khác biệt so với người châu Á nên cần chọn được loại khớp nhân tạo có kích thước phù hợp. Ông còn mắc nhiều bệnh nền như tăng huyết áp, tiểu đường nên dễ biến chứng khi mổ.
Sau hội chẩn, các bác sĩ sử dụng đồng thời nhiều công nghệ 3D tiên tiến để chuẩn bị cho cuộc mổ. Bác sĩ chỉ định chụp CT 3D hơn 100.000 lát cắt để tạo ra hình ảnh ba chiều chi tiết của khớp háng, quan sát toàn diện cấu trúc xương khớp và phát hiện các tổn thương tiềm ẩn. Với công nghệ này, liều xạ của mỗi lần chụp rất thấp, chỉ bằng một lần chụp X-quang nhưng vẫn cho ra được hình ảnh xương hoàn chỉnh, hỗ trợ chẩn đoán và điều trị.
Kế tiếp, bác sĩ sử dụng đồng thời hai phần mềm chuyên dụng trong phẫu thuật chỉnh hình là TraumaCAD và MediCAD 3D để tăng độ chính xác khi lựa chọn khớp háng nhân tạo. TraumaCAD phân tích cấu trúc khớp dựa trên hình ảnh X-quang, còn MediCAD 3D lập kế hoạch phẫu thuật dựa trên dữ liệu hình ảnh 3D từ phim CT. Các phần mềm này cho phép bác sĩ định vị chi tiết cấu trúc giải phẫu, tính toán được độ nghiêng của ổ cối, hướng đặt khớp háng nhân tạo, mô phỏng chuyển động khớp… Từ đó, bác sĩ lựa chọn khớp phù hợp với cơ thể người bệnh và lên kế hoạch phẫu thuật với độ chính xác cao.
Các công nghệ 3D được sử dụng trong ca mổ của ông Frederik: chụp CT 3D, tính toán trên MediCAD 3D và mô hình khớp háng tỷ lệ 1:1. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Bác sĩ Khoa tiến hành phẫu thuật “ảo” thử nghiệm, sử dụng công nghệ in 3D tạo ra mô hình khớp háng với kích thước 1:1 như khớp thật, giúp dự trù được các tình huống có thể xảy ra khi mổ và có kế hoạch xử lý nhanh chóng, rút ngắn thời gian phẫu thuật thực tế.
Bác sĩ phẫu thuật thay khớp háng bằng đường mổ trước ngoài ABMS (Anterior Based Muscle Sparing), cho phép đi sâu vào trong và thay khớp háng mà không cần cắt cơ. Sau phẫu thuật, các cơ xung quanh khớp được bảo tồn nguyên vẹn, người bệnh ít đau, phục hồi nhanh hơn, tránh được nguy cơ trật khớp và tổn thương dây thần kinh, liệt sau mổ, có thể thực hiện các động tác khó sau thay khớp như ngồi xổm, vắt chéo chân…
Ngày đầu hậu phẫu, ông giảm đau đáng kể, có thể đứng dậy và tập vận động với khung tập đi, chiều dài hai chân cân bằng. Tái khám sau 2 tuần, người bệnh khôi phục gần như hoàn toàn, tự đi lại mà không cần trợ giúp.
Ông Frederik tập vật lý trị liệu vào ngày thứ 2 sau phẫu thuật cùng kỹ thuật viên trước khi xuất viện. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Theo bác sĩ Khoa, cổ xương đùi là một cấu trúc đặc biệt, nằm sâu trong khớp háng, dễ thiếu máu nuôi nên không thể tự lành khi bị gãy, nhất là ở người cao tuổi. Phẫu thuật thường là phương pháp điều trị tối ưu. Bác sĩ khuyến cáo ngay khi xảy ra chấn thương, người bệnh nên đến khám các bệnh viện chuyên khoa về cơ xương khớp hoặc chấn thương chỉnh hình để kịp thời điều trị, tránh các biến chứng.
Phi Hồng
