Vì sao người trẻ bị thoái hóa sớm đốt sống cổ?

Thoái hóa đốt sống cổ là tình trạng hao mòn của sụn và xương, ảnh hưởng đến các khớp và đĩa đệm ở cột sống cổ. Bệnh thường xảy ra ở người trên 60 tuổi do quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể, nhưng cũng có thể diễn ra sớm ở người trẻ ngoài 30 tuổi, ảnh hưởng đến sinh hoạt, công việc và chất lượng cuộc sống.

ThS.BS Nguyễn Thị Ánh Ngọc, khoa Cơ Xương Khớp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết thoái hóa đốt sống cổ ở người trẻ có xu hướng gia tăng trong cuộc sống hiện đại vì một số yếu tố dưới đây.

Lối sống ít vận động với nhiều thời gian ngồi học tập, làm việc, giải trí… khiến các cơ vùng cổ, vai, lưng trên không được luyện tập thường xuyên, làm cho cột sống dễ tổn thương và thoái hóa sớm.

Thói quen sử dụng thiết bị điện tử như điện thoại, laptop, máy tính bảng trong thời gian dài khiến đầu, cổ luôn phải cúi về phía trước, tạo áp lực liên tục lên cột sống cổ. Tình trạng này kéo dài khiến các đĩa đệm và khớp đốt sống bị hao mòn nhanh hơn, dẫn đến thoái hóa sớm.

Chấn thương vùng cổ xảy ra sau va chạm, thường gặp ở thanh thiếu niên chơi các môn thể thao đối kháng, hoạt động thể chất cường độ cao. Tập luyện sai kỹ thuật gây ra chấn thương nhỏ nhưng lặp đi lặp lại tại cổ cũng có thể làm tổn thương đốt sống và dây chằng, gây thoái hóa sớm.

Các bệnh cột sống bẩm sinh xảy ra trên một số ít người trẻ có tiền sử gia đình mắc bệnh về xương sống, khiến cột sống cổ dễ bị tổn thương hơn bình thường. Những bất thường về cấu trúc xương hoặc đĩa đệm có thể làm quá trình thoái hóa khởi phát sớm ngay từ tuổi thanh thiếu niên.

Căng thẳng, thiếu ngủ và sinh hoạt thiếu lành mạnh góp phần làm tăng nguy cơ thoái hóa đốt sống cổ. Khi cơ thể căng thẳng, cơ bắp căng cứng, giảm khả năng tự bảo vệ của cột sống. Ngủ không đủ làm giảm khả năng phục hồi của các đĩa đệm. Kết hợp các yếu tố này với lối sống ít vận động khiến tình trạng thoái hóa ở người trẻ càng trở nên nghiêm trọng.

Bác sĩ Ngọc cho biết thoái hóa đốt sống cổ sớm thường gây đau cổ âm ỉ, dai dẳng, đau tăng khi ngồi lâu, cúi đầu, làm giảm hiệu quả học tập, làm việc, ảnh hưởng tiêu cực đến tinh thần. Khi cơ cạnh cột sống cổ căng cứng, dây thần kinh bị kích thích gây đau lan lên đầu, xuống vai, cánh tay, lưng trên. Bệnh tiến triển có thể chèn ép dây thần kinh hoặc tủy sống, gây tê, ngứa, yếu cơ, mất cảm giác ở tay, chân. Cùng tình trạng cứng cổ, người bệnh bị hạn chế khả năng cử động, nhất là khi quay, cúi đầu, có thể gây nguy hiểm khi lái xe, lao động nặng, chơi thể thao khi thực hiện các động tác đột ngột.

Bác sĩ khuyến cáo khi có các triệu chứng thoái hóa đốt sống cổ, người trẻ nên tới bệnh viện chuyên khoa để được khám, chẩn đoán và điều trị. Nếu phát hiện sớm, thoái hóa đốt sống cổ có thể được điều trị bằng vật lý trị liệu, điều chỉnh lối sống. Can thiệp kịp thời ngăn thoái hóa tiến triển nặng, gây tổn thương thần kinh vĩnh viễn, yếu liệt ngay khi còn trẻ.

Người trẻ có thể phòng ngừa thoái hóa cột sống cổ sớm bằng cách hoạt động thể chất đều đặn, ngồi đúng tư thế, thẳng lưng, thả lỏng vai, giữ đầu ở vị trí trung lập, sử dụng ghế có tựa lưng tốt. Giảm thời gian ngồi, sử dụng thiết bị điện tử, đặt màn hình máy tính ngang mắt khi làm việc và nghỉ giải lao thường xuyên giúp giảm áp lực lên cột sống cổ. Ngủ đủ giấc, hạn chế căng thẳng, ăn uống đa dạng để đĩa đệm và cơ cổ phục hồi nhanh.

Thanh Long