TP HCMChị Ngọc, 47 tuổi, liệt mặt bên phải, nuốt khó, sưng đỏ và nổi bóng nước vùng tai, bác sĩ chẩn đoán mắc hội chứng Ramsay Hunt từ bệnh zona thần kinh.
Trước đó chị Ngọc đau rát vùng tai ngoài bên phải, điều trị viêm tai ngoài không bớt, khi triệu chứng diễn tiến nặng mới đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM. BS.CK1 Nguyễn Hoàng Anh, Khoa Nội Tổng hợp, cho biết chị Ngọc có mất nếp mũi má, nếp nhăn trán bên phải, mức độ 4 theo thang House-Brackmann đánh giá mức độ liệt dây thần kinh mặt. Xét nghiệm PCR dịch bóng nước xác định tác nhân là virus Varicella-Zoster (VZV). Sau hội chẩn với chuyên khoa thần kinh, bác sĩ chẩn đoán chị Ngọc mắc hội chứng Ramsay Hunt trên nền bệnh zona thần kinh.
“Khoảng 0,3% người bệnh zona mắc hội chứng Ramsay Hunt, là rối loạn thần kinh cho virus zona tái hoạt động”, bác sĩ Hoàng Anh nói, thêm rằng bệnh dễ chẩn đoán nhầm dẫn đến bỏ lỡ giai đoạn “vàng” điều trị kháng virus. Zona thần kinh thường gây đau rát và nổi bóng nước ở da, ít để lại di chứng. Khi bệnh tiến triển thành hội chứng Ramsay Hunt, virus tấn công vào hạch thần kinh mặt, gây liệt mặt, giảm thính lực, rối loạn nuốt, ảnh hưởng đến thăng bằng. Bệnh nguy hiểm hơn zona thông thường vì để lại di chứng lâu dài, tỷ lệ hồi phục thấp nếu không được điều trị sớm bằng thuốc kháng virus.
Tác nhân gây hội chứng Ramsay Hunt là VZV – virus gây thủy đậu, có thể “ẩn náu” trong hạch thần kinh cảm giác, kể cả khi bệnh zona đã được điều trị. Khi gặp điều kiện thuận lợi, virus này sẽ tái hoạt động gây bệnh.
Hội chứng Ramsay Hunt gây liệt mặt phải của chị Ngọc. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Chị Ngọc được điều trị bằng thuốc kháng virus truyền tĩnh mạch mỗi 8 giờ, kết hợp corticoid và thuốc bôi sát trùng, phòng ngừa bội nhiễm. Sau một tuần, người bệnh đáp ứng tốt, bóng nước xẹp dần, giảm đau rõ rệt, khả năng nuốt cải thiện. Chị cần điều trị thêm vật lý trị liệu do tình trạng liệt mặt cải thiện chậm song song đó chú ý phòng ngừa tái phát bằng cách kiểm soát tốt các bệnh lý nền có thể làm suy giảm miễn dịch.
Hai tháng sau tái khám, chức năng vận động vùng mặt của chị gần như hồi phục hoàn toàn, bác sĩ đánh giá ở mức House-Brackmann 1-2, không còn khác biệt rõ giữa hai bên. Người bệnh có thể sinh hoạt, làm việc bình thường như trước.
Hội chứng Ramsay Hunt thường xảy ra ở người có hệ miễn dịch suy yếu như người lớn tuổi, mắc bệnh nền, phụ nữ mang thai hoặc sau chấn thương. Nếu người bệnh không xuất hiện bóng nước, tình trạng này rất dễ nhầm lẫn với liệt Bell.
Triệu chứng bệnh 1-3 ngày đầu gồm đau hoặc sốt nhẹ, xuất hiện sang thương bóng nước zona quanh vùng tai ngoài từ ngày 3-7 của bệnh và có thể kéo dài đến 2-3 tuần sau đó. Triệu chứng liệt mặt ngoại biên có thể xuất hiện trước hoặc sau khi nổi bóng nước, ngoài ra, một số người bệnh còn có biểu hiện nuốt khó, khàn tiếng, giảm thính lực, khô mắt…
Để phòng ngừa hội chứng Ramsay Hunt cũng như các biến chứng nặng của zona thần kinh, bác sĩ Hoàng Anh khuyến cáo mỗi người cần tăng cường hệ miễn dịch, hạn chế stress, ngủ đủ giấc, ăn uống cân đối. Tiêm vaccine phòng zona để giảm nguy cơ mắc bệnh, hạn chế biến chứng. Khi có biểu hiện nổi bóng nước, đau rát vùng tai hay mặt, người bệnh nên đi khám sớm để được điều trị kháng virus kịp thời, tránh bỏ lỡ giai đoạn “vàng” – 72 giờ đầu hồi phục.
Trọng Nghĩa
| Độc giả gửi câu hỏi về bệnh thần kinh tại đây để bác sĩ giải đáp |
