Gần đây, món khoai tây ninh nhừ với rau cần trở thành “hot trend” trên mạng xã hội, được nhiều người chia sẻ như một món ăn “thanh mát, dễ tiêu, tốt cho sức khỏe”.
Thực tế, đây là món ăn có giá trị dinh dưỡng nhất định, nhưng nếu hiểu chưa đúng hoặc lạm dụng, món ăn này không phải lúc nào cũng phù hợp cho mọi đối tượng.
Trao đổi với PV VietNamNet về món ăn này, Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế dinh dưỡng – Bệnh viện 19/8 (Bộ Công an), cho biết khoai tây là thực phẩm thuộc nhóm tinh bột, cung cấp năng lượng cho cơ thể. Trong khoai tây có kali, vitamin C, vitamin B6 và một lượng chất xơ nhất định. Khi được ninh mềm, khoai tây trở nên dễ nhai, dễ tiêu, phù hợp với người cao tuổi hoặc người mới ốm dậy.
Rau cần nước (Oenanthe javanica) là loại rau phổ biến trong bữa ăn ở Việt Nam, giàu nước, chất xơ, vitamin C, vitamin A tiền tố và folate. Rau cần nước có năng lượng thấp, giúp tăng thể tích bữa ăn, tạo cảm giác no mà không làm tăng nhiều năng lượng khẩu phần.
“Một số nghiên cứu cho thấy rau cần nước có chứa các hợp chất chống oxy hóa và có thể hỗ trợ chức năng gan ở mức độ nhất định, tuy nhiên, đây không phải là thực phẩm có tác dụng điều trị bệnh”, tiến sĩ Giang lưu ý.
Theo tiến sĩ Giang, sự kết hợp khoai tây và rau cần nước tạo nên món ăn nhẹ bụng, ít béo, dễ ăn, phù hợp làm canh hoặc món phụ trong bữa ăn. Món ăn phù hợp với người nhai nuốt kém, người cao tuổi. Ngoài ra, khoai tây ninh nhuyễn với rau cần còn ít dầu mỡ, dễ tiêu hóa, đồng thời bổ sung tinh bột, chất xơ và vi chất từ rau.
Tuy nhiên, cần nhấn mạnh rằng món ăn này gần như không cung cấp đủ protein (chất đạm). Khoai tây và rau cần nước đều không phải là nguồn đạm tốt. Do đó, nếu dùng làm bữa chính thường xuyên, đặc biệt ở người cao tuổi, người bệnh mạn tính, có thể dẫn tới thiếu đạm, giảm khối cơ và suy dinh dưỡng.
Những đối tượng cần thận trọng:
– Người tiền đái tháo đường và đái tháo đường cần kiểm soát khẩu phần ăn có khoai tây. Bởi khoai tây khi ninh quá nhừ làm tinh bột bị gelatin hóa nhiều, có thể khiến đường huyết tăng nhanh hơn ở một số người.
Vì vậy, người tiền đái tháo đường hoặc đái tháo đường vẫn có thể ăn, nhưng cần kiểm soát lượng khoai, không ăn quá nhiều trong một bữa. Khi nấu, không nên ninh khoai quá nát. Người ăn nên ăn kèm nguồn đạm (cá, thịt nạc, trứng, đậu phụ) và các loại rau khác để làm chậm hấp thu đường.
Một số nghiên cứu cho thấy khoai tây nấu chín rồi để nguội có thể làm tăng lượng tinh bột kháng, từ đó giúp giảm đáp ứng đường huyết so với ăn nóng ngay. Tuy nhiên, hiệu quả còn phụ thuộc vào loại khoai và cách chế biến.
– Người suy dinh dưỡng, người bệnh ung thư, người sau phẫu thuật không nên dùng món này như bữa ăn chính nếu không bổ sung đạm.
– Người đang dùng thuốc chống đông (warfarin): Rau cần nước có chứa vitamin K, cần ăn với lượng ổn định và tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng.
Tiến sĩ Giang lưu ý, để món khoai tây ninh với rau cần nước phát huy lợi ích người nấu cần ninh khoai vừa mềm, tránh nát hoàn toàn. Sau đó, cho rau cần nước vào sau cùng, nấu nhanh để giữ vitamin và hạn chế mất chất. Bà nội trợ nên kết hợp thêm đạm như thịt băm, cá, tôm hoặc đậu phụ và có thể thêm một lượng nhỏ dầu thực vật tốt (dầu ô liu, dầu cải) để tăng hấp thu vitamin tan trong dầu.
Rau mùi – loại rau gia vị quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày là vị thuốc dân gian hỗ trợ điều trị cảm cúm, giúp thư giãn và cải thiện giấc ngủ.
Súp lơ xanh giàu các chất chống oxy hóa, vitamin C có tác dụng chống viêm, ngừa ung thư, tuy nhiên phần giàu hoạt chất nhất thường bị các bà nội trợ bỏ đi.
Cải bó xôi là một thực phẩm không chỉ giúp nâng cao sức đề kháng, kéo dài tuổi thọ nhưng tác dụng ngừa ung thư còn cần thêm nghiên cứu.
