MỹỞ tuổi 71, bác sĩ Eric Topol có “tuổi tim” trẻ hơn 13 tuổi, nhờ áp dụng những thói quen mà ông tin rằng có thể giúp mọi người kéo dài 10-20 năm sống khỏe mạnh.
Tại nhà riêng ở California, bác sĩ Topol khoe một bức ảnh trên điện thoại. Đó là dữ liệu từ chiếc nhẫn Oura, một thiết bị theo dõi giấc ngủ và sức khỏe, cho thấy tuổi tim của ông trẻ hơn 13 tuổi so với tuổi thật 71. “Thật tuyệt khi thấy điều đó”, ông nói. “Mọi công sức đều được đền đáp. Tôi không cố gắng để trở thành một vận động viên thể hình, chỉ muốn sống và già đi một cách khỏe mạnh”.
Với tư cách là người sáng lập Viện Nghiên cứu Scripps, ông đã đi sâu tìm hiểu khoa học về sự lão hóa qua nghiên cứu “Wellderly” trên 1.400 người Mỹ từ 80 đến 105 tuổi, những người chưa từng mắc các bệnh mãn tính phổ biến. Khám phá của ông được đúc kết trong cuốn sách mới “Super Agers”, đã chỉ ra một sự thật đầy hy vọng: sống thọ và khỏe mạnh không hoàn toàn do may mắn di truyền quyết định.
“Chúng ta có quyền tự quyết đối với sức khỏe của mình nhiều hơn chúng ta nhận ra”, ông khẳng định. “Nếu thực hiện những thay đổi đúng đắn trong lối sống, chúng ta có thể có thêm 10 hoặc 20 năm lão hóa khỏe mạnh”.
Một trong những thay đổi tưởng chừng nhỏ nhặt nhưng lại vô cùng quan trọng là việc tập thăng bằng. Mỗi ngày, ông đứng trên một chân trong lúc đánh răng. Ông kể lại, lúc mới bắt đầu, ông không thể giữ thăng bằng quá vài giây, nhưng giờ đây đã có thể thuần thục động tác squat một chân chạm đất.
“Thăng bằng có mối liên hệ mật thiết với tuổi thọ, vì nó là một phần của kết nối não bộ – cơ thể”, ông giải thích. “Tập luyện thường xuyên thực sự giúp bạn sống lâu hơn và tốt hơn”.
Giấc ngủ cũng là một “trận chiến” mà ông đã quyết tâm chinh phục. Từng “có thói quen ngủ kém” trong nhiều năm, ông bắt đầu một nhiệm vụ để ngủ nhiều hơn sau khi tìm hiểu sâu về vai trò của nó với quá trình lão hóa. “Tôi cố gắng có được giấc ngủ sâu, loại REM, xảy ra vào đầu đêm nhiều nhất có thể”, ông nói.
Giấc ngủ mắt chuyển động nhanh (REM) đóng vai trò then chốt trong việc củng cố trí nhớ, điều chỉnh tâm trạng và loại bỏ các “chất thải” tích tụ trong não. Một nghiên cứu được trích dẫn trong sách của ông cho thấy những người có tỷ lệ giấc ngủ REM thấp có nguy cơ mắc chứng sa sút trí tuệ cao hơn. Bằng cách thiết lập lịch đi ngủ và thức dậy đều đặn, tránh tập thể dục hoặc ăn no quá gần giờ ngủ, ông đã tăng thời gian ngủ REM của mình từ 15 phút lên gần một giờ mỗi đêm.
Bác sĩ Eric Topol. Ảnh: Dan Tuffs
Mỗi ngày, ông dành một giờ cho các bài tập kết hợp sức mạnh, tim mạch và vùng cơ lõi. Ông tập với tạ, deadlifts và nhảy dây – một kỹ năng mà ông cũng phải kiên trì luyện tập từ những lần vấp ngã đầu tiên. “Một nghiên cứu trong sách cho thấy chỉ một giờ tập luyện kháng lực mỗi tuần đã làm giảm 25% nguy cơ tử vong”, bác sĩ chia sẻ.
Song song đó, chế độ ăn của ông tuân thủ nguyên tắc khoa học, gồm một thực đơn Địa Trung Hải chủ yếu dựa trên thực vật, với nhiều dầu ô liu, các loại hạt, rau quả, cá và đậu. Suốt 45 năm qua, ông không tiêu thụ thịt đỏ.
Bài học sâu sắc nhất Topol nhận ra lại đến từ thời điểm khó khăn của cả thế giới. “Mãi đến khi đại dịch xảy ra, tôi mới nhận ra các mối quan hệ xã hội quan trọng như thế nào”, ông bày tỏ. Sự cô đơn và cách ly xã hội, theo nhiều bằng chứng thuyết phục, gây hại cho sức khỏe không kém gì các yếu tố thể chất.
Kể từ đó, ông đã nỗ lực một cách có ý thức để vun đắp các mối quan hệ. Topol không phản đối việc thưởng thức một ly rượu vang cùng người thân, bởi ông tin rằng lợi ích từ những khoảnh khắc giao tiếp xã hội vui vẻ có thể vượt qua nguy cơ nếu tiêu thụ ở mức độ chừng mực. “Những giây phút vui vẻ bên người thân rất quan trọng, tôi không nghĩ phải bỏ hẳn rượu bia thì mới sống khỏe khi về già”, bác sĩ nói.
Cuối cùng, bí quyết của Topol không chỉ nằm trong phòng gym hay trên bàn ăn, mà còn ở ngoài trời. “Chúng ta dành quá ít thời gian để hòa mình với thiên nhiên”, ông trăn trở. Lợi ích của việc này đã được chứng minh rộng rãi như giúp hạ huyết áp, ngủ ngon hơn, giảm nguy cơ bệnh tim mạch và cải thiện sức khỏe tinh thần.
“Thế nên, nếu bạn muốn ‘một công ba việc’ để chống lão hóa”, vị bác sĩ đúc kết. “Hãy đi dạo cùng một người bạn giữa thiên nhiên. Bạn sẽ được tập thể dục, được giao lưu xã hội và còn được hưởng những lợi ích từ thiên nhiên”.
Bình Minh (Theo The Telegraph)
