Ngừng tim khi sát vạch đích
Trong giải chạy tổ chức tại Hà Nội ngày 12/4, một người đàn ông đang chạy chỉ còn cách đích 10m thì bất ngờ đổ gục. Nạn nhân được tiến hành ép tim tại chỗ và đưa đi cấp cứu tại một bệnh viện gần đó. Bệnh nhân được Hồi sức tích cực, phải đặt ECMO.
Nhờ được phát hiện sớm và cấp cứu kịp thời, người bệnh đã qua cơn nguy kịch.
Nhiều người vẫn cho rằng chạy bộ là môn thể thao nhẹ nhàng, an toàn và ai cũng có thể tham gia. Thực tế, nhận định này chỉ đúng một phần. Theo Phó giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Anh Tuấn, Giám đốc Trung tâm Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai, ngừng tim đột ngột hoàn toàn có thể xảy ra mà không có dấu hiệu báo trước.
Nguyên nhân của tình trạng này rất đa dạng. Đó có thể là bệnh lý tim mạch tiềm ẩn chưa được phát hiện, một lần gắng sức quá mức, tình trạng thiếu ngủ kéo dài hoặc đơn giản là điều kiện thời tiết khắc nghiệt như nắng nóng. Điều đáng lo ngại là cơ thể không phải lúc nào cũng phát ra tín hiệu cảnh báo rõ ràng trước khi sự cố xảy ra.
PGS Tuấn cho rằng nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như chóng mặt, đau ngực, khó thở, tim đập nhanh hoặc loạn nhịp, cảm giác mệt lả, người chạy cần dừng lại ngay lập tức. Việc cố gắng tiếp tục vận động trong tình trạng này có thể làm tăng nguy cơ biến cố tim mạch nghiêm trọng, thậm chí dẫn đến tử vong.
“Chạy bộ là tốt. Nhưng điều quan trọng nhất không phải là bạn về đích nhanh đến đâu mà là bạn có thể trở về an toàn sau mỗi lần chạy”, vị bác sĩ này nói.
Hãy nhìn chỉ số nhịp tim
Thạc sĩ, bác sĩ Huỳnh Thị Ngọc Huyền – Bệnh viện Tim Tâm Đức (TPHCM) cho biết, tim hoạt động như một máy bơm đưa máu giàu oxy đi nuôi cơ thể. Khi chạy bộ, nhịp tim tăng lên để đáp ứng nhu cầu oxy cao hơn của các cơ bắp. Tuy nhiên, nếu nhịp tim tăng quá mức cho phép, cơ thể có thể rơi vào trạng thái quá tải.
Ở người trưởng thành, nhịp tim khi nghỉ ngơi thường dao động từ 60 đến 100 nhịp/phút. Những trường hợp nhịp tim quá nhanh hoặc quá chậm so với mức này có thể là dấu hiệu của rối loạn nhịp tim và cần được thăm khám sớm.
Theo khuyến cáo của các tổ chức tim mạch, nhịp tim tối đa có thể được ước tính bằng công thức 220 trừ đi tuổi. Từ đó, người tập có thể xác định vùng nhịp tim an toàn khi vận động. Cụ thể, mức vận động nhẹ đến trung bình nên duy trì trong khoảng 50-70% nhịp tim tối đa, trong khi vận động cường độ cao có thể dao động từ 70-85%.
Ví dụ, một người 40 tuổi có nhịp tim tối đa khoảng 180 lần/phút thì vùng nhịp tim an toàn khi tập luyện sẽ nằm trong khoảng từ 90 đến 153 lần/phút, tùy theo mức độ vận động.
Ngoài ra, để giảm thiểu nguy cơ ngừng tim khi chạy bộ, các chuyên gia khuyến nghị người dân nên kiểm tra sức khỏe định kỳ, đặc biệt là tầm soát bệnh tim mạch nếu có yếu tố nguy cơ. Việc xây dựng kế hoạch tập luyện phù hợp, tăng cường độ từ từ, đảm bảo ngủ đủ giấc, bổ sung nước và điện giải đầy đủ cũng đóng vai trò rất quan trọng.
Ngoài ra, PGS Tuấn cho biết thêm, một yếu tố không kém phần quan trọng là trang bị kỹ năng sơ cứu, đặc biệt là hồi sinh tim phổi (CPR). Trong các trường hợp ngừng tim đột ngột, việc ép tim kịp thời trong “thời gian vàng” có thể quyết định sự sống còn của người bệnh.
