Bản Mạ đổi thay bên dòng sông Chu
Nằm bên dòng sông Chu, bản Mạ (xã Thường Xuân) từ lâu là nơi sinh sống của đồng bào dân tộc Thái với những nếp nhà sàn truyền thống.
Trước đây, do địa hình cách trở và giao thông khó khăn, người dân chủ yếu sống dựa vào nông nghiệp và khai thác lâm sản nên đời sống còn nhiều khó khăn.
Những năm gần đây, nhận thấy tiềm năng về cảnh quan thiên nhiên và bản sắc văn hóa của người Thái, địa phương từng bước phát triển du lịch cộng đồng, giúp bản Mạ dần thay đổi.
Điểm đặc biệt của bản Mạ là những ngôi nhà sàn truyền thống vẫn được gìn giữ gần như nguyên vẹn. Tận dụng lợi thế này, nhiều hộ dân đã cải tạo nhà cửa để làm homestay, vừa sinh hoạt gia đình vừa đón khách du lịch.
Đến đây, du khách có thể nghỉ ngơi trong không gian nhà sàn mộc mạc và trải nghiệm đời sống địa phương như xuống suối bắt cá, lên nương hái rau rừng hay quây quần bên bếp lửa nghe chuyện bản làng.
Ẩm thực cũng là điểm nhấn với các món đậm hương vị núi rừng như cá suối nướng, gà đồi, cơm lam, măng rừng và nhiều loại rau rừng dân dã…
Khi đêm xuống, không gian bản làng trở nên sôi động với những tiết mục văn nghệ mang đậm bản sắc dân tộc.
Trong ánh lửa bập bùng giữa sân nhà sàn, tiếng khèn, tiếng trống vang lên hòa cùng điệu nhảy sạp truyền thống. Du khách và người dân cùng nắm tay nhau nhảy múa, tạo nên bầu không khí vui tươi, ấm áp giữa núi rừng.
Nhà sàn thành homestay
Chị Nguyễn Thị Mai, chủ một cơ sở homestay, cho biết từ khi bản Mạ được định hướng xây dựng thành điểm du lịch cộng đồng, gia đình chị đã mạnh dạn đầu tư xây dựng homestay bằng vật liệu truyền thống của người Thái.
Công trình được xây dựng trên diện tích 1ha với 8 phòng nghỉ, một sàn chung cùng không gian cây xanh và tiểu cảnh, đáp ứng nhu cầu tham quan, nghỉ dưỡng của du khách.
Bản Mạ cách trung tâm TP Thanh Hóa cũ khoảng 80km. Du khách có thể đi theo quốc lộ 47 đến xã Thường Xuân rồi di chuyển thêm khoảng 10km là tới bản. Đường đi hiện khá thuận tiện, ô tô có thể vào dễ dàng.
Hiện bản có khoảng 30 homestay, chủ yếu là nhà sàn truyền thống của người Thái được cải tạo khang trang nhưng vẫn giữ nét mộc mạc.
Vào những ngày cuối tuần hoặc dịp lễ, lượng khách đến bản khá đông, du khách nên liên hệ đặt phòng và đặt bữa ăn trước để tránh tình trạng hết chỗ.
Theo lãnh đạo xã Thường Xuân, bản Mạ có 100% người dân là đồng bào dân tộc Thái. Nhiều giá trị văn hóa truyền thống vẫn được gìn giữ như lễ mừng cơm mới, lễ hội đua thuyền, lễ hội đền Cô Ba, cùng các trò chơi dân gian như chọi gà, nhảy sạp, khua luống, cồng chiêng và nhiều món ăn đặc trưng. Những hoạt động này góp phần duy trì bản sắc văn hóa bản địa.
Phát huy lợi thế văn hóa bản địa, xã Thường Xuân xác định người dân là chủ thể trong phát triển du lịch cộng đồng.
Dựa vào thế mạnh của từng hộ, địa phương hình thành các nhóm dịch vụ như homestay, ăn uống; nuôi lợn gà bản địa, trồng rau sạch, nấu rượu men lá và chế biến đặc sản phục vụ du khách.
Lãnh đạo xã Thường Xuân cho biết, việc phát triển du lịch cộng đồng không chỉ giúp quảng bá hình ảnh bản Mạ mà còn mở ra hướng đi mới cho người dân địa phương. Nhiều hộ gia đình có thêm nguồn thu nhập từ dịch vụ lưu trú, ăn uống và tổ chức các hoạt động trải nghiệm cho du khách.
Ẩn mình giữa những dãy núi trùng điệp của miền tây Thanh Hóa, thôn Lũng Mi gây ấn tượng với thảm cỏ xanh biếc quanh năm và khung cảnh yên bình, khiến nhiều du khách thích thú khi trải nghiệm dựng lều để “săn” mây.
Đầu tháng 3, hoa sơn tra ở Tà Xùa đồng loạt bung nở, phủ trắng núi đồi, tạo khung cảnh thơ mộng thu hút du khách tới chiêm ngưỡng, chụp hình.
Với những ngôi nhà trình tường nhuốm màu thời gian, xung quanh bao phủ bởi cây xanh mướt, cánh đồng cải vàng ruộm, ngôi làng cổ Bắc Hoa khiến nhiều du khách liên tưởng tới làng Lô Lô Chải ở Tuyên Quang.
