Theo nghiên cứu đăng trên tạp chí Nature, các nhà khoa học cho rằng giấc ngủ không chỉ ảnh hưởng đến não mà còn liên quan đến sức khỏe của nhiều cơ quan khác trong cơ thể.
Phân tích sử dụng dữ liệu của khoảng 500.000 người ở Anh cùng công nghệ máy học để xác định các dấu hiệu lão hóa sinh học ở 17 cơ quan. Kết quả cho thấy những người ngủ dưới 6 giờ hoặc trên 8 giờ mỗi ngày có dấu hiệu lão hóa sinh học nhanh hơn so với nhóm ngủ từ 6,4 đến 7,8 giờ.
“Giấc ngủ là nền tảng cho quá trình lão hóa khỏe mạnh và tuổi thọ. Quan trọng hơn, đây là yếu tố có thể điều chỉnh được”, Phó giáo sư Junhao Wen, người đang làm việc tại Đại học Columbia (Mỹ( và là tác giả chính của nghiên cứu, nói với Healthline.
Theo các tác giả, kết quả cho thấy cả ngủ quá ít lẫn quá nhiều đều có thể liên quan đến tình trạng sức khỏe tổng thể kém hơn.
Bác sĩ Sarathi Bhattacharyya, chuyên gia hô hấp và giấc ngủ (Mỹ), cho biết thiếu ngủ có thể gây rối loạn điều hòa miễn dịch và làm gia tăng viêm trong cơ thể. Điều này ảnh hưởng đến quá trình sửa chữa mô và cân bằng chuyển hóa.
“Thiếu ngủ cũng làm rối loạn điều hòa glucose và cân bằng năng lượng tổng thể. Ngoài ra, ngủ không đủ còn làm tăng hoạt động của hệ thần kinh giao cảm, có thể thúc đẩy quá trình lão hóa tế bào ở nhiều cơ quan”, bác sĩ Bhattacharyya nói.
Nghiên cứu cũng ghi nhận mối liên hệ giữa giấc ngủ và nhiều bệnh mạn tính. Ngủ quá ít có liên quan đến trầm cảm, lo âu, béo phì, tiểu đường type 2, tăng huyết áp, thiếu máu cục bộ và rối loạn nhịp tim.
Ông Alex Dimitriu, bác sĩ chuyên khoa tâm thần và giấc ngủ tại Mỹ, cho rằng thiếu ngủ thường do lối sống căng thẳng và lo âu kéo dài. “Điều này có thể làm tăng huyết áp, cortisol và đường huyết, tất cả đều gây tác động bất lợi về lâu dài”, bác sĩ Dimitriu giải thích.
Ngoài ra, cả ngủ quá ít lẫn quá nhiều cũng được phát hiện có liên quan đến bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen suyễn và các rối loạn tiêu hóa như trào ngược dạ dày thực quản hay viêm dạ dày. Tuy nhiên, theo bác sĩ Dimitriu, ngủ nhiều thường có thể là triệu chứng một người đang gặp các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn hơn là việc ngủ nhiều trực tiếp gây bệnh.
Các chuyên gia khuyến nghị mọi người nên duy trì lịch ngủ đều đặn, hạn chế dùng thiết bị điện tử vào buổi tối, thư giãn sớm và giữ giờ thức dậy cố định mỗi ngày để ổn định nhịp sinh học và cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Ngủ trưa kéo dài quá 30 phút mỗi ngày có thể ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe, đặc biệt là tim mạch, trí nhớ và chuyển hóa.
Tư thế nằm nghiêng có thể giúp dịch trong não lưu thông thuận lợi hơn, từ đó hỗ trợ quá trình làm sạch não bộ.
