Cải trời (còn gọi là cải ma, cỏ hôi, hạ khô thảo nam hay kim đầu tuyến) là cây thân thảo mọc dại thành từng cụm ở vườn nhà hay bờ ruộng, bờ ao, mương…
Ở Việt Nam, loại cây này được tìm thấy tại nhiều địa phương, trong đó phổ biến nhất là vùng Tây Nam Bộ (hay miền Tây).
Chúng mọc lên thành từng gốc, sau đó chia ra nhiều nhánh lá. Lá cải trời có viền hơi gợn sóng, cả thân được bao phủ bởi lớp lông mịn li ti.
Nhiều năm trở lại đây, cải trời được người dân ưa chuộng, sử dụng như một loại rau sạch để chế biến món ăn thường ngày.
Chị Cao Nga (xã Trà Côn, tỉnh Vĩnh Long) cho biết, không chỉ được thu hái từ tự nhiên, rau cải trời hiện còn được trồng khá phổ biến ở một số khu vực miền Tây bằng cách gieo hạt hoặc giâm cành.
“Loại rau này có sức sống tốt, dễ trồng, dễ chăm và nhanh cho thu hoạch. Tuy nhiên, người dân địa phương nhận thấy cải trời mọc dại có mùi vị đặc trưng và ngon hơn rau được trồng”, chị chia sẻ.
Theo người phụ nữ này, rau cải trời mọc quanh năm nhưng vào thời điểm từ mùa xuân đến mùa hè, sau những trận mưa, rau sẽ ngon nhất.
Loại rau này không cần chăm sóc vẫn xanh tốt, phát triển mạnh và gần như không bị sâu rầy phá hoại.
Đặc biệt, trước khi cây ra hoa, phần ngọn nếu bị cắt/ngắt vẫn có khả năng tái sinh, mọc ra chồi mới. Vì thế, người dân vẫn gọi vui cải trời là loại cây “càng hái càng mọc”, “không tốn tiền mua”.
Chị Nga cũng cho hay, rau cải trời lúc còn non, hái vào đem rửa sạch rồi ăn sống rất ngon, có thể ăn riêng hoặc kết hợp chung với một số loại rau rừng, rau dại khác, chấm với nước thịt kho, cá kho.
Ngoài ra, loại rau này còn thường được chế biến thành các món ăn chín như nhúng lẩu, xào tỏi hay luộc chấm với chao… Trong đó, món phổ biến và được yêu thích hơn cả là rau cải trời nấu canh.
Ở miền Tây, bà con thường nấu canh rau cải trời với hến, ngao hoặc cá lóc, tôm. Những loại hải sản này vừa làm dậy hương vị đặc trưng của rau, vừa giúp món canh có thêm vị ngọt thanh tự nhiên.
“Rau cải trời mùi hơi hăng, vị nồng nhưng ai ăn quen sẽ thấy thích, thậm chí còn cảm nhận được vị ngọt nhẹ và man mát, tươi ngon”, chị Nga bày tỏ.
Từng có dịp thưởng thức món ăn từ rau cải trời vài lần, anh Trần Minh (TPHCM) nhận xét loại rau này có hương vị lạ miệng, thoáng ngửi có mùi giống rau cải thường.
Vốn chuộng rau sạch, ưu tiên nguyên liệu tự nhiên cho bữa ăn gia đình nên thỉnh thoảng anh lại đặt mua vài cân cải trời từ miền Tây lên thành phố, làm món ngon chiêu đãi cả nhà.
“Rau cải trời mua về chỉ cần rửa sạch là có thể chế biến. Loại rau này nhúng lẩu ăn tươi hoặc nấu canh cá lóc rất ngon.
Tuy nhiên, vì rau nhanh chín nên khi nấu cần chú ý thời gian để rau giữ được màu xanh tự nhiên và đảm bảo vị giòn ngọt, dậy mùi thơm đặc trưng”, anh nói.
